Inventaris

Watermolenstraat 26, 40 (Harelbeke)
De watermolens van Harelbeke of de grafelijke banmolens zijn gelegen op het Leie-eiland bij de grens met de gemeente Kuurne. Bij de westmolen is de molenvijver nog bewaard. De oostmolen kwam in 1885 tot stand na gedeeltelijke reconstructie van een bestaand volume en werd herbouwd na de brand van 1942. Baksteenbouw van zeven bouwlagen en tien traveeën onder een platte bedaking. Westmolen, verbouwd in de periode 1836-1853 en gedeeltelijk herbouwd na de brand van 1884. Baksteenbouw van oorspronkelijk zes bouwlagen en dertien traveeën.

Sint-Bernardusabdij 1-5 (Hemiksem)
Rechthoekig abdijcomplex uit de 17de tot de 20ste eeuw omringd door voormalige militaire gebouwen uit de 19de tot de 20ste eeuw, gelegen binnen uitgestrekt ommuurd terrein. Abdijdomein met open grasvelden, lindendreven, vijvers, jonge boomgaarden en relicten van de grachtjes van de vroegere blekerij.

Leuvenstraat 53-63 (Herent)
De watermolen is een 17de-eeuws gebouw met 17de-eeuwse en 19de- eeuwse uitbreiding. Het maalwerk is van de tweede helft van de 19de eeuw. Evenwijdig met dit volume en verbonden met een houten gesloten brug, zijn er een hooischuur en stallen. Onverharde toegangsweg en kleine wegkapel met taxus. Rondom de molen liggen vooral weilanden.

De Roest 2 (Herentals)
Voormalig sashuis op de Kempische vaart, uit het derde kwart van de 19de eeuw.

Klein Overlaar 75 (Hoegaarden)
Watermolen op de Grote Gete, al vermeld in 1395. Rond 1400 werd de Kleine Molen vernoemd als Nieuwe Molen. De molen werd rond 1625 herbouwd daar hij in zeer slechte staat was. Gras- en weiland rondom en bereikbaar via de kasseiweg Klein Overlaar ten noorden en de voetweg Molenstraatje ten westen.

Merkem (Houthulst), Boezinge, Brielen, Ieper, Zuidschote (Ieper), Bikschote (Langemark-Poelkapelle), Noordschote (Lo-Reninge)
Dit gebied wordt gevormd door een tweetal gekanaliseerde waterlopen, de Ieperlee en de Martjesvaart. De Ieperlee is tegenwoordig een kleine waterloop die niet overal in het landschap even duidelijk zichtbaar is. Toch kent het een lange geschiedenis die sterk samenhangt met de ontwikkeling van de stad Ieper. Bij Drie Grachten stroomt de Ieperlee in het Kanaal Ieper-Ijzer (soms ook Ieperleekanaal genoemd), dat sinds lange tijd de scheepvaartfunctie van de Ieperlee overgenomen heeft en nu het meest opvallende landschapselement in dit gebied is. Bij Drie Grachten stroomt tevens de Martjesvaart in het kanaal. Deze vaart is een gekanaliseerde waterloop die tot het grondgebied Merkem behoorde. Bij het dorp Merkem vormen het kasteel en park van de familie de Coninck de Merckem een belangrijk historisch en landschappelijk geheel.

Statieputstraat (Ichtegem)
Bestaande uit een hoog opgebouwde schuif met enkele doorgang.

Hollebeke, Voormezele, Zillebeke (Ieper)
Het kanaal tussen Ieper en Komen moest het IJzerbekken, dat via het Ieperleekanaal met Ieper verbonden was, verder verbinden met het Leiebekken. Op die manier konden de steden langs de Leie, de Deûle en de Schelde (Komen, Kortrijk, Gent, Armentières, Rijsel, …) worden verbonden met de kust. De aanleg start rond 1863, maar door de aanwezigheid van een heuvelrug waar het kanaal doorheen moest, wordt de aanleg een lijdensweg van 100 jaar. Uiteindelijk is het kanaal nooit echt in gebruik genomen, maar de bedding is nog duidelijk aanwezig in het huidige landschap en waar het kanaal door de heuvelrug snijdt heeft het natuurgebied De Palingbeek, later omgevormd tot provinciedomein, zich ontwikkeld.

Barmstraat (Ieper)
Na de oorlog, meer bepaald omstreeks 1930, werden ter vervanging van deze schutsluis twee sluizen gebouwd, namelijk één op de plaats van de oude sluis op het gehucht Boezinge-Sas en één ter hoogte van Boezinge-dorp.

Palingbeekstraat (Ieper)
Het zou tot 1859 duren vooraleer de Ieperse volksvertegenwoordiger Alphonse Vandenpeereboom de goedkeuring van een kanaalontwerp Ieper-Leie kon afdwingen, de grote middeleeuwse droom.