Algemeen

In het kader van een wetenschappelijke vraagstelling werd op de site Ten Bogaerde te Koksijde, een voormalig uithof van de cisterciënzerabdij Ten Duinen, een opgraving uitgevoerd. Ten Bogaerde wordt voor het eerst vermeld in de late 12de eeuw als ‘Bongart’ (1183), maar was wellicht al een tijdje abdijbezit. De oudste monumenten op de site gaan terug tot de 13de eeuw. De site deed dertig jaar lang, van 1596 tot 1627, dienst als abdijsite om de abdijgemeenschap van Ten Duinen na oorlogstijd (Tachtigjarige Oorlog) te herbergen. Diverse gebouwen (kerk, abtswoning en deel van monnikenverblijf) uit die periode bleven bewaard. Vanaf 1627 deed de site opnieuw dienst als landbouwbedrijf en ook uit die periode bleven diverse constructies bewaard. Vanaf 1833 viel de site onder eigendom van het Bisdom Brugge. De site blijft al die tijd als landbouwbedrijf functioneren, maar verliest wel een reeks van zijn gebouwen die in de 19de eeuw worden afgebroken. Tijdens WOI was de site militair in gebruik, achtereenvolgens door het Belgische, het Franse en het Engelse leger. In 1915 werd ook een vliegveld aangelegd. Ook tijdens WOII is de site opnieuw een legerbasis met barakken, (vliegtuig)loodsen en bunkers. Tijdens die naoorlogse transformatie worden diverse gebouwen als monument beschermd (1952).

Nieuwe en nieuwste tijd

Tijdens het archeologisch onderzoek werden drie werkputten aangelegd.

Een eerste werkput lag binnen de bestaande zogenaamde loods Degeyter, in 1984 gebouwd (naar ontwerp van arch. Arthur Degeyter). In deze loods zal een nieuwe tentoonstellingsruimte geïnstalleerd worden binnen de bestaande structuur. In deze werkput werden, behoudens een tweetal mogelijk muurresten, enkel resten van een egalisatielaag aangetroffen. Het sluit goed aan op de resultaten uit het vooronderzoek, waarbij eveneens enkele mogelijk muurrestanten zijn geregistreerd. Er is een mogelijk verband met tuinbouwstructuren uit het ancien regime en de activiteiten die er plaatsgrepen tijdens de Eerste en Tweede Wereldoorlog, waarna het terrein werd geëgaliseerd. Ook binnen werkput 3, gelegen net buiten loods Degeyter, op een locatie waar een platform voor een warmtepomp zou worden geïnstalleerd, werd enkel een dergelijke egalisatielaag aangetroffen.

Werkput 2 was dan weer gelegen net ten zuiden van de nog bestaande kerkschuur, gebouwd in 1605-1608 en vanaf de jaren 1640 na diverse bouwfases als kerkschuur in gebruik. Deze werkput werd aangelegd voor het plaatsen van een nieuwe waterafvoerpijp voor de bestaande dakgoot. Tegen de buitenmuren van de kerkschuur werden mogelijk resten van een bakstenen pad aangetroffen, mogelijk aangelegd boven op een vlijlaag van gebroken vloertegels en dakpannen of een depositie van bouwafval.

Qua vondsten werd enkel een zeer beperkte hoeveelheid ceramiek (6fragmenten), twee stukken bouwceramiek en een schelp aangetroffen.