waarneming

Rollegem Rollegemsestraat

archeologisch element
ID
979434
URI
https://id.erfgoed.net/waarnemingen/979434

Beschrijving

Archeologische prospectie in het kader van de inrichting van een kleiontginning.

Het proefsleuvenonderzoek leverde voornamelijk in het oostelijk deel van de noordelijke zone resultaten op. Uit de metaaltijden – vroeg-Romeinse periode werd een mogelijk perceleringsysteem geregistreerd, uit de middeleeuwen een kuil en greppel en uit de postmiddeleeuwen een perceelsgracht. Het meest opvallende resultaat was een cirkelvormige grachtstructuur die zich deels binnen, deels buiten het onderzoeksterrein bevond. De structuur had een diameter van 75m. Naar datering en functie van deze structuur is het voorlopig gissen.


Auteurs :  Peleman, Bieke
Datum  :

Grondsporen Middeleeuwen

Datering: middeleeuwen
Typologie: greppels, kuilen
Materiaal: aardewerk
Gebeurtenis:

Beschrijving:
In sleuf 28 werden twee sporen geregistreerd met middeleeuws aardewerk. Het eerste spoor, een ronde kuil, bevatte 2 wandscherven en 1 rand van een kogelpot in grijs aardewerk en 2 randfragmenten in rood aardewerk. Het tweede spoor, een greppel, bevatte 2 wandfragmenten in grijs aardewerk. Dit spoor stopte na ongeveer 18 m in noordelijke richting, in zuidelijke richting leek het spoor zich op te splitsen in 2 kleinere greppels of op die plaats samen te vloeien.

Grondsporen Postmiddeleeuwen

Datering: nieuwe tijd, nieuwste tijd
Typologie: grachten (infrastructuur), perceelsgreppels
Materiaal: aardewerk
Gebeurtenis:

Beschrijving:
Twee grachten worden in deze periode ondergebracht.
De eerste gracht, met een NO-ZW oriëntatie, was 5 tot 7m breed met een donkerbruine vulling met inclusies van kalksteen- en baksteenbrokjes. Een oorfragment in geglazuurd rood aardewerk is de enige vondst uit deze structuur. Het betreft een oude perceelsgracht, die parallel loopt met de huidige percelering.
De tweede postmiddeleeuwse gracht is in het westelijk deel NO-ZW georiënteerd, om verder naar het oosten toe richting noorden af te buigen. Naar het westen toe werd de gracht vanaf sleuf 21 niet meer waargenomen. In kijkvenster 1 was deze slechts nog zeer moeilijk zichtbaar, om uiteindelijk te verdwijnen. De vulling is vergelijkbaar met bovenstaande gracht, doch vager.

Grondsporen cirkelvormige grachtstructuur

Datering: ijzertijd, middeleeuwen, Romeinse tijd
Typologie: grachten (infrastructuur), molens
Gebeurtenis:

Beschrijving:
De cirkelvormige grachtstructuur valt moeilijk te interpreteren. Naar datering toe kan enkel afgegaan worden op het materiaal uit het bovenste opvullingspakket. Dit bestaat uit sterk gefragmenteerde scherven, waarvan een deel uit de metaaltijden – vroeg-Romeinse periode afkomstig kan zijn, en een ander eerder uit de middeleeuwen. Gezien de grootte van de structuur is het wel aannemelijk dat de gracht lange tijd in het landschap zichtbaar is geweest en opgevuld is geraakt met materiaal uit diverse periodes. Op basis van de vulling lijkt het bovenste pakket eerder in de middeleeuwen te passen, het onderste in de ijzertijd/Romeinse periode.

De hypothese van een grafmonument in de vorm van een kringgreppel lijkt aannemelijk bij dergelijke structuur. De zeer grote diameter zou dit echter een kringgreppel van ongekend formaat maken. De grootste gekende grafcirkel in de omgeving werd gevonden in Wielsbeke, ongeveer 15,5km ten noordoosten van het onderzoeksterrein. Deze had een diameter van 35m en was tot 1,20m onder het archeologisch vlak uitgegraven. Het exemplaar dat bij dit onderzoek werd gevonden zou tweemaal zo groot zijn.
De gracht lijkt echter geen perfecte cirkel te beschrijven. Het is mogelijk dat de noordelijke en zuidelijke uiteinden eerder parallel verderliepen in oostelijke richting. De mogelijkheid van een versterkte structuur is niet onbestaande, gezien de bibliogafische vermelding uit 1898 dat er in 1658 een aarden fort op de Klijtberg zou zijn gebouwd.18 & 19 De gracht kan een deel van deze versterking zijn. Om strategische redenen zou dit echter eerder op de top van de heuvel verwacht worden, ca. 180m naar het westen, welke een goed zicht biedt op het omliggende land.

Tot slot kan ook gedacht worden aan een molen als interpretatie. Bij de opgraving op Flanders Expo te Sint-Denijs-Westrem werd een circulaire structuur met een diameter van 35m (van midden naar midden gracht) en een breedte van ca. 5,5m gevonden.20 De gracht was op twee tegenoverliggende plekken onderbroken. Centraal bevond zich een kruisvormig spoor met ca. 10m lange benen, wat als de fundering van een houten standerd- of staakmolen werd geïnterpreteerd. Deze molen werd door de circulaire gracht afgebakend en lag nabij het hoogste punt in het omringende landschap. De structuur werd in de 13de eeuw gedateerd, maar was mogelijk ouder. De diameter van de circulaire gracht die bij dit onderzoek werd gevonden is twee maal zo groot en van een kruisvorm of andere interne indeling werd in de sleuven niets teruggevonden. Echter zijn er slechts een zeer beperkt aantal vergelijkingssites en bijgevolg geen standaardvormen en -afmetingen. De ligging nabij het hoogste punt in het omliggende landschap is typisch voor een molen, wat de hypothese voor dit onderzoek versterkt.

Grondsporen metaaltijden - Vroeg-Romeinse periode

Datering: metaaltijden, Vroeg-Romeinse tijd
Typologie: greppels, kuilen, paalsporen
Materiaal: aardewerk, vuursteen
Gebeurtenis:

Beschrijving:
Enkele sporen worden in de metaaltijden – vroeg-Romeinse periode gedateerd. Deze toewijzing gebeurde op basis van de vulling en enkele sterk gefragmenteerde en verweerde scherven, en bijgevolg gaat het om een datering onder voorbehoud.
In de greppelstructuren werden handgevormd aardewerk en een fragment Romeins grijs aardewerk gevonden. In een paalspoortje met donkere kern werd een stuk silex aangetroffen met vage sporen van retouches.


Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2021: Rollegem Rollegemsestraat [online] https://id.erfgoed.net/waarnemingen/979434 (Geraadpleegd op )