De Sint-Amandus- en Heilig Hartkerk te Spiere bevindt zich op een markante, kunstmatig opgehoogde heuvel binnen de historische dorpskern en wordt omgeven door een kerkhof dat minstens tot de 17de eeuw aantoonbaar in gebruik was. Volgens de overlevering stond hier reeds in 840 een kerk, terwijl de oudste schriftelijke vermelding van het kerkelijke domein teruggaat tot 1095. Hoewel over de vroegste bouwfasen weinig bekend is, wijzen de vroege vermeldingen, de centrale ligging binnen de historische nederzetting en het langdurige religieuze gebruik op de aanwezigheid van oudere voorlopers onder en rond de huidige kerk.

De middeleeuwse kerk werd meermaals beschadigd en vernield, onder meer door brand in 1452 en tijdens latere militaire conflicten. In 1524 werd de nog bestaande laatmiddeleeuwse toren opgetrokken. In 1754-1755 werd een nieuwe kerk gebouwd met behoud van deze toren, waarna het bedehuis in 1890-1893, opnieuw met behoud van de toren, vrijwel volledig werd heropgebouwd. De opeenvolgende bouw-, afbraak- en nivelleringswerken impliceren een aanzienlijk archeologisch potentieel voor resten van vroegere kerkgebouwen, begravingen en bijhorende structuren. Het omringende kerkhof vormt eveneens een belangrijke archeologische zone. Een kaart uit 1642-1643 toont reeds een ommuurd kerkhof rond de kerk. De langdurige begravingsfunctie, de aanwezigheid van historische grafmonumenten en de herhaalde aanpassingen van het maaiveld wijzen op een grote kans op bewaarde begravingsresten en sporen van oudere kerkhofinrichtingen.

· Historische dorpskern: ja, volle middeleeuwen.

· Historische kaarten:

• Villaret: kerk
• Ferraris: kerk met kerkhof en omheiningsmuur
• Atlas der Buurtwegen: kerk
• Vandermaelen: kerk
• Popp: kerk

Dit is een zone met hoge archeologische waarde, vanwege oudere voorlopers van de kerk en kerkhof, mogelijk teruggaand tot in de vroege middeleeuwen. Gelegen in een historische dorspskern.