Pastorie Sint-Ursmarusparochie

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie Oost-Vlaanderen
Gemeente Dendermonde
Deelgemeente Baasrode
Straat Sint-Ursmarusstraat
Locatie Sint-Ursmarusstraat 98, Dendermonde (Oost-Vlaanderen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Inventarisatie Dendermonde (geografische inventarisatie: 01-12-1999 - 31-12-2001).
Links

Juridische gevolgen

is beschermd als monument Pastorie Sint-Ursmarusparochie

Deze bescherming is geldig sinds 04-12-2003.

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Pastorie van de parochie Sint-Ursmarus

Deze vaststelling is geldig sinds 20-09-2010.

Beschrijving

Beschermd als monument bij ministerieel besluit van 4 december 2003.

De oudst bekende pastorie van Baasrode stond in de nabijheid van de kerk doch werd tijdens de Beeldenstorm in de 16de eeuw vernield. Omstreeks 1610 werd een nieuwe pastorie opgericht op de huidige site. Het was een omwalde pastorie met brugje en dreef. In de tuin bleef een deel van de omwalling zichtbaar. In 1843 bleek de pastorie in verval en het ophogen met één bouwlaag was onmogelijk. De Dendermondse stadsbouwmeester Johan Beeckman ontwierp een nieuwe pastorie welke echter pas in 1850-51 gerealiseerd werd; ze werd dichter bij de straat opgericht dan de voorgaande.

Pastorie met voortuin achter een gemetselde en van traliewerk voorziene straatafsluiting. Neoclassicistisch bakstenen dubbelhuis van vijf traveeën en twee bouwlagen onder leien zadeldak. Gepleisterde en geschilderde lijstgevel met symmetrische opstand voorzien van rechthoekige muuropeningen. Bovenaan afgewerkt door een hoofdgestel met gelede architraaflijst, vlakke fries en getande houten kroonlijst op klossen. Vensters op lekdorpels op de bovenverdieping doorgetrokken tot kordonlijst. Centrale voordeur gevat in geprofileerde natuurstenen omlijsting. Dubbele paneeldeur met gedeeld bovenlicht. Rechterzijgevel voorzien van getralied keldervenster met hardsteen dorpels en groot rondbogig bovenlicht van trappenhuis met geometrische tracering.

Interieur. Typische dubbelhuisindeling met T-vormige gang/traphal. Gang met zwarte en witte marmeren vloertegels, wanden met schildering in marmerimitatie geleed door geprofileerde pilasters en met stucplafond. Salons rechts van de gang rijkelijk voorzien van stucwerk en een wit marmeren schouw met voluten en klauwen in het salon aan de straatzijde. Houten slingertrap met spijlenleuning en cilindrische trappaal met bekroning. Gedrukt gewelfde huiskelder met bakstenen keldertrap. Bovenverdieping met laterale middengang. Zes bovenkamers waren bestemd voor pastoor en onderpastoors. Het oorspronkelijke schrijnwerk bleef behouden.

Achter de pastorie gelegen bijgebouw dat de ommuurde binnentuin afsnijdt van de grote achtertuin. Vermoedelijk gaat het hier om de woning van de stalknecht met bijhorende paardenstal. Het bepleisterde en gewit bakstenen gebouw heeft een rechthoekige plattegrond en telt drie traveeën van één bouwlaag onder pannen schilddak. Voorgevel geopend met rondbogige vensters met waaiervormig bovenlicht. Centrale rondboogvormige doorgang met hekwerk tussen bakstenen lisenen.

Achter dit bijgebouw ligt de grote L-vormige pastorietuin met boomgaard, een oude paardenkastanje met in de westhoek een rest van de omgrachting van de 17de-eeuwse pastorie, thans gebruikt als vijver.

  • Rijksarchief Gent, Provinciaal Archief Oost-Vlaanderen 1851-1870, 1751/6.
  • Vlaamse Overheid, Ruimte & Erfgoed, Afdeling Oost-Vlaanderen, Onroerend erfgoed, archief.
  • DE MAEYER S. 1998: 850 jaar St.-Ursmarusparochie Baasrode, Deel III Een gedeeltelijke doorlichting van het parochiearchief ca. 1800 – ca. 1920, s.l., 4-9.
  • GIJSEN J. & SEGERS Y. 1997: Blik op Baasrode. Een eeuw dorpsgeschiedenis in woord en beeld 1850-1950, Nieuwkerken-Waas, 16.
  • VERBESSELT J. 1968: Het Parochiewezen in Brabant tot het einde van de 13e eeuw, Deel VIII Tussen Zenne, Schelde en Rupel, Pittem, 32-35.

Bron: Bogaert C. , Duchêne H. , Lanclus K. & Verbeeck M. s.d.: Inventaris van het bouwkundig erfgoed, Provincie Oost-Vlaanderen, Arrondissement Dendermonde, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 20N, (onuitgegeven werkdocumenten).

Auteurs: Duchêne, Helena & Verbeeck, Mieke

Datum tekst: 2001

Relaties

Geen afbeelding beschikbaar

maakt deel uit van Sint-Ursmarusstraat

Sint-Ursmarusstraat (Dendermonde)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.