erfgoedobject

Stoomkorenmolen

bouwkundig element
ID
88106
URI
https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/88106

Juridische gevolgen

  • is aangeduid als vastgesteld bouwkundig erfgoed Stoomkorenmolen
    Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009

Beschrijving

Lodistraat nr. 75. Voormalige stoomkorenmolen bestaande uit enerzijds een landgebouw opklimmend tot de 18de eeuw, ingebouwd tussen de eind 19de-eeuwse gebouwen van een stoomkorenmolen en anderzijds een in 1935 gedeeltelijk herbouwd woonhuis. Tot in 1884 gelegen bij de houten "Armoede molen". Gelegen in de wijk Lodi, net ten noorden van het kruispunt met de Proosdijstraat.
Historiek. Op het plan van landmeter Jan Verhaeghe van 1717, weergave van enkele gebouwen aan de zuidwestzijde van de Lodistraat, ten noorden van de Proosdijstraat. Op de Kabinetskaart der Oostenrijkse Nederlanden, opgenomen op initiatief van Graaf de Ferraris (1770-1778), afbeelding van het woonhuis (dwars op de straat) met een bijhorend landgebouw (parallel met de weg). Zelfde weergave op 19de-eeuwse kaart en de kaart van 1829 uit het Rijksarchief te Brugge, het primitief kadasterplan (circa 1835) en op de Atlas der Buurtwegen (circa 1843), met ten zuiden van de bebouwing de "Armoede molen", een houten stellingmolen toebehorend tot een andere eigenaar. Volgens de gegevens van het kadaster koopt molenaar Joannes Vanhulle, eigenaar van de hoeve, in 1884 de meer zuidelijk gelegen "Armoede molen" aan. Hij laat de houten molen afbreken en bouwt aan de straatkant vlakbij het bestaande woonhuis een stoomkorenmolen. Het landgebouw dat teruggaat tot de 18de eeuw blijft daarbij bewaard. Weergave van woonhuis, landgebouw en stoomkorenmolen op de kaart van het Militair Cartografisch Instituut (circa 1880).
In 1902 wordt het woonhuis vergroot en in 1906 krijgt Vanhulle de toestemming van het schepencollege van Oostkamp om een vaste stoommachine met ketel te plaatsen op zijn goed. In 1909 registreert het kadaster de vergroting van de stoomkorenmolen. In oktober 1927 vindt een tweede uitbreiding van het woonhuis plaats en wordt het stoomtuig in de stoomkorenmolen weggenomen en vervangen door een motor. Het landgebouw dat teruggaat tot de 18de eeuw wordt in 1927 sterk uitgebreid, net als de eind 19de-eeuwse molengebouwen. In 1935 wordt het woonhuis gedeeltelijk herbouwd en vergroot; vermoedelijk dateert het bestaande gevelparement van die verbouwing. In 1949 wordt het oudste landgebouw opnieuw vergroot waardoor de 18de-eeuwse kern vermoedelijk totaal is verdwenen. Tevens bouw van een nieuw landgebouw achteraan het perceel.
Beschrijving. Het landgebouw dat teruggaat tot de 18de eeuw is evenwijdig met de straat gelegen en is geïntegreerd tussen de gebouwen van de eind 19de-eeuwse stoomkorenmolen. Verankerd bakstenen landgebouw van kleinere schaal onder een overkragend zadeldak met pannen. Eind 19de-eeuwse gebouwen van de voormalige stoomkorenmolen, gebouwd als een aaneenschakeling van evenwijdig met de straat gelegen volumes onder zadeldaken met Vlaamse pannen. Verankerde baksteenbouw met wit beschilderde gevels op zwart gepekte plint. De straatgevel bevat een rij rechthoekige, onderaan deels dichtgemetste vensters, de zuidgevels zijn voorzien van laadluiken met bij de twee volumes dichtst bij de straat gelegen een licht getoogd venster met dievenstaven. Lichtblauw beschilderd houtwerk. Ten noorden van de parallel gelegen, aaneensluitende volumes paalt één dwars bijgebouw.
Nog ten noorden, vrijstaand bakstenen woonhuis mogelijk met bewaarde 19de-eeuwse kern en gevel van de jaren 1930; twee bouwlagen onder een vrij hoog schilddak met pannen. Parement van oranje baksteen met sierankers op een met cement bezette plint. Rechthoekige vensters met betonnen lateien en vernieuwd houtwerk.

KADASTERARCHIEF WEST-VLAANDEREN TE BRUGGE, 207: Mutatieschetsen, Oostkamp, 1885/31, 1903/8, 1910/26.
KADASTERARCHIEF WEST-VLAANDEREN TE BRUGGE, 207: Mutatieschetsen, Hertsberge, 1927/8, 1934/4, 1935/4, 1949/9, 1950/4.
KADASTERARCHIEF WEST-VLAANDEREN TE BRUGGE, 212: Kadastrale legger, Hertsberge, artikel 238.
RIJKSARCHIEF BRUGGE, Kaarten en plannen Mestdagh, nr. 1115: Uittreksel uit een kadastraal plan van eigendommen te Oostkamp (sectie D en E), eigendom van J.P.J. Veranneman, opgemaakt door beëdigd landmeter Gerbaulet, maart-april 1829.
RIJKSARCHIEF BRUGGE, Kaarten en plannen Mestdagh, nr. 1121: Figuratieve kaart van eigendommen, Oostkamp, 19de eeuw.
STADSARCHIEF BRUGGE, Collectie Janssens de Bisthoven, II, nr. 1: Plans cadastraux manuscrits cartes généalogies, Oostkamp, Papenvijvers (Oostkamp, Erkegem), Plan van 1844 gekopieerd naar het plan van landmeter Jan Verhaeghe uit 1717.
CLAEYS G., Kroniek van Oostkamp, Brugge, 1985, p. 365.


Bron     : Vanwalleghem A. met medewerking van Creyf S. 2007: Inventaris van het bouwkundig erfgoed, Provincie West-Vlaanderen, Gemeente Oostkamp, Deel I: Deelgemeente Oostkamp, Deel II: Deelgemeenten Hertsberge, Ruddervoorde en Waardamme, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen WVL30, (onuitgegeven werkdocumenten).
Auteurs :  Vanwalleghem, Aagje


Relaties


Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2021: Stoomkorenmolen [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/88106 (Geraadpleegd op 25-06-2021)