Ensemble van twee eclectische burgerhuizen

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie Antwerpen
Gemeente Antwerpen
Deelgemeente Berchem
Straat Transvaalstraat
Locatie Transvaalstraat 9-11, Antwerpen (Antwerpen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Actualisatie Antwerpen (actualisaties: 05-01-2006 - 05-01-2007).
  • Adrescontrole Antwerpen (adrescontroles: 23-07-2007 - 23-07-2007).
  • Herinventarisatie Zurenborg (Antwerpen) (inventarisatie: 01-07-2013 - 30-06-2015).
  • Inventarisatie Antwerpen (geografische inventarisatie: 01-01-1976 - 31-12-1992).

Juridische gevolgen

is deel van de vaststelling als bouwkundig erfgoed Herenhuizen en schrijnwerkersatelier

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

is deel van de bescherming als stads- of dorpsgezicht, intrinsiek Zurenborg: deel Berchem

Deze bescherming is geldig sinds 10-01-1980.

Beschrijving

Architect Albert Arnou diende in 1884 twee bouwdossiers in voor de bouw van twee burgerhuizen in eclectische stijl in naam van de "Naamlooze Bouwmaatschappij van het Oosten van Antwerpen".

Deze bouwmaatschappij was opgericht met als doel Zurenborg uit te bouwen als nieuwe woonwijk. Arnou drukte als investeerder, als ontwerper en als aandeelhouder van bouwmaatschappij een belangrijke stempel op de wijk Zurenborg. Hij bouwde huizen in neoclassicistische en in eclectische stijl, telkens met een verzorgde en fantasierijk uitwerkte façade die de reeksbouw overstijgt.

De twee ruime burgerwoningen werden getekend in een eclectische stijl, met talrijke elementen uit de cottagestijl, zoals de rode baksteen, het imitatievakwerk in de geveltop, het houten balkon en het houten windbord. Het ontwerp vertoont enkele verschillen met de uitvoering, met name in de geveltoppen, die op het plan onregelmatig zijn vormgegeven en slechts één zoldervenster in plaats van drie hadden. Ook de smeedijzeren windwijzers zijn niet (meer) aanwezig.

Het ensemble staat vrij tussen de huizenrij, met links en rechts een doorgang die oorspronkelijk door ijzeren hekken van de straat was afgescheiden. De huizen tellen twee en een halve bouwlaag en drie traveeën onder zadeldaken die hun nok haaks op de straat hebben. Aansluitend bij elke woning, een lage zijdelingse uitbouw met de voordeur. Rode bakstenen voor- en zijgevels met banden in iets donkerder baksteen, die doorlopen in de waterlijsten van de muuropeningen. Hardstenen plinten en uitgesproken gevelpunten van hout, met windborden en imitatievakwerk. In de voorgevels rondbogige muuropeningen, telkens met baksteendecoratie in de borstwering. Op de begane grond telkens een deur en drie vensters met dezelfde rondboog. Op de tweede bouwlaag, centrale erker met houten leuning voor het grote rondbogige deurvenster, geflankeerd door twee kleinere segmentboogvensters. In de geveltop, drie rondbogige zoldervensters. De gevels zijn verder verlevendigd met decoratieve tegels en met hardstenen kordonlijsten. Het schrijnwerk van de ramen is vervangen, de deuren zijn gaaf bewaard.

  • Stadsarchief Antwerpen, Bouwdossiers, 1884 # 1200.
  • S.N. 2013: Herwaarderingsplan Zurenborg, deel II: Inventaris, 135.

Bron: -

Auteurs: Hooft, Elise

Datum tekst: 2015

Alle teksten

Relaties

Geen afbeelding beschikbaar

maakt deel uit van Transvaalstraat

Transvaalstraat (Antwerpen)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.