Pastorie Sint-Servatiusparochie

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie Antwerpen
Gemeente Herselt
Deelgemeente Herselt
Straat Dorp
Locatie Dorp 68, Herselt (Antwerpen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Adrescontrole Herselt (adrescontroles: 04-06-2007 - 04-06-2007).
  • Inventarisatie Herselt (geografische inventarisatie: 01-01-2000 - 31-12-2000).

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Pastorie parochie Sint-Servatius

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

is beschermd als monument Pastorie Sint-Servatiusparochie

Deze bescherming is geldig sinds 20-02-1998.

Beschrijving

HISTORIEK

In kern minstens opklimmend tot 1499, zie voormalige gevelsteen in achtergevel (eertijds voorgevel), naderhand meermaals aangepast onder meer vergroot in 1629, zie jaarankers in de beraapte rechter zijgevel, gerestaureerd in 1775 en in 1885, zie gevelstenen met vermelding "resta a° 1775" en "et an° 1885". Een document van 1773, berustend in het archief van de norbertijnenabdij van Tongerlo en opgemaakt om destijds de bouw van een nieuwe pastorie te verantwoorden, bevat naast een beschrijving van de toenmalige pastorie, een constructie van één bouwlaag op L-vormige plattegrond, ook een reeks gedetailleerde plannen en een opsomming van de technische gebreken. Om financiële redenen werd uiteindelijk afgezien van nieuwbouw en overgegaan tot verbouwing van de bestaande pastorie naar het nieuwe ontwerp. Funderingen en muren (onder meer de zijgevel met jaarankers 1629) die nog in goede staat waren, bleven behouden, waardoor de 16de-eeuwse indeling tot op heden weerspiegeld wordt; een bijkomende verdieping werd opgetrokken, de indeling ervan sloot aan op deze van de begane grond: het gelijkvloers bestond uit een centrale hal met trap, kelderkamer, keuken en drie grote kamers; de bovenverdieping. bevatte de trapzaal met overloop, een gang en vijf kamers. In 1885 grondig gerestaureerd naar ontwerp van architect P.J. Taeymans; vermoedelijk werden toen ook een aantal interieurwerken uitgevoerd, onder meer de plaatsing van enkele marmeren schouwen en een nieuwe trap.

BESCHRIJVING

Alleenstaand breedhuis gelegen beneden het straatniveau te midden van een ommuurde en ten dele beboomde tuin; het pand bevindt zich ten noordoosten van de kerk doch is een eind ervan verwijderd. Een gedifferentieerde chronologie van de verschillende bouwonderdelen is omwille van de cementberaping en de interieurbekleding niet onmiddellijk te achterhalen, verder onderzoek is noodzakelijk.

Dubbelhuis van vijf traveeën twee bouwlagen onder zadeldak (nok parallel aan de straat, leien). Verankerde, met schijnvoegen gecementeerde lijstgevel op lage arduinen sokkel. Rechthoekige benedenvensters voorzien van rolluikkasten, getoogde bovenvensters en bewaard 19de-eeuws houtwerk. Rechthoekige deur in gecementeerde entablementomlijsting. Recente erker aan westzijde. Sober interieur met klassieke pastorie-indeling; kelder met tongewelf.

Bij de pastoriegoederen hoorde eertijds een omgrachte hoeve, gelegen achter de pastorie, ten noordwesten van de dorpskern; ter plaatse bevindt zich heden de nieuwe woonwijk zogenaamd "de Vest", verwijzend naar de gedempte vesten van deze hoeve.

  • Administratie Ruimtelijke Ordening, Huisvesting en Monumentenzorg, Afdeling Antwerpen, Monumenten en Landschappen, Beschermingdossier A/1411.
  • EYCKMANS K., De pastorij van de Sint-Servaasparochie van Herselt, in Mededelingenblad Heemkring Kanton Westerlo, XXIII, 1996, nummer 2, p. 42-58.

Bron: Kennes H. & Steyaert R. 2000: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie Antwerpen, Arrondissement Turnhout, Kanton Westerlo, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 16N2, Brussel - Turnhout.

Auteurs: Kennes, Hilde

Datum tekst: 2000

Relaties

Geen afbeelding beschikbaar

maakt deel uit van Dorp

Dorp (Herselt)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.