Sluis van Boezinge Sas

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie West-Vlaanderen
Gemeente Ieper
Deelgemeente Boezinge
Straat Sasstraat
Locatie Sasstraat zonder nummer, Ieper (West-Vlaanderen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Inventarisatie bouwkundig erfgoed ankerplaats Ieperleekanaal (geografische inventarisatie uit ankerplaatsen: 01-01-2011 - 31-12-2011).

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Sluis van Boezinge Sas

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

is deel van de bescherming als monument Sas van Boezinge met verdedigingswerk en sluis

Deze bescherming is geldig sinds 24-10-1995.

Beknopte karakterisering

Typologiesluizen
Dateringinterbellum

Beschrijving

Het kanaal Ieper-Boezinge-Knocke dateert uit de 13de eeuw. Tussen 1636 en 1641 werd het kanaal verbreed en verbeterd. Om schepen met een grotere tonnenmaat te kunnen verwerken werden de vier verouderde overtomen vervangen door een nieuw sas in Boezinge. Deze belangrijke schutsluisconstructie, gebouwd door Bartholomeus de Buck, overbrugde een niveauverschil van 5.5 m. In 1695-1711 werd het sas versterkt in het kader van de grensverdedigingslinie van Vauban.

Voor de Eerste Wereldoorlog werd met de sluis van Boezinge-Sas, die schepen met een maximumlengte van 37 meter toeliet, het hoogteverschil van 6,72 tussen de boven- en benedenvaart overbrugd.

Tijdens de oorlog lag het schutssluiscomplex volop in de frontlinie. Van de lente 1915 tot de zomer 1917, d.i. tussen de Tweede en Derde Slag om Ieper, werd de linkeroever bezet door de geallieerden, de rechteroever door de Duitsers. Tijdens bombardementen werd het sluiscomplex dan ook volledig verwoest.

Na de oorlog, meer bepaald omstreeks 1930, werden ter vervanging van deze schutssluis twee sluizen gebouwd, namelijk één ter hoogte van Boezinge-dorp en één op de plaats van de oude sluis op het gehucht Boezinge-Sas. Hierdoor is het kanaal Ieper-IJzer voortaan in een boven-, midden- en benedenvaart opgedeeld. De bouw van de sluis van Boezinge-Sas, waarvoor voor ongeveer 200.00 Belgische frank arduinsteen werd aangekocht, was voltooid in 1929. Op de operationele pompinstallaties bij de sluis, die nochtans nodig waren om het waterpeil in de bovenvaart voldoende hoog te houden, was het evenwel wachten tot na 1933. De kostprijs van deze schutsluis, die door de firma Mylle werd gebouwd, bedroeg ongeveer 2.750.000,- Belgische frank. Met deze sluis die een bruikbare lengte en breedte van respectievelijk 40,85 meter en 5,50 m. had, werd het verschil van 3,22 m. tussen de boven- en middenvaart overbrugd. De waterreservoirs die de oude 17de-eeuwse sluis in het oosten en het westen flankeerden om het bij versluizen verloren gegane water op te vangen, werden niet weerhouden.

  • Archief Waterwegen en Zeekanaal NV, Districtgebouw Nieuwpoort (Plannen “Herbouwen der sluis van Boezinge-Sas” – november 1928).
  • Het Ypersche Nieuws, 02.02.1929, 10; Het Ypersche Nieuws, 22.07.1933, 2.
  • DELEPIERE A.-M., HUYS M. & LION M. Inventaris van het cultuurbezit in België. Architectuur. Provincie West-Vlaanderen. Arrondissement Ieper. Kanton Ieper. Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 11N1, Brussel-Turnhout, 1987, p. 342.
  • HINDRYCKX K. 1995: Netwerk van waterwegen. De scheepvaartgeschiedenis van het IJzerbekken. In: DE ROO N. & HINDRYCKX K. (red.), Beeld van een stroom. De IJzer, Tielt, Lannoo, 74.
  • MASSART J. 1919: Ce qu’il faut voir sur les champs de bataille et dans les villes détruites de Belgique. Vol. II. Le Front de Flandre, Brussel, S.A. Belge d’Imprimerie, 111.
  • VERHEYE 1990: De Ieperlee (vervolg), in: Iepers Kwartier, 26, 1, 1-5 en 14-15

Bron: -

Auteurs: Becuwe, Frank

Datum tekst: 2011

Relaties

maakt deel uit van Sas van Boezinge met verdedigingswerk en sluis

Sasstraat (Ieper)

is gerelateerd aan Sluis van Boezinge-dorp

Barmstraat zonder nummer, Ieper (West-Vlaanderen)

is gerelateerd aan Sluiswachterswoning van Boezinge Sas

Sasstraat 15, Ieper (West-Vlaanderen)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.