Het sluizencomplex Plassendale

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie West-Vlaanderen
Gemeente Oudenburg
Deelgemeente Oudenburg
Straat Plassendale
Locatie Plassendale zonder nummer, Oudenburg (West-Vlaanderen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Adrescontrole Oudenburg (adrescontroles: 22-02-2008 - 22-02-2008).
  • Inventarisatie Oudenburg (geografische inventarisatie: 01-01-2001 - 31-12-2001).

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Het sluizencomplex Plassendale

Deze vaststelling is geldig sinds 05-10-2009. (Vaststellingsbesluit)

is beschermd als monument Het sluizencomplex Plassendale

Deze bescherming is geldig sinds 11-02-1997.

is deel van de bescherming als stads- of dorpsgezicht, intrinsiek Sluizencomplex Plassendale met omgeving

Deze bescherming is geldig sinds 11-02-1997.

Beschrijving

Het sluizencomplex Plassendale. Sluizencomplex van twee getijdensluizen en zwaaikom ten noorden van Oudenburg op het noordoost-zuidwest-kanaal Plassendale-Nieuwpoort en haaks op het oost-westkanaal Brugge-Oostende; met draaibrug over noordelijke sluishoofd en aanhorigheden: brugwachtershuisje met pad op houten staketsel en houten geleidingswerken. Gebed in een als dorpsgezicht beschermde kanalensite. Sluizen en zwaaikom uit 1638-41, vernieuwd in de periode 1783-90 en verbreed in 1828, maar met langere voorgeschiedenis.

Sluizencomplex bestaande uit twee schutsluizen van het getijdensluis-type met vier stel deuren per sas aan in- en uitgang van een zwaaikom en brug. Zwaaikom bezat aarden oevers, later verstevigd met stalen damplanken; nu voorzien van een betonnen afboording (1980); trechtervormig naar de sluizen toelopende natuurstenen wanden.

Twee schutsluizen met natuurstenen wanden van grote, regelmatig gekapte hardstenen blokken. Elk sas is voorzien van twee stel puntdeuren (omwille van de variërende peilen tussen de Nieuwpoortse en Oostendse vaart onderling) in eikenhout, met smeedijzeren reling, doorlaatkleppen met tand- en heugelbediening. De bediening van de deuren grijpt plaats met behulp van kaapstanders (vroeger in hout, heden in ijzer) met tand- en heugelstang. Puntvormige sluishoofden met gleuven voor schotbalken.

Brug over het noordelijke sluishoofd bestaande uit ijzeren draaibrug van circa 1890 met manuele bediening, excentrisch gelegen draaipunt en sleurpad met ijzeren dwarse voetsteunen of fretten in de oever ingewerkt in kwartronde inham; volle geklinknagelde liggers met gesloten vakken en gebogen onderrand, smeedijzeren relingen, houten bevloering, overkragende voetpaden, bruggenhoofden in natuursteen uit latere periode dan de natuursteen van de sluiswanden.

Aansluitend polygonaal brugwachtershuisje en pad op houten staketsel, houten geleidingswerk tussen de noordelijke sluis en het zuidelijke hoofd van de draaibrug over het kanaal Brugge-Oostende (heden in heraanleg) en houten geleidingswerk ten westen en ten oosten van deze draaibrug. 19de-eeuwse bruggenhoofden van de draaibrug.

  • Archief Ruimtelijke Ordenening, Huisvesting en Monumentenzorg West-Vlaanderen, Monumenten en Landschappen, nummer W/01101: Oudenburg, Sluizencomplex (motiveringsverslag 19 juni 1996 en Ministrieel Besluit 11 februari 1997).

Bron: Callaert G. & Hooft E. met medewerking van Struyf J. 2003: Inventaris van het bouwkundig erfgoed, Provincie West-Vlaanderen, Gemeente Oudenburg, Deelgemeenten Ettelgem, Roksem, Westkerke, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen WVL1, (onuitgegeven werkdocumenten).

Auteurs: Callaert, Gonda & Hooft, Elise

Datum tekst: 2003

Relaties

maakt deel uit van Sluizencomplex Plassendale met omgeving

Oudenburgsesteenweg (Oostende), Plassendale, Vaartdijk-Noord, Vaartdijk-Zuid, Zwaanhoek (Oudenburg)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.