erfgoedobject

Steenkoolmijn van Houthalen

bouwkundig geheel
ID: 122070   URI: https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/122070

Juridische gevolgen

Beschrijving

Mijnzetel sinds eind 1938 grotendeels gevestigd ten westen van de Grote Baan, thans industriepark Centrum-Zuid. De oudste huisvesting (1930-37) werd aangelegd meer ten noorden aan de Grote Baan, de latere, complete nieuwe cité met de nodige infrastructuur werd vanaf 1938 voorzien op de heidegronden die van oudsher gekend waren als "Den Molenberch", nu "Meulenberg", 1,5 kilometer ten oosten van de mijnzetel en ermee verbonden door de Koolmijnstraat.

Bedrijfsgebouwen

Ten westen van de Grote Baan lagen op één lijn van oost naar west de thans nog bewaarde hoofdburelen, de infirmerie, de badzaal, de losvloerpasserelles, de in de jaren 1970 (?) verdwenen kolenwasserij-zeverij en de kolenbunker, met ten zuiden daarvan schachtbok I met de ophaalmachines. De tweede schachtbok, ten noorden daarvan, volgde een jaar later. Doordat de mijn in de opstartfase elektrische energie van de andere mijnzetels kon betrekken, werden de elektrische centrales en de koeltorens pas begin de jaren 1950 opgetrokken. De bedrijfsgebouwen omvatten verder nog onder meer een ophaalmachinegebouw, een persluchtcentrale, een elektrische centrale, een ketelhuis, magazijnen, een locomotievenloods met garages en een schrijnwerkerij met zagerij.

Vanaf 1994 saneerde N.V. Mijnen, de opvolger van K.S., de mijnterreinen, inclusief de laatst gebruikte mijngebouwen. Alleen de twee kale en deels ontmantelde schachtbokken en de hoofdburelen vooraan overleefden deze ingreep. Toch werd op de mijnzetel van Houthalen vrij vroeg en spontaan een aantal ateliers en bovengrondse burelen hergebruikt. Vrijwel onmiddelijk, in 1964, werd het "sociaal gebouw", waar het psycho-medisch centrum was gehuisvest en dat ten zuiden van het hoofdgebouw was gelegen, door de firma Electronite in gebruik genomen, die het sedertdien nog fel heeft uitgebreid. In de grote werkhuizen, ten noorden van het hoofdgebouw, kwamen andere functies (zie Pastoriestraat nummer 40). In de vroegere drukkerij met aanbouw is de Academie voor Beeldende Kunsten en een lokale afdeling van het Rode Kruis gehuisvest (zie aldaar). In het voormalige elektriciteitsonderstation is thans het bedrijf Deusjevoo ondergebracht (Centrum-Zuid nummer 1121).

  • S.N., L’art de bâtir, 3, 4, 1942, p. 55-60, afbeeldingen.
  • VAN DOORSLAER B., Alles open. Welkom in de open mijnmonumenten. Kolenspoorfestival, Borgloon-Rijkel, s.a. (jaren 1990), zonder pagina.
  • VAN DOORSLAER B., Koolputterserfgoed. Een bovengrondse toekomst voor een ondergronds verleden, Hasselt, 2002, p. 123, met plattegrond van de mijnzetel.
  • DE SCHUTTER J., conservator Museum Ons Mijnverleden, Meegedeelde gegevens, Houthalen-Helchteren, 2003.

Bron     : Pauwels D. 2005: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie Limburg, Arrondissement Maaseik, Kanton Peer, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 19N3, Brussel - Turnhout.
Auteurs :  Pauwels, Dirk
Datum  : 2005


Relaties

  • Is deel van
    Houthalen
    Houthalen (Houthalen-Helchteren)

  • Is gerelateerd aan
    Hôtel des Charbonnages
    Grote Baan 47 (Houthalen-Helchteren)

  • Is gerelateerd aan
    Steenkoolmijn van Houthalen: Cité Meulenberg
    Acaciastraat 1-53, 2-54, Ahornstraat 1-15, 2-32, Bergstraat 1-3, 2-8, 36, Beukenstraat 3-13, 4-14...

  • Is gerelateerd aan
    Steenkoolmijn van Houthalen: Oude Cité
    Grote Baan 79-137 (Houthalen-Helchteren)

  • Omvat
    Drukkerij
    Pastorijstraat zonder nummer (Houthalen-Helchteren)

  • Omvat
    Elektriciteitsonderstation
    Centrum-Zuid 1121 (Houthalen-Helchteren)

  • Omvat
    Hoofdgebouw en schachttorens steenkoolmijn
    Centrum-Zuid 1111 (Houthalen-Helchteren)

  • Omvat
    Mijnwerkersschool
    Pastorijstraat 40 (Houthalen-Helchteren)

  • Omvat
    Voormalige werkhuizen
    Centrum-Zuid 1117 (Houthalen-Helchteren)

Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2019: Steenkoolmijn van Houthalen [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/122070 (Geraadpleegd op 22-09-2019)