Geografisch thema

Meilegem

ID: 14370   URI: https://id.erfgoed.net/themas/14370

Beschrijving

Scheldedorp van 200 hectare en 356 inwoners (30.01.2001). Ten noorden grenzend aan Gavere (Dikkelvenne), ten oosten aan Beerlegem en met de Munkbosbeek aan Paulatem, ten zuiden aan Sint-Maria-Latem en Nederzwalm-Hermelgem en ten westen met een afgesneden Scheldemeander aan Zingem. Gelegen in zandlemig Vlaanderen aan de Boven-Schelde. Golvend reliƫf van 12 meter tot 48 meter, ten noordoosten van het dorpscentrum behorend tot de steil oplopende helling van de Scheldevallei. Vruchtbare en goed gedraineerde zandleem- en leembodems. In de noordoostelijke hoek van de gemeente, op het kruispunt van de steenwegen van Oosterzele naar Nederzwalm en van Beerlegem naar Gavere, vormt de linde zogenaamd Saksenboom (zie Meilegemstraat) een herkenningspunt in het landschap.

Het oudste spoor van menselijke activiteit, een artefact uit het Pleistoceen, werd gevonden op de westelijke helling van de heuvelrug van Meilegem. Bij systematische veldprospectie op de zuid- en west-helling van de heuvelrug, kwamen prehistorische vondsten aan het licht, onder meer gepolijste silexbijlen uit het Neolithicum of Vroege Bronstijd, en bewoningssporen uit de Gallo-Romeinse periode. Ook middeleeuwse scherven in ceramiek van het "type Pingsdorf" werden aangetroffen. Op de grens met Beerlegem liep de vertakking van de Gallo-Romeinse weg van Bavay naar Gent.

Eerste vermelding in 1130 als Meylengem, van het Germaanse Malinga-heim. Heerlijkheid deel uitmakend van de kasselrij van het Land van Aalst, de baanderij of roede Gavere.

Het patronaatsrecht van de parochiekerk werd uitgeoefend door de Onze-Lieve-Vrouweabdij van Affligem. Tot 1701 werd de kerk bediend door de pastoor van Beerlegem. Thans is het opnieuw de pastoor van Beerlegem die de parochie bediend en wordt de pastorie verhuurd aan particulieren. De parochiekerk, toegewijd aan Sint-Martinus, werd in classicistische stijl heropgebouwd in 1784.

Voornamelijk agrarische gemeente en forensengemeente met kleine dorpskern en voorts verspreide bewoning met nog slechts enkele hoeven in bedrijvigheid.

  • DE NOYETTE G. - HOEBEKE M., Dorpsbeelden uit het verleden, Zwalm, Nazareth, 1994, pagina's 85-90.
  • DHANENS E., Kanton Sint-Maria-Horebeke, Tekst, Inventaris van het Kunstpatrimonium van Oost-Vlaanderen, VII, Gent, 1971, pagina's 77-89.
  • ROMMELAERE J., Meilegem-Nederzwalm-Hermelgem, (Archaeologisch Inventaris Vlaanderen, VII, Gent, 1986).

Bron     : Inventaris van het bouwkundig erfgoed, Provincie Oost-Vlaanderen, Gemeenten: Brakel, Horebeke, Kruishoutem, Lierde, Zingem en Zwalm, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 15N4, (onuitgegeven werkdocumenten).
Auteurs :  Lanclus, Kathleen
Datum  : 2000


Relaties

  • Omvat
    Bareelstraat

  • Omvat
    Beekmeers

  • Omvat
    Hoeve met losse bestanddelen

  • Omvat
    Kapel van de Heilige Barbara

  • Omvat
    Meilegemstraat

  • Omvat
    Provinciaal Natuureducatief Centrum

  • Omvat
    Scheldevallei tussen Welden en Gavere

  • Omvat
    Vallei van de Munkbosbeek met het kasteeldomein van Beerlegem

  • Is deel van
    Zwalm