waarneming

Vooronderzoek Gent Sint-Baafskathedraal II (Crypte)

archeologisch element
ID
980146
URI
https://id.erfgoed.net/waarnemingen/980146

Beschrijving

Naar aanleiding van het stabiliteitsonderzoek ter hoogte van de crypte in het Sint-Baafskathedraal werden er een aantal proefputten gegraven. In dit vooronderzoek botste men op het bakstenen gewelf van een 17de eeuwse grafkelder. Deze behoort meer dan waarschijnlijk toe aan Karel Van den Bosch, die de 8ste bisschop van Gent was tussen 1651 en 1660. Tevens trof men een aantal grafkuilen en intacte menselijke begravingen aan. Tot slot werden enkele onzekere restanten van mogelijk oudere vloerniveaus gevonden. Het vondstmateriaal betrof hoofdzakelijk middeleeuws aardewerk en een 15de eeuwse Schotse munt (Koning James III).

De natuurstenen fundering die F. De Smidt eind jaren 1950 heeft blootgelegd, werd gevonden en onderzocht. Deze liep oorspronkelijk niet tot tegen de massieve getrapte fundering van de zijmuren. De funderingsblok waarvan sprake bij De Smidt gaat slechts 35cm diep. De onderkant van de massieve fundering gaat nog dieper. De onderkant ervan kon niet bereikt worden door de aanwezigheid van een recente buis die zich tussen beide funderingen in bevindt. Beide funderingen kunnen gelinkt worden met de bouw van de gotische crypte. De funderingsblokken werden door De Smidt als een extra fundering gezien worden die de zijwaartse druk van de pijlers van de ronding moesten helpen opvangen (hetgeen volgens hem niet gelukt is). De ruimte is er tussen deze fundering en de zijmuren van de crypte bedraagt zo’n 70cm. Bij de aanleg van de buis begin jaren 1960 werd wellicht reeds een klein stukje van de funderingsblok afgebroken.

Er bevond zich geen dwarse kettingmuur in deze zone. Er bevond zich wel een oostwest georiënteerde massieve fundering die min of meer parallel loopt met de zijmuren van de buitenste rand van de ommegang. Er kon tot -80cm langs deze massieve fundering gegraven. De onderkant ervan was daarmee echter nog niet bereikt. Net als de getrapte fundering in WP7 kan de fundering in deze put gelinkt worden met de bouw van de gotische crypte.

In dit onderzoek werd er een mogelijke grafkuil, eventueel met bijhorende platte grafsteen ontdekt. Menselijk bot werd echter tot op -80cm nog niet gevonden. Tevens trof men een twijfelachtig restant van een vloerniveau, met eronder een uitbraakspoor, aan. Het gewelf van een 17de eeuwse bakstenen grafkelder werd blootgelegd, maar niet verder verstoord.

Er bevond zich hier een brede natuurstenen funderingsmuur. Ten zuiden ervan kon verdiept worden tot op -60cm, waar gestopt werd door de aanwezigheid van een mogelijke intacte menselijke begraving. De funderingsmuur bleek te zijn opgebouwd met kleinere gekapte natuurstenen blokken, mogelijk hergebruik van oudere (romaanse?) muren. Volgens De Smidt hadden ze enkel als doel om een tijdelijke afsluiting van het gotische koor tijdens de aan de gang zijnde werken aan de zijbeuken en de kranskapellen te bewerkstelligen. Gezien de diepte ervan leek ons een primaire functie als fundering van de gotische pijlers echter eerder aannemelijk. Op die manier zijn de zuidelijke gotische pijlers van het gotische koor op een andere manier gefundeerd als de gotische pijlers van het gotische koor in het noorden. Vermoedelijk heeft dit te maken met een zeker tijdsverschil tussen beide werken en de aanvoer van natuursteen. Mogelijk werd hier gekozen voor hergebruik van natuursteen van de afgebroken zijbeuken van de romaanse crypte, terwijl er tijdens de bouw van de gotische pijlers in het noorden geopteerd werd voor funderingsblokken gevormd door een combinatie van hergebruik van romaanse grafstenen en (nieuw aangeleverde?) recht gekapte blokken Doornikse kalksteen.

Ten zuiden van de natuurstenen fundering werd op een diepte van -60cm gestoten op een mogelijk intacte menselijke begraving.


Bron     : Bradt T. 2019: Gent Sint-Baafskathedraal. Funderingsonderzoek crypte met wetenschappelijke vraagstelling (prov. Oost-Vlaanderen). Eindverslag. Ingelmunster: Monument Vandekerckhove nv.
Auteurs :  MONUMENT - VANDEKERCKHOVE
Datum  : 10-09-2020

Crypte

Datering: middeleeuwen, nieuwe tijd
Typologie: crypten, kerken, kerkhoven, mensengraven, munten
Materiaal: aardewerk, koper
Gebeurtenis:

Relaties


Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2021: Vooronderzoek Gent Sint-Baafskathedraal II (Crypte) [online] https://id.erfgoed.net/waarnemingen/980146 (Geraadpleegd op 17-04-2021)