Kasteel van Zevenbronnen

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie Vlaams-Brabant
Gemeente Sint-Genesius-Rode
Deelgemeente Sint-Genesius-Rode
Straat Zevenbronnen
Locatie Zevenbronnen 2, Sint-Genesius-Rode (Vlaams-Brabant)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Actualisatie Sint-Genesius-Rode (actualisaties: 01-01-2005 - 31-12-2005).
  • Adrescontrole Sint-Genesius-Rode (adrescontroles: 19-07-2007 - 19-07-2007).
  • Herinventarisatie Sint-Genesius-Rode (geografische herinventarisatie: 01-10-2010 - 02-03-2015).
  • Inventarisatie Sint-Genesius-Rode (geografische inventarisatie: 01-01-1975 - 31-12-1975).

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Kasteel van Zevenbronnen

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

is deel van de bescherming als cultuurhistorisch landschap Zevenborren

Deze bescherming is geldig sinds 20-10-1947.

Beknopte karakterisering

Beschrijving

Het kasteel van Zevenbronnen ligt binnen een groot domein met een vijver aan straatzijde en is bereikbaar via een gekasseide en met bomen omzoomde oprijlaan.

Historiek

Het landhuis is gebouwd op de site van de priorij van Zevenbronnen. Dit grote augustijnerklooster werd gewijd in 1389 en opgeheven in 1784 ten gevolge van het edict van Jozef II van 17 maart 1783. Het uitzicht van de priorij rond 1727 is bekend van een gravure van Sanderus. De kloostergebouwen werden na de afschaffing ontmanteld, volgens gegevens uit de literatuur op het gastenkwartier na, dat als onderkomen moest dienen voor de beheerder van de kloostergoederen.

Ten tijde van de eerste kadastrale mutatie in 1849 waren de resterende gebouwen op deze locatie in handen van graaf Jacobus Andreas Coghen-Rittweger. De toestand voor de mutatie toont vijf gebouwen op het terrein: een langgestrekt gebouw op rechthoekig grondplan dat ongeveer van noord naar zuid loop, in het verlengde ervan een kleiner gebouwtje op rechthoekige grondplan en in het verlengde daarvan en naar het westen uitgestrekt een gebouw op L-vormig grondplan. Links en rechts van dit gebouw, ten zuiden en op enige afstand, zijn nog twee constructies op rechthoekig grondplan te zien. In 1849 word het gros van deze gebouwen afgebroken. Alleen de oost-west georiënteerde vleugel van het L-vormige volume blijft overeind.

Bij de volgende kadastrale mutatie in 1917 wordt deze vleugel uitgebreid tot de grondvorm die ook vandaag nog kadastraal herkenbaar is. Het pand is dan in handen van Leon Vital Timberman, een handelaar uit Sint-Gillis, die op dat ogenblik ook de andere gebouwen op de site van Zevenbronnen bezat.

Volgens gegevens uit de literatuur werd het huidige landhuis gebouwd met recuperatiemateriaal van de priorij en ligt het op de plaats van het gastenkwartier, het enige gebouw dat na de afschaffing bewaard bleef. Vergelijking van de huidige situatie met de Ferrariskaart en de gravure van Sanderus toont aan dat de bouwplaats van het huidige landhuis inderdaad overlapt met de plaats waar een deel van de kloostergebouwen gelegen was. Ook de vijvers vooraan en achteraan het terrein situeren zich op locaties waar zich volgens Ferraris waterpartijen van de abdij bevonden.

Beschrijving

Landhuis met bepleisterde en zalmroze geschilderde gevels onder overkragend schilddak (leien) met dakvensters en dakkapellen en vernieuwde kroonlijst. Twee bouwlagen met onregelmatige travee-indeling, aan de tuinzijde geritmeerd door rechthoekige muuropeningen.

Op het gevelbrede balkon aan tuinzijde, dat op houten kolommen rust en dat voorzien is van een fraaie geajoureerde afwerking aan de onderzijde, komen vijf beluikte deurvensters uit.

In de tuingevel is een gedenksteen ingewerkt, in barokke stijl, met, in cartouches met rolwerk gevat, rechts het zegel van de priorij van Zevenborren en links een onbekend wapenschild, met twee sikkels, een korenschoof en drie eikels en met opschrift 'Semper Messis Fons Signatus'. Onderaan staan de jaartallen 1415 - 1432 en onder de gedenksteen is een afzonderlijke jaarsteen 1470 ingewerkt.

Aan de straatzijde is over de gehele gevelbreedte een veranda aangebouwd, die voor een deel van steekboogvormige vensters is voorzien.

Rechts van het kasteel liggen het wagenhuis en een bijgebouw, gebouwd tegen de schuur van de abdijhoeve. Gevels van het wagenhuis geritmeerd door muurpilastertjes en voorzien van arduinen rondbogen.

  • Kadasterarchief Vlaams-Brabant, mutatieschetsen Sint-Genesius-Rode, eerste afdeling, 1849/24, 1917/13.
  • DE BECKER U. & VANHEMELRIJCK F. 1982: Geschiedenis van Sint-Genesius-Rode, naar Constant Theys, Sint-Genesius-Rode, 439-471.
  • WAUTERS A. & MARIEN F. 1974: Description historique des localités qui formaient autrefois l'Ammanie de cette ville 10B, Bruxelles, 280-361.

Bron: -

Auteurs: De Houwer, Veerle

Datum tekst: 2015

Alle teksten

Relaties

Geen afbeelding beschikbaar

maakt deel uit van Zevenbronnen

Zevenbronnen (Sint-Genesius-Rode)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.