Inventaris

Bakkersdreef, Beekstraat, Brouwershof, Dries, Ettingestraat, Gentstraat, Herdershof, Heuldonk, Hof ter Vierschaar, Klapdorp, Kruisputwegel, Meulenberg, Pastorijstraat, Pastorijwegel, Potterstraat, Schoolwegel, Wallenhof, Zandstraat (Sint-Gillis-Waas)
De dorpskom van Sint-Pauwels wordt bepaald door een driehoekige met gras begroeide en beboomde dries. Ten noorden liggen onder andere de parochiekerk Sint-Paulus, het kerkplein, de pastorie en de Roomanmolen.

Calusstraat, Ketterijstraat, Kloosterstraat, Molenstraat, Stee, Veldstraat (Sint-Laureins)
Watervliet is een typische poldergemeente met kreken gelegen tussen de Leopoldvaart en de Nederlands grens. Het huidige Watervliet is omstreeks 1500 gesticht door Hieronymus Lauwerijn. De dorpskom is gesitueerd rondom het trapeziumvormige gemeenteplein genaamd Stee dat voorzien is van een kiosk en een publieke waterpomp.

Dorp, Kerkakker, Kerkstraat, Meersstraat, Mortelputstraat (Sint-Martens-Latem)
De parochiekerk Sint-Martinus is gelegen aan Dorp en wordt omgeven door een kerkhof met kerkhofmuur. Ten noorden ligt, aan de Leie, het Tempelhof. Verder wordt de omgeving gekenmerkt door enkele hoeven en 19de- en 20ste-eeuwse bebouwing.

Dorpsstraat, Kerkweg, Muldersdreef, Philippe de Denterghemlaan, Pontstraat (Sint-Martens-Latem)
De dorpskom van Deurle is gelegen aan een Leiebocht en situeert zich rondom de pittoreske Dorpsstraat.

Belselewegel, Dries, Edgar Tinelstraat, Hulstbaan, Katharinastraat, Sinaaidorp, Vleeshouwersstraat (Sint-Niklaas)
De dorpskom van Sinaai is een prototype van een centrumdorp dat zich centrifugaal vanuit het dorpsplein met kerk en schepenhuis heeft ontwikkeld.

Duras, Gorsem, Runkelen, Sint-Truiden, Wilderen (Sint-Truiden), Zoutleeuw (Zoutleeuw)
Het kasteeldomein van Duras is een uitgestrekt landgoed van circa 134 hectare in het zachtglooiende vochtig-Haspengouw ten noordwesten van Sint-Truiden. Door zijn ontstaan, evolutie en bestanddelen is het uitzonderlijk en bepalend voor de inrichting en organisatie van het landschap.

Kerkom-bij-Sint-Truiden, Sint-Truiden (Sint-Truiden)
Ten zuiden van Sint-Truiden heeft de Cicindria(beek) een asymmetrische vallei met steilere oostelijke helling ingesneden in het Haspengouws leemplateau met zijn open field landschap van vruchtbare akkers. De asymmetrische valleihellingen zijn doorsneden door holle wegen.

Sint-Truiden (Sint-Truiden)
Deze zone omvat de historische stadskern van Sint-Truiden.

Basiliekstraat, Hasseltsesteenweg (Sint-Truiden)
De dorpskern van Kortenbos omvat het kasteel van Kortenbos met bijhorend kasteelpark en bos, de tegenover gelegen pastorie, de basiliek Onze-Lieve-Vrouw-Hemelvaart, hoeve Casselaer en bijhorende landerijen.

Brustem-Dorp 24-28 (Sint-Truiden)
Kasteelpark (circa 26 ha) in landschappelijke stijl met riant karakter, van uitzonderlijke ontwerpkwaliteit, in een domein van feodale oorsprong met interessante ont­wikkeling; bestaande uit weilanden, parkbos, hoogstam­boomgaarden en een serpentinevijver; aangelegd in 1879-1884 samen met de bouw van het door Josse Schadde ontworpen neorenaissancekasteel, dat in 1938 brandschade kende en in een verarmde versie werd wederopgebouwd.