erfgoedobject

Gemeenteschool

bouwkundig element
ID: 10801   URI: https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/10801

Juridische gevolgen

  • is aangeduid als vastgesteld bouwkundig erfgoed Gemeenteschool
    Deze vaststelling is geldig sinds 29-03-2019

Beschrijving

Omstreeks 1927, 1948 en 1975 uitgebreide gemeenteschool daterend van 1901, naar ontwerp van provinciaal bouwmeester Jan Frans Sel (1862-1933).

Historiek

De gemeenteschool voor lager onderwijs is opgetrokken in 1901, naar het op 28 februari 1900 door de gemeenteraad goedgekeurde ontwerp van provinciaal bouwmeester Jan Frans Sel (1862-1933). Het ontwerp, dat een aanpassing is van een ouder plan uit 1899, toont langs de Bullesteeg achtereenvolgens een woonhuis voor de onderwijzer met een hof, een school voor meisjes en kleine jongens, een school voor jongens en een hof van landbouwonderwijs, die van elkaar gescheiden zijn met een afzonderlijke poorttoegang. De jongens- en meisjesschool hadden een identieke plattegrond met een klassenvleugel aan oostzijde, en een speelplaats geflankeerd door een gaanderij (noord), en een volume met gemakken, pissijnen en een koolplaats (zuid). Aan straatzijde waren de klassenvleugels, behoudens één vensteropening voor de inkomhal, blind. Zeker in 1927 is de oorspronkelijke meisjesschool enkel nog voorbehouden voor kleine jongens. Dan zijn de afzonderlijke klassenvleugels langs de Bullesteeg verbonden door een nieuw klaslokaal, en zijn in de oorspronkelijke gevels twee deuropeningen toegevoegd. In 1948 zijn herstellings- en verbeteringswerken goedgekeurd naar ontwerp van lokaal bouwmeester Louis Michielsens, waarbij de klassenvleugel verder uitgebreid is en de vensteropeningen zijn aangepast en toegevoegd. Op 24 maart 1975 worden door het College het vernieuwen van de dakconstructies en dakbedekkingen, het moderniseren van de ramen en buitendeuren en het inrichten van de portierswoning (voormalige onderwijzerswoning) goedgekeurd. In diezelfde fase is de school ook uitgebreid met nieuwe prefabgebouwen, die echter na een brand op 11 juli 1983 vernield en heropgebouwd zijn.

Beschrijving

Van de oude schoolgebouwen rest nog de onderwijzerswoning uit 1901, en de omstreeks 1927 en 1948 aangepaste en uitgebreide klassenvleugels van de jongens- en meisjesschool langs de Bullesteeg.

De onderwijzerswoning, waarvan de oorspronkelijke voorgevel langs de steeg gelegen is, heeft aan zijde van de Monnikenhofstraat een bakstenen lijstgevel van twee bouwlagen en twee traveeën, waarboven een zadeldak met aangepaste mechanische pannen en nok evenwijdig aan de Monnikenhofstraat. Het woonhuis heeft een haaks daarop georiënteerde, eveneens met zadeldak bekroonde achterbouw van twee traveeën en twee bouwlagen. Zowel de voor- als zijgevels zijn tussen de verdiepingen versierd met een dubbele muizentandfries. Onder de met pvc beklede kroonlijst is in de voorgevel een decoratieve baksteenfries in keperverband gemetseld, omlijst met gesmoorde baksteen. De houten balklagen zijn verankerd met gekrulde spieën; deze die de gordingen van de dakconstructie verankeren zijn uitgewerkt als hoefijzers. De steekboogvormige vensteropeningen hebben hardstenen dorpels en vervangen schrijnwerk. In de zijgevel aan zijde van de speelplaats, de oorspronkelijke achtergevel die uitgaf op de tuin, zijn verschillende vensteropeningen gedicht. Langsheen de Bullesteeg is de oorspronkelijke toegang omgevormd tot venster, getuige de bewaarde hardstenen treden in het metselwerk.

De bakstenen klaslokalen van één bouwlaag waarboven met pannen bekleed zadeldak is vijftien traveeën lang, en heeft brede, in verdiepte vlakken gelegen later toegevoegde ruime vensteropeningen die onderbroken zijn door smalle vensteropeningen en de toegangen uit 1927. In de gevels met knipvoegen is het houten deur- en vensterschrijnwerk bewaard, met inbegrip van de raamkrukken.

  • Kadasterarchief Antwerpen, 212: Kadastrale legger, Berendrecht, artikelnummer 18.
  • Kadasterarchief Antwerpen, 207: Mutatieschetsen, Berendrecht, 1901/2, 1967/2, 1981/11, 1974/4.
  • Rijksarchief Beveren, Archief van de Provincie Antwerpen, Kaarten en tekeningen, 8166-8169.
  • Rijksarchief Beveren, 651: Archief van de Provincie Antwerpen, Schoolgebouwen, 490.
  • Stadsarchief Antwerpen, Modern Archief, 326#5626-5647, 21253-21267, 21760-21770, MA#66828-66829, 66831-66835.
  • GRIETEN G., MIGOM S., SAS B. & VAN DE VIJVER D. 2006: Sterk gebouwd en makkelijk in onderhoud. Ambt en bouwpraktijk van de provinciale architecten in de Provincie Antwerpen, Brugge, 165.

Bron     : -
Auteurs :  Van den Borne, Steven, Van Severen, Elke
Datum  : 2015


Relaties

Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2019: Gemeenteschool [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/10801 (Geraadpleegd op 12-12-2019)