Parochiekerk Sint-Cornelius

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie West-Vlaanderen
Gemeente Kortrijk
Deelgemeente Aalbeke
Straat Aalbekeplaats
Locatie Aalbekeplaats 1A, Kortrijk (West-Vlaanderen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Adrescontrole Kortrijk deelgemeenten (adrescontroles: 28-01-2008 - 01-02-2008).
  • Inventarisatie Kortrijk deelgemeenten (geografische inventarisatie: 01-03-2001 - 31-08-2002).
Links

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Parochiekerk Sint-Cornelius

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

omvat de bescherming als monument Parochiekerk Sint-Cornelius: calvarieberg
gelegen te Aalbekeplaats 1A (Kortrijk)

Deze bescherming is geldig sinds 09-06-2004.

Beschrijving

Noordzuid-georiënteerd bedehuis gelegen ten noordwesten van het plein. Tot 1969 omgeven door ommuurd kerkhof (muur verdween al in 1950). Heden omlopend pad met oude grafstenen van het voormalig kerkhof.

Over de oudste kerk is niets bekend, wel is reeds in de 12de eeuw sprake van een driebeukige kapel. In de loop van de tweede helft van de 18de eeuw worden tal van werken uitgevoerd aan de kerk. In 1750 wordt het koor gesloopt en vervangen door het huidige koor. In 1776 beslissen de schepenen de kerk te vergroten en de kerk te "keren", maar enkel de westzijde wordt verbreed. In 1788 wordt een nieuw portaal gebouwd en voorzien van een nieuw orgel. In 1794 wordt de kerk verwoest door de Franse troepen. De middenbeuk stort in elkaar en van de achtzijdige middentoren blijft enkel de kuip overeind. In 1805 wordt de kerk in neoclassicistische stijl herbouwd naar ontwerp van J.B. Caesar (Kortrijk), met behoud van enkele koormuren en de fundamenten van de oude kerk. In 1825 wordt de kerk verbouwd. De noordzijde wordt verbreed, in 1834 gevolgd door een nieuwe uitbreiding aan de zuidzijde.

De plattegrond ontvouwt een ingebouwde westtoren, een driebeukig schip van vier traveeën en een driezijdig koor met aansluitend de oude sacristie. Ten zuidoosten, zogenaamd "winterkapel".
Rode baksteenbouw op plint van natuursteen. Leien zadeldak. Toren onder ingesnoerde spits bekroond door ijzeren kruis. Vier dakkapellen met uurwerkplaat. Korfboogportaal met gevelveld met recent geschilderd opschrift. Datumsteen 1776 van witte natuursteen, erboven rondboogvenster met glas in lood. Getoogde galmgaten in geriemde omlijsting. Zijgevels geritmeerd door vlakke steunberen en rondboogvensters.

De oude sacristie van de kerk wordt gemarkeerd door een *calvarie, opgetrokken in 1841 op initiatief van Eerwaarde Heer P. De Vos. Beschermd als monument bij M.B. van 09.06.2004. De calvarie is nog een stille getuige van het kerkhof dat tot 1969 de kerk omgaf. Sokkel van blauwe hardsteen, twee zuilen met Corinthisch kapiteel dragen het leien zadeldak met bekronend ijzeren kruis. Fraai uitgewerkt spitsbogig windbord, afgezoomd met driepasjes in halve cirkels. Sokkel met opschrift "Vijf mael Onze Vader en Weest gegroet voor veertig dagen aflaat DG-Alzo-heeft God de Wereld Bemind". Christus op een met lelies versierd kruis geflankeerd door de roodbeschilderde terracottabeelden van Maria en Johannes, geplaatst tegen een witbeschilderde achterwand.

  • DEBRABANDERE P., De neogotische bouwkunst in Kortrijk, in De Leiegouw, jg. 39, nr. 1, 1997, p. 37-38.
  • DESPRIET P., De Zuidwestvlaamse parochiekerken. Een duizendjarige geschiedenis, Kortrijk, 1982-1984, deel 1, p. 17-25.

Bron: WVL5

Auteurs: De Gunsch, Ann; De Leeuw, Sofie & Metdepenninghen, Catheline

Relaties

maakt deel uit van Aalbekeplaats

Aalbekeplaats (Kortrijk)

omvat Orgel parochiekerk Sint-Cornelius

Aalbeke (Kortrijk)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.