Algemeen

Naar aanleiding van de geplande werken binnen de afbakening van het beschermd monument Parochiekerk Sint-Niklaas met kerkhof (ID1636) in Leest werd door BAAC Vlaanderen bvba in eerste instantie een toelatingsaanvraag voor het uitvoeren van een archeologische opgraving met het oog op wetenschappelijke vraagstellingen opgesteld.
Het plangebied situeert zich op een verhard plein aan de inkom van de Sint-Niklaaskerk, de totale oppervlakte bedraagt circa 42 m2. De bodemingrepen omvatten het uitgraven van een bestaande stookolietank en vervolgens de inplanting van een nieuwe hemelwaterput op ongeveer dezelfde locatie. Deze ingreep bedraagt in totaal zo'n 10 m2. De Sint-Niklaaskerk en het bijhorende kerkhof zijn beschermd omwille van hun historische waarde. De kerk zou in de 11de eeuw opgericht zijn in de omgeving van het kruispunt van twee historische wegen. Aan de hand van de historische informatie en het kaartmateriaal was de kans reëel dat binnen de zone van de geplande werken archeologische waarden aanwezig zouden zijn.
Bij aankomst van het archeologisch team bleek de uitbreiding reeds gegraven, tegen de afspraken in. De eigenlijke begeleiding kon dus niet meer plaatsvinden en het was enkel nog mogelijk om de profielwanden te registreren. Hierin werd onder de (recente) antropogene ophogingslagen van ongeveer 20 cm dik, meteen de moederbodem bereikt. Een zogenaamd kerkhofpakket ontbreekt, vermoedelijk door een korte periode van ingebruikname en het nadien afgraven van de zone voor de kerk.
Binnen de beperkte oppervlakte die opgegraven werd in kader van de geplande werken, zijn enkele resten van kuilen aangetroffen die kunnen wijzen op begravingen. Het betreft vijf vermoedelijke begraafkuilen met wat botmateriaal en één grotere knekelput. Het is plausibel dat ze in verband staan met het kerkhof rond de Sint-Niklaaskerk. Het is wegens het ontbreken van vondstmateriaal niet mogelijk de sporen te dateren.
Wel heeft de werfbegeleiding bijgedragen aan het met zekerheid vaststellen van archeologisch erfgoed rondom en zelfs vlakbij de huidige hoofdingang van de Sint-Niklaaskerk in Leest.