Algemeen

Naar aanleiding van rioleringswerken en de herinrichting van de openbare ruimte in de straten rond de O.L.V. basiliek, het Stadhuisplein, de Vlasmarkt, de Graanmarkt, de Grote Markt en het Vrijthof te Tongeren werden de werken noodzakelijk archeologisch begeleid.

Late Middeleeuwen - Nieuwe tijd

In het vlak van I65 werd de oude Sint‐Niklaaskerk opnieuw aangesneden. In het westen werden de fundamenten van de toren blootgelegd. Deze fundamenten bestonden uit dikke muren van witte en grijze kalkmortel en silex met af en toe een stukje parament van mergelblokken. Vanuit voormelde fundamenten vertrok de zuidelijke kerkmuur in oostelijke richting. Deze fundamenten bevonden zich ter hoogte van de twee voornoemde kerkmuren (I63), de buitengevels van de Sint‐Niklaaskerk. Min of meer evenwijdig met de zuidelijke kerkmuur liep een uitbraakspoor, dat voornamelijk opgebouwd was uit losse mortel met weinig silex. Binnen de kerkruimte werd een zuil in natuursteen aangetroffen, die op de originele kerkvloer, vervaardigd uit roze mortel stond. In het oosten werden opnieuw enkele sporen in roze mortel opgemerkt; het gaat mogelijk om muren of uitbraaksporen. In oorsprong was de Sint-Niklaaskerk een Romaans bouwwerk. Ze leunde ‘tegen’ de toren van de Onze‐Lieve‐Vrouwkerk. We vermoeden dat alle muren in roze mortel die op het stadhuisplein werden aangetroffen tot de oudste fase van deze parochiekerk behoren. Er wordt in het kerkelijk archief voor het eerst gesproken over deze kerk in 1209.

Ook de sleuven uit de opgravingscampagne van Prof. Mertens uit 1966 waren nog duidelijk onder de bestrating te herkennen.