erfgoedobject

Villatuin

landschappelijk element
ID: 300815   URI: https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/300815

Beschrijving

Door bomen overschaduwde tuin, circa 30 are, bij een rond 1912 tot villa omgebouwd deel van een 18de-eeuwse herberg.

De afspanning 'het Casteel van Naemen', bekender onder de Franse benaming, werd gebouwd na de aanleg van de steenweg Leuven-Namen door Blanden in 1755. Ze wordt afgebeeld als een eenvoudig langshuis op de figuratieve wandkaart van de baronie Heverlee, opgemaakt door J.B. Joris in 1759 en op de Ferrariskaart (1771-1775). Omstreeks 1780 werd op het zuidelijke uiteinde van het langshuis een dwarsvleugel gebouwd. Dat blijkt uit een kaart van Blanden en Haasrode, opgemaakt door landmeter C.J. Everaert in 1784, waarop ook de tuin bij de afspanning (het latere Primitieve perceel 28; 34 are 80 centiare) figuratief wordt weergegeven - met een dubbel padenkruis. Een kleine boomgaard (perceel 29; 9,5 are) lag aan de zuidrand van de tuin. In de loop van de 19de eeuw werd de afspanning geleidelijk uitgebouwd tot een bijna gesloten complex.

De verbouwing die min of meer het huidige uitzicht bepaalde, vond plaats aan de vooravond van de Eerste Wereldoorlog. De zuidelijke helft van het oorspronkelijk langshuis werd verhoogd tot drie bouwlagen en met balkons en (langs de tuinzijde) met een erker verrijkt. De statusverhoging werd onderstreept door een klein koetshuis - met een "drijver" (motor voor electriciteit?) op 50 meter van de 'villa', langs de steenweg. De nieuwe eigenaar – Henri Vander Elst, een van de gebroeders tabaksfabrikanten uit Leuven – liet op het oude tuinperceel een dicht met bomen beplante lusttuin van 30 are aanleggen, typisch voor de kleinere villatuinen uit die periode. Van de oorspronkelijke structuur, verstoord door allerlei ingrepen (tennisveld, bijgebouwtjes, vergravingen...) getuigt nog het heuveltje aan het zuidelijke uiteinde van het perceel. De door Van der Elst aangeplante bomen – witte paardekastanje (Aesculus hippocastanum), rode bastaardpaardekastanje (Aesculus x carnea), tamme kastanje (Castanea sativa), gewone esdoorn (Acer pseudoplatanus) en kleinbladige linde (Tilia cordata) – hebben stamomtrekken bereikt van 250 tot 300 centimeter (stamomtrek gemeten op 150 cm hoogte).

  • Algemeen Rijksarchief Brussel, Kaarten en Plannen, nr. 2249.
  • Kadasterarchief Vlaams-Brabant, Kadastrale opmetingsschetsen Blanden 1865/1, 1872/2, 1886, 1894/1, 1906/1, 1913/2 en 1916/1.
  • Kadasterarchief Vlaams-Brabant, Oudste kadastrale legger Blanden art. 593.
  • MARTENS E., Uit het verleden van de gemeente Oud-Heverlee, Gemeentebestuur Oud-Heverlee, 1981, p. 119.
  • UYTTERHOEVEN R., Leuven weleer. 6. Op de westhelling en langs de vesten, Leuven, Standaard Boekhandel, 1990, afb. 70a/b/ c/d.

Bron     : DENEEF R., 2004: Historische tuinen en parken van Vlaanderen. Inventaris Vlaams-Brabant. Bierbeek, Boutersem, Glabbeek en Oud-Heverlee, Brussel: Vlaamse Overheid. Onroerend Erfgoed.
Auteurs :  Deneef, Roger
Datum  : 2004


Relaties

  • Is gerelateerd aan
    Afspanning van 1755

  • Is deel van
    Blanden

Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2020: Villatuin [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/300815 (Geraadpleegd op 23-02-2020)