Inventaris

Willeriekse Dreef (Hoeilaart)
Kapel van 1864, gebouwd naar een ontwerp van een zekere Bastin, ter vervanging van een eeuwenoude kapel waarvan de oorsprong zou opklimmen tot de middeleeuwen toen een vrome man, mogelijk een geestelijke uit Groenendaal, een Mariabeeldje ophing in een boom.

Holsbeek, Nieuwrode, Sint-Pieters-Rode (Holsbeek), Lubbeek (Lubbeek), Houwaart, Sint-Joris-Winge (Tielt-Winge)
De beekvallei die door dit gebied van zuid naar noord loopt, is in het zuiden nog breed vertakt. Nabij Gempe komen de waterlopen samen en worden ze zowel Molenbeek als Winge genoemd. De beek stroomt af richting Kleerbeek en Horst, de vallei wordt hier aanzienlijk breder en vlakker en wordt ook wel de Hagelandse vallei genoemd. Deze brede vallei is gekend vanwege haar hoge ecologische waarde. Aan de beide zijden van de vallei loopt het landschap glooiend omhoog, oa. door de aanwezigheid van Diestiaanheuvels. Door het hele gebied heen komt bouwkundig erfgoed voor. Voornamelijk in het zuiden en noorden liggen een aantal grote hoevecomplexen. Kenmerkend voor de Molenbeekvallei zijn de vele kastelen dicht tegen de beek. Een landschappelijk gaaf geheel wordt gevormd door het kasteel van Horst en omgeving.

Kortrijk-Dutsel (Holsbeek)
Grote, gaaf bewaarde lemen langsschuur.

Nieuwrode (Holsbeek), Wezemaal (Rotselaar)
Het noordelijke deel van het Hageland vormt het overgangsgebied tussen de zand- en de leemstreek en wordt gekenmerkt door zuidwest-noordoost georiënteerde ijzerzandsteenruggen. Deze waren op het einde van de 18de eeuw nog grotendeels bebost. Op het grondgebied van Rotselaar, deelgemeente Wezemaal liggen aldus ongeveer evenwijdig: de Heikantberg, de Middelberg, de Eikelberg, de Wijngaardberg en de Beninksberg. De Beninksberg is naast de Wijngaardberg één van de gaafste ijzerzandsteenheuvels en is weinig aangetast door weekendverblijven en dergelijke. Door de grote hoogteverschillen op korte afstand, komen er veel markante terreinovergangen, holle wegen en taluds voor in het gebied.

Sint-Pieters-Rode (Holsbeek)
Boerenhuisje in leembouw.

Bergestraat 101 (Holsbeek)
Bezijden de Wingebeek gelegen hoeve van het langgeveltype, boven de voordeur gedateerd. Oorspronkelijk volledig van leem gebouwd met zichtbare ankerbalken. Bakhuis van baksteen uit de 18de eeuw.

Bruul 24 (Holsbeek)
Schuur met schouderstukken en muurvlechtingen; enkele veranderingen.

Chartreuzenberg 37-39, 37A (Holsbeek)
Landhuis De Bruyn kreeg het huidig uitzicht vooral in 1894, bij verbouwingen van een in 1800-1820 gebouwd buitenhuis. In zelfde bouwfase, bouw van dienstgebouw met "orangiehof, remise en stal". Links van het landhuis, rond gebouwtje uit 1867. De kasteelboerderij kreeg haar L-vormig grondplan in de 19de eeuw. Omgeven door park, aangelegd tijdens de tweede helft van de 19de eeuw, in landschappelijke stijl, circa 10 hectare; diverse oude en zeldzame bomen.

Cleerbeek 5 (Holsbeek)
Kasteelhoeve in U-vormige opstelling, behorende tot het familiedomein van De Troostembergh en gelegen op een steenworp afstand van het kasteel van Cleerbeek. De hoeve bevat mogelijk een kern uit de tweede helft van de 18de eeuw.

Daalputstraat 34 (Holsbeek)
Woning in cottagestijl uit het interbellum, opgebouwd uit drie aaneengesloten volumes. De woning is opgetrokken in rode baksteen in halfsteensverband. De drie volumes hebben ieder een andere dakvorm, welke telkens bekleed zijn met rode pannen.