waarneming

Markt 2-3

archeologisch / bouwkundig element
ID
983691
URI
https://id.erfgoed.net/waarnemingen/983691

Beschrijving

Het landschappelijk bodemonderzoek heeft aangetoond dat er sprake is van AC-profielen. Binnen het gehele plangebied ontbreekt in de top van het dekzand (C-horizont) een podzolbodem met een kenmerkende ijzer en/of humus B-horizont. Hierdoor kan er sprake zijn van een significante verstoring  door afgraving. Langs de (zuid)westelijke zijde van het plangebied is het pre-industriële plaggendek volledig verdwenen en resteert van de oorspronkelijke bodem enkel nog de C-horizont. Binnen het centrale en noordoostelijke deel van het plangebied is er een plaggendek aangetroffen tot minimaal 70 cm –mv. Vanwege het volledig ontbreken van een podzolbodem in de top van het dekzand kan de archeologische verwachting met betrekking tot resten uit de Steentijd integraal worden bijgesteld van middelhoog naar laag.
Tijdens het proefsleuvenonderzoek kwamen tal van sporen aan het licht. Het gaat voornamelijk om paalkuilen en kuilen. Hoewel niet kan worden uitgesloten dat de aangetroffen paalkuilen deel uitmaken van een gebouwplattegrond, werden er geen structuren herkend in deze fase. Daarnaast werden er ook greppels, kuilen, een laag en muren gevonden. Alle aangetroffen vondsten dateren in de Late Middeleeuwen en/of Nieuwe Tijd vanaf de 14de tot de 17de eeuw. Er werden verscheidene contexten teruggevonden die licht kunnen werpen op de dorpsvorming van Retie. Het is echter niet zeker of er contexten daterend uit de 13de eeuw of vroeger zijn aangesneden. Vanaf circa de 14de of 15de eeuw werden er wel sporen teruggevonden. Mogelijk gaat het om een bewoningssite, maar ook bijvoorbeeld een ambachtelijke site kan niet worden uitgesloten. Op een bepaald moment, voor het laatste kwart van de 18de eeuw worden de gronden in gebruik genomen als akkerland. Door plaggenbemesting ontwikkelt er zich een plaggendek dat het sporenniveau afdekt. Door recente verstoringen in de 20ste en/of 21ste eeuw wordt ongeveer de helft van het terrein verstoord.

De kelders werden voor de sloop even bezocht. Hierbij kon worden vastgesteld dat er voor de bouw van de kelders gebruik was gemaakt van bakstenen in waalformaat. Deze werden gemetst met een kalkmortel. Hoewel deze materialen niet toelaten met zekerheid een datering op te stellen, zijn deze materialen sterk in gebruik tijdens de 19de eeuw. Aangezien via historisch kaartmateriaal wordt vermoed dat er eind 18de of in de eerste helft van de 19de eeuw verbouwingen hebben plaatsgevonden, of de gebouwen zelfs opnieuw werden opgebouwd, lijkt deze bevinding de hypothese dat de kelders uit de 19de eeuw stammen te ondersteunen.

Op basis van het bouwhistorisch onderzoek is vastgesteld dat beide dakgebinten zeer gelijkaardig zijn en beide vermoedelijk te dateren vallen naar de 17de-18de eeuw omwille van de structuur, gebruik pen –en gat en de afwezigheid van telmerken. Exacter valt dit niet de dateren zonder dendrochronologisch onderzoek. Beide daken hebben echter nog sterke aanpassingen nadien gekend. Indien het hier gaat om originele balken voor deze gebouwen of recuperatiemateriaal afkomstig van een ouderen bouw valt niet op te maken zonder verder bouwhistorisch onderzoek. Algemeen valt wel op te merken dat de datering van de balken overeenkomen met de vermoedelijk oudste datering van markt nr. 3, mogelijks gaat het hier dus nog om een authentiek element.


Datum:
De tekst wordt ter beschikking gesteld door: VLAAMS ERFGOED CENTRUM bvba (VEC)

Bestaande gebouwen

Datering: 17de eeuw, 18de eeuw
Typologie: daken
Materiaal: hout
Gebeurtenis:

Grondsporen

Datering: 14de eeuw, 15de eeuw, 16de eeuw, 17de eeuw
Typologie: greppels, kuilen, muurresten, paalkuilen, plaggenbodems
Materiaal: aardewerk
Gebeurtenis:

Kelders

Datering: 19de eeuw
Typologie: kelders
Gebeurtenis:

Je kan deze pagina citeren als: Inventaris Onroerend Erfgoed 2024: Markt 2-3 [online], https://id.erfgoed.net/waarnemingen/983691 (geraadpleegd op ).

Beheerder fiche: Agentschap Onroerend Erfgoed

Contact

Heb je een vraag of opmerking over deze fiche? Meld het ons via het contactformulier.