erfgoedobject

Gemeentehuis van Heindonk

bouwkundig element
ID: 1831   URI: https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/1831

Juridische gevolgen

Beschrijving

Voormalig gemeentehuis, sinds 1976 in gebruik als ontmoetingscentrum. Gelegen op de hoek van de Hazewinkelstraat, tegenover de kerk en de pastorie; ommuurd kerkhof aan noordzijde.

Oorspronkelijk kapel van het in 1486 gestichte augustinessenklooster Vredendaal, na het vertrek van de kloosterlingen kerk van Heindonk, verbouwd in de loop van de 17de eeuw, in 1856 verbouwd tot gemeentehuis, gemeenteschool en onderwijzerswoning. Grondig aangepast gebouw op oorspronkelijk rechthoekige, heden L-vormige plattegrond (zie 19de-eeuwse aanpassing tot woonhuis van noordelijk deel), in traditionele bak- en zandsteenstijl van de 17de eeuw, één + vijf traveeën en twee bouwlagen onder leien zadeldak. Volgens een tekening van A. Van den Eynde van 1845 nog met dakruiter en smaller, lager koor (zie sporen in de noordelijke puntgevel)

Verankerde zuidelijke tuitgevel op schouderstukken met gebruik van zandsteen voor de hoekkettingen, de speklagen en de omlijstingen. Korfboogpoort en rondboogvenster onder druiplijst, rondboognisje boven de poort en oculus in geprofileerde omlijsting in top.

Sterk aangepaste oostelijke en westelijke lijstgevels met baksteenfries, hoekblokken en sporen van zandsteen; rondboogvensters in arduinen omlijsting met sluitsteen en imposten. Oostgevel heden met driekwartronde 19de-eeuwse traptoren onder leien kegeldak in de eerste en vernieuwde rechthoekige vensters in de twee laatste traveeën (aanpassing tot woning). Uit een vergelijking met de tekening van A. Van den Eynde blijkt dat één van de rondboogvensters in de tweede helft van de 19de eeuw of de 20ste eeuw verplaatst werd; de rechthoekige deur in arduinen entablementomlijsting (vierde travee) is reeds te zien op deze tekening.

Noordelijke puntgevel met sporen van de aanzet van het vroegere koor (rondboog en puntgevel), oculus en ingemetselde grafsteen (1766-1822).

Ten noorden aansluitend kerkhofje, toegankelijk via neogotisch ijzeren hek. Vrij monumentaal en centraal gelegen grafmonument van de familie de Meester de Bocht.

Ten westen, haaks, aansluitende toegang tot de vroegere school. Rechthoekige poort onder ijzeren I-balk en arduinen fries met opschrift Gemeenteschool.

  • Provinciaal Archief Antwerpen, Scholen, Heindonk, dossier 1.
  • DE SCHEPPER J., 1975, Ons eigen erfgoed. Heindonk, in 't Vaartland, III, nummer 2, p. 38-39.
  • KOCKEN M., 1982, Mechelen volgens Van den Eynde, Mechelen, p. 214.

Bron     : Kennes H., Plomteux G. & Steyaert R. 1995: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie Antwerpen, Arrondissement Mechelen, Kanton Mechelen, Bouwen door de eeuwen heen in in Vlaanderen 13N2, Brussel - Turnhout.
Auteurs :  Steyaert, Rita
Datum  : 1995


Relaties

Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2020: Gemeentehuis van Heindonk [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/1831 (Geraadpleegd op 20-02-2020)