Beschermd stads- of dorpsgezicht, intrinsiek

Dorpskom Baaigem

Beschermd stads- of dorpsgezicht, intrinsiek van 30-07-1982 tot heden

ID
9007
URI
https://id.erfgoed.net/aanduidingsobjecten/9007

Besluiten

Hoeve, herberg en bijgebouwen, dorpskom van Baaigem en Prinsenmolen: omgeving
definitieve beschermingsbesluiten: 30-07-1982  ID: 1811

Beschrijving

De dorpskom van Baaigem en de omgeving van de Prinsenmolen zijn beschermd als dorpsgezicht.



Waarden

De dorpskom van Baaigem, Te Gavere, en de omgeving van de Prinsenmolen is beschermd als dorpsgezicht omwille van het algemeen belang gevormd door de:

historische waarde

-

artistieke waarde

-


Aanduiding van

Is de bescherming van

Dorpskom Baaigem

Baaigemstraat, Grintweg, Molenstraat, Muntekouter, Prinsenmolenstraat, Wilgenstraat (Gavere)
De dorpskom van Baaigem wordt bepaald door twee kernen, namelijk de Sint-Bavokerk en de windmolen Prinsenmolen.

Is de omvattende bescherming van

't Hof te Baaigem

Baaigemstraat 317 (Gavere)
Oudste en belangrijkste nederzetting van Baaigem, vermoedelijk opgericht samen met de ertegenover gelegen kerk als curtis of pachthoeve met grote tiendenschuur. Heden gesloten hoevecomplex met gebouwen gegroepeerd rondom een rechthoekig gekasseid binnenerf met mestvaalt. Huidig woonhuis van zeven traveeën en één bouwlaag onder zadeldak tussen zijaandaken: voorheen jaarankers 1645 in rechter zijpuntgevel.


Bunker A21

Baaigemstraat zonder nummer (Gavere)
Belgische bunker, tijdens het interbellum opgetrokken als onderdeel van het Bruggenhoofd Gent. De bunker maakte meer bepaald deel uit van de eerste verdedigingslijn tussen het steunpunt Semmerzake en het weerstandsnest Muntekouter. De bunker bevat twee ruimtes met een schietopening voor mitrailleur.


Bunker A22

Prinsenmolenstraat 13 (Gavere)
Belgische bunker, tijdens het interbellum opgetrokken als onderdeel van het Bruggenhoofd Gent. De bunker maakte meer bepaald deel uit van de eerste verdedigingslijn tussen het steunpunt Semmerzake en het weerstandsnest Muntekouter. De bunker bevat twee ruimtes met een schietopening voor mitrailleur.


Dorpswoning

Prinsenmolenstraat 1 (Gavere)
Op het kruispunt met de Baaigemstraat gelegen dorpswoning met voortuintje. Dubbelhuis van drie traveeën en twee bouwlagen onder zadeldak, uit de tweede helft van de 19de eeuw. Bepleisterd en geschilderd parement met imitatiebreukstenen plint en hoekblokken.


Gesloten hoeve met kapel

Baaigemstraat 333, Grintweg 2 (Gavere)
Hoeve ingeplant op de hoek met de Baaigemstraat met woonhuis met voortuintje aan de Grintweg en stallen en schuur aan de Baaigemstraat. Bakstenen Heilig Hartkapel, horende bij de hoeve en vernieuwd circa 1906. Oorspronkelijke hoeve met losse bestanddelen, in kern van 1735; jaarankers in linker zijpuntgevel, circa 1880 en in 1906 uitgebreid en omgebouwd tot gesloten complex.


Herberg en gemeentehuis

Baaigemstraat 348 (Gavere)
Heden aangepaste woning met in kern een bak- en zandstenen constructie, opklimmend tot de 17de eeuw met nog behouden gewelfde kelder en balkenzoldering met zware moerbalk met versierde slof. Binnenerf met gewitte bakstenen stallen.


Herberg In de afspanning De Klok

Baaigemstraat 354 (Gavere)
Café de Klokke, oorspronkelijk loodrecht op de straat ingeplant boerenarbeiderswoning van acht traveeën en één bouwlaag onder zadeldak, opklimmend tot de 18de eeuw; in de 19de eeuw opgesplitst in twee woningen en circa 1900 uitgebreid met een winkel- en cafégedeelte met brede voorpuntgevel uitziend op de straat. Gewitte bakstenen stallen en bakhuisje op het erf ervoor.


Molenaarswoning

Prinsenmolenstraat 16-18 (Gavere)
Imposant, achterin gelegen huis met bijhorende koetshuizen en grote volledig omhaagde tuin. Dubbelhuis van vijf traveeën en twee bouwlagen onder zadeldak, gebouwd in 1857 op de plaats van het Nieuwhof of Prinsenhof waartoe de molen, sindsdien Prinsenmolen, behoorde. Rechts van voortuin, vijf traveeën lange vleugel van de vroegere koetshuizen met gecementeerd parement. Links en rechts van de tuin, omhaagde weiden met ijzeren toegangshekken.


Parochiekerk Sint-Bavo

Baaigemstraat zonder nummer (Gavere)
De Sint-Bavokerk is als vroegmiddeleeuwse stichting van de Gentse Sint-Baafsabdij één van de oudste kerksites van de streek. De parochiekerk met nog omringend kerkhof is een zeldzaam voorbeeld van een dubbele kerk met respect voor de authentieke romaanse en gotische delen en een volwaardige neogotische uitbreiding.


Pastorie Sint-Bavoparochie

Baaigemstraat 352 (Gavere)
Oorspronkelijk gelegen langs het straatje dat leidde naar de fontein. Sinds de vergroting van de kerk en het kerkhof in 1912 gelegen achter de kerk, met de achtergevel palend aan de kerkhofmuur. Imposant dubbelhuis van vijf traveeën en heden twee bouwlagen, oorspronkelijk met klokkenstoel, van 1789.


Prinsenmolen

Prinsenmolenstraat 17B (Gavere)
De Prinsenmolen is een stenen korenwindmolen van het type bovenkruier, bergmolen, opgericht eind 19de eeuw ter vervanging van een houten staakmolen.


Semigesloten hoeve

Prinsenmolenstraat 13 (Gavere)
Semigesloten hoeve met woonhuis en stallen gegroepeerd rondom een met gras begroeid en beplant erf. Ten noorden, woonhuis van zes traveeën en één bouwlaag, uit de eerste helft van de 19de eeuw. Ten oosten, in L-vorm aansluitende bakstenen vleugel met stallen en doorrit met hoge poort in de blinde bakstenen straatgevel.

Is de gedeeltelijke bescherming van

Merelbeekse bossen

Baaigem, Vurste (Gavere), Bottelare, Melsen, Munte, Schelderode (Merelbeke)
De Merelbeekse bossen vormen een boscomplex tussen de dorpen Melsen, Baaigem, Munte, Bottelare en Schelderode. Deze bossen, die in elkaar overlopen, zijn het Makegembos, Harentbeekbos, H. Geestgoed, Bruinbos, Boswijk en Nerenbos. Op de Muntekouter, juist ten noorden van Baaigem, staat de ‘Prinsenmolen’. Op deze kouter bleven talrijke bunkers uit Bruggenhoofd Gent bewaard. Bodemkundig ligt het gebied op overgang van hogere en drogere zandleemgronden op de Muntekouter in het zuiden naar lager gelegen natte beboste zandleem en lemige-zandgronden in het noorden. De noordelijke grens van de ankerplaats komt in de zandstreek, hier een zuidelijke uitloper van de Vlaamse Vallei.