erfgoedobject

Noord Natie

bouwkundig element
ID: 6194   URI: https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/6194

Juridische gevolgen

  • is aangeduid als vastgesteld bouwkundig erfgoed Noord Natie
    Deze vaststelling is geldig sinds 29-03-2019

  • is deel van de aanduiding als beschermd stads- of dorpsgezicht, intrinsiek Stadswaag
    Deze bescherming is geldig sinds 18-06-1986

Beschrijving

Samenstel van twee vroegere diephuizen met trapgevel, die in oorsprong opklommen tot de 17de eeuw. In 1867 verwierf de Noord Natie, vertegenwoordigd door dekens Petrus Joseph De Kepper en Charles De Smedt het pand. Datzelfde jaar liet de natie op de aanpalende terreinen hoek Korte Brilstraat en Lansstraat door de architect Jean Baptist Vereecken nieuwe natiegebouwen met een pakhuis en een paardenstal optrekken. Ook de neoclassicistische hardstenen poortomlijsting dateert uit deze bouwcampagne. Het pand werd in 1931 heropgebouwd met een getrouwe reconstructie van de trapgevels, naar een ontwerp door de architect Jan De Vroey. Gelijktijdig kwam ook het aanpalende pand tot stand, in 1960 gevolg door een kantoorgebouw dat de rest van het bouwblok innam. Eerder was het complex natiegebouwen al uitgebreid met het aanpalende pakhuis door August Vermeulen uit 1892, en het verdwenen Magazijn Nieuwland op de hoek van Lange en Korte Brilstraat door Alfons Francken uit 1921.

De Noord Natie, opvolger van de tot de 16de eeuw opklimmende Natie van Noord en Oost Werkers, werd notarieel bekrachtigd in 1856 en nam in 1865 de juridische vorm aan van een handelsvennootschap onder gemeenschappelijke naam. In 2001 fuseerde de Noord Natie met de Hesse Natie tot de Hesse Noord Natie, die sinds 2010 opereert onder de naam PSA Antwerp.

De gebouwen van de Noord Natie behoren tot het late oeuvre van Jan De Vroey, wiens loopbaan midden jaren 1890 van start was gegaan. Hij realiseerde kort vóór de Eerste Wereldoorlog de neogotische Sint-Hubertuskerk in Berchem. Waar hij in de residentiële architectuur uit zijn beginjaren zowel het conventionele neoclassicisme, het eclecticisme als de art nouveau beoefende, laveerde De Vroey tijdens het interbellum tussen de beaux-artsstijl en een behoudende art deco. De architect, van wie slechts enkele restauratieprojecten bekend zijn, bleef actief tot zijn overlijden in 1935, en werd opgevolgd door zijn zoon Léon.

Dubbele trapgevel van respectievelijk negen en zes treden met overhoekse topstukken onder zadeldaken (pannen, nok loodrecht op en parallel aan de straat). Parement uit witte natuursteen, verankerd door smeedijzeren muurankers, op een plint uit blauwe hardsteen. De rechthoekige inrijpoort, omlijst door pilasters en een entablement uit blauwe hardsteen, doorbreekt de rechter traveeën; rechthoekige vensters met hardstenen omlijsting in de linker traveeën. Een register van kruiskozijnen met druiplijst op een doorgetrokken waterlijst, markeert de eerste verdieping. In de geveltoppen, drielichten waarvan het centrale rondboogluik wordt geaccentueerd door een diamantkopsleutel en -imposten; rechthoekige venstertjes met druiplijst en balkgat erboven.

  • Stadsarchief Antwerpen, bouwdossiers 1867#674 en 1931#40561.

Bron     : -
Auteurs :  Braeken, Jo
Datum  : 2018


Relaties

  • Is deel van
    Stadswaag en omliggende straten

Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2019: Noord Natie [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/6194 (Geraadpleegd op 16-11-2019)