Beschermd monument

Villa Herman Teirlinck

Beschermd monument van 20-12-2018 tot heden

ID
113449
URI
https://id.erfgoed.net/aanduidingsobjecten/113449

Besluiten

Villa Herman Teirlinck
definitieve beschermingsbesluiten: 20-12-2018  ID: 14744

Beschrijving

De villa Herman Teirlinck, met inbegrip van het tuinhuis, is beschermd als monument.



Waarden

Villa Herman Teirlinck, met inbegrip van het tuinhuis, is beschermd als monument omwille van het algemeen belang gevormd door de:

historische waarde

De Villa Herman Teirlinck werd in 1905 opgetrokken door Herman Louis César Teirlinck (1879- 1967), op een afgelegen perceel in de valleibedding van de Koekoekbeek. De bescheiden vrijstaande Villa in cottagestijI vormde tussen 1905 en 1921 de officiële verblijfplaats van één van Vlaanderens meest vooraanstaande literaire vernieuwers. Het originele concept, de ruimte-indeling en de interieurafwerking bleven nagenoeg volledig bewaard. Door haar authentiek karakter vormt de cottagewoning een zeldzaam voorbeeld van een landelijke schrijvers- of kunstenaarswoning uit het begin van de 20ste eeuw. De bouw van een afgelegen schrijverswoning op het platteland sluit aan bij een algemene tendens die zich onder de hoofdstedelijke avant-garde voortzette en die het artistiek zwaartepunt in het fin-de- siècle van de stad naar het platteland zou verleggen. Reeds een aantal Jaar voor Teirlincks aankomst in Linkebeek had de gemeente zich ontpopt tot de nieuwe uitvalbasis van de uit Brussel uitgeweken literaire en artistieke avant-garde. Teirlincks eigen woning werd er een belangrijk trefpunt van de aldaar huizende Brabantse fauvisten. De schrijverswoning aan het Koekoekpad is als dusdanig één van de enige resterende bouwkundige relicten in de gemeente die de aanwezigheid van de bloeiende kunstenaarskolonie in herinnering brengt. De woning en de unieke vergezichten op het omliggend weiland vormden een directe inspiratiebron voor Teirlincks literaire proza dat kort na 1905 tot stand kwam. Het geïsoleerd karakter van de woning illustreert het romantisch ideaal dat rond het schrijverschap aan het fin-de-siècle gecultiveerd werd. Teirlinck werkte in Zijn woonst in de Koekoekvallei aan een nieuwe bundel literaire proza met vrije, impressionistische beschrijvingen van de landelijke idylle te Linkebeek. De woning neemt als dusdanig een bijzondere positie in het literairartistiek traject dat de kunstenaar in de vooroorlogse periode doormaakte.

architecturale waarde

De woning werd uitgevoerd in een sobere cottagestijI wat zich onder meer veruitwendigt in het imitatievakwerk van de geveltoppen, de verschillende geveluitsprongen en de steile zadeldaken. Voor het ontwerp en de uitwerking liet Teirlinck zich inspireren door één van de meest spraakmakende kunstenaarswoningen uit de Brusselse rand die in deze stijl uitgevoerd werd: de Villa Bloemenwerf (1895) in Ukkel van Henry van de Velde (1863-1957). Onder invloed van de Engelse Arts & Crafts-beweging en in navolging van van de Velde werd de woning in een Engels geïnspireerde cottagestijI uitgevoerd in de lijn van architecten C.F.A. Voysey (1857-1941) en M.H. Baillie Scott (1865-1945). De Villa Herman Teirlinck (1905) in Linkebeek is tot dusver de enige gekende schrijverswoning in Vlaanderen die door een schrijver zelf ontworpen werd. De uitzonderlijke cottagewoning aan het Koekoekpad is als dusdanig een getuige van de veelzijdigheid die door het jonge schrijverstalent aan de dag gelegd werd, in het bijzonder van zijn artistieke kwaliteiten als ontwerper.


Aanduiding van

Is de bescherming van

Villa Herman Teirlinck

Koekoekpad 21 (Linkebeek)
Cottage getinte villa in imitatievakwerkbouw met combinatie van punt- en lijstgevel, geregistreerd op het kadaster in 1906 en gebouwd naar ontwerp van Herman Teirlinck zelf, de glasramen zijn van Henry van de Velde.