Oorlogsmonument en gedenkplaten

Beschermd monument van 05-03-2010 tot heden

Locatie

Provincie West-Vlaanderen
Gemeente Poperinge
Deelgemeente Poperinge
Straat Grote Markt
Locatie Grote Markt zonder nummer (Poperinge)

Administratieve gegevens

Andere nummers
  • 4.01/33021/721.1
  • OW002990

Is de (gedeeltelijke) bescherming van

Oorlogsmonument en gedenkplaten

Grote Markt zonder nummer, Poperinge (West-Vlaanderen)

Het standbeeld ter herinnering aan de militaire en burgerlijke doden van Poperinge staat op de Grote Markt van Poperinge, naast huisnummer 8. Aan de zijgevel van dit huis hangen 4 gedenkplaten die bij het standbeeld horen.

Beknopte karakterisering

Betrokken personen
Tags Eerste Wereldoorlog, Tweede Wereldoorlog

Beschrijving

Het standbeeld ter herinnering aan de militaire en burgerlijke doden van Poperinge op de Grote Markt van Poperinge, is beschermd als monument, samen met de vier gedenkplaten die bij het standbeeld horen en zich bevinden aan de zijgevel van het aanpalende huis.

Waarden

Oorlogsgedenkteken voor de militaire en burgerlijke doden van Poperinge met inbegrip van de gedenkplaten tegen de zijgevel van Grote Markt nummer 8, is beschermd als monument omwille van het algemeen belang gevormd door de:

artistieke waarde

Als zijnde een standbeeld met bronzen beelden, in de lijn van de 19de-eeuwse traditie van beeldhouwkunst. Het gedenkteken is het werk van beeldhouwer Fernand Gysen (Antwerpen, 1879 - Ukkel, 1943) en wederopbouwarchitect Jules Coomans (Scheldewindeke, 1871 - leper, 1937). Voor de realisatie van de bronzen beelden werd een beroep gedaan op twee prestigieuze gieterijen, zijnde de Fonderie Nationale des Bronzes, Ancienne Firme J. Petermann uit Brussel en de Fonderie Batardy uit Elsene.
Als zijnde een gedenkteken dat heel uitdrukkelijk de gedachte van triomf uitdraagt, dankzij een uitgebreid symbolen palet: de triomferende soldaat met vlag en geweer geflankeerd door kinderen die een palmtak en een bloemenslinger aanreiken. De brandende toorts versterkt de idee van de onsterfelijkheid die de soldaten verkregen hebben door het offer van hun leven. De waarden waarvoor ze vochten, worden expliciet vermeld: vrijheid - recht - trouw - eer. De burgerslachtoffers daarentegen worden op de gedenkplaten voorgesteld als slachtoffer van de Duitse gruwel, via het bronzen beeld van een profeet met boek over de Duitse gruweldaden. Het beeld van de jonge vrouw met lang gewaad en bloemruiker staat via het wapenschild symbool voor de stad Poperinge, die treurt om haar slachtoffers.

historische waarde

in casu historische context en sociaal-culturele waarde:
Als zijnde een bronzen standbeeld voor de gewone soldaat die met vlag en geweer triomfeert. De voorstelling van de gewone soldaat was na de Eerste Wereldoorlog een relatief nieuw fenomeen: voorheen werden vooral hoge legeraanvoerders op een sokkel geplaatst en ook na de Eerste Wereldoorlog was dit nog steeds heel gebruikelijk. Het feit dat de gewone soldaat een bronzen standbeeld gekregen heeft en met andere overwinningssymbolen voorgesteld wordt, versterkt de idee van de gewone helden van '14-'18.
Als zijnde een gedenkteken dat er gekomen is na discussies over de rol en het nut van gedenktekens. De voorstanders van een utilitair monument, zoals een Huis onzer helden of een stichting voor weduwen en wezen van gesneuvelden, moesten uiteindelijk het onderspit delven. Hun argumentatie dat het broodnodige geld beter eerst in het herstel en de wederopbouw van de regio geïnvesteerd kon worden in plaats van er dure gedenktekens mee op te richten, haalde het niet. De helden van de oorlog moesten op gepaste wijze herdacht worden en dit kon alleen gebeuren via een heus gedenkteken.

sociaal-culturele waarde

Als zijnde de materialisatie van het herdenken van een collectief trauma.

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.