Jongensweeshuis

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie Oost-Vlaanderen
Gemeente Gent
Deelgemeente Gent
Straat Martelaarslaan
Locatie Martelaarslaan 13, Gent (Oost-Vlaanderen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Actualisatie Gent (actualisaties: 01-01-2006 - 24-09-2007).
  • Adrescontrole Gent (adrescontroles: 25-09-2007 - 25-09-2007).
  • Inventarisatie Gent (geografische inventarisatie: 01-01-1976 - 31-12-1983).
  • Thematische inventarisatie: Gentse Oorlogsmonumenten (geografische inventarisatie: 01-01-2008 - 30-09-2009).

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Jongensweeshuis

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

Beschrijving

Voormalig Jongensweeshuis, instituut voor doofstommen en gemeenteschool, heden stedelijke middenschool.

De Gentse weesjongens ook "Kulders" of "Blauwe jongens" genaamd waren tot 1873 ondergebracht in een deel van het Geeraard de Duivelsteen en de school aan het Bisdomplein (gesloopt in 1896-98, heden bebouwd met de Nationale Bank). In 1869 werd gestart met de bouw van een nieuw complex op gronden van de Bijloke aan de huidige Martelaarslaan. Dit enorme opgevatte complex naar ontwerp van stadsarchitect A. Pauli was voltooid in 1873.

Het huidige gebouw is slechts de resterende rechterdwarsvleugel na een hevige brand van 1947, gerestaureerd in 1951. Van een volledige reconstructie werd afgezien. In 1958 werd begonnen met een volledig nieuw tehuis "Prins Filip" op de terreinen van de oude schieting achter de vroegere gebouwen. Sinds enkele jaren is de stedelijke middenschool in de gerestaureerde vleugel gevestigd.

Het oorspronkelijke neoclassicistisch complex op rechthoekige plattegrond bestond uit vier vleugels omheen een enorme binnenkoer (5750m²) met een vijfentwintig traveeën brede voorgevel met centraal risaliet en twee dwarsvleugels met zes vooruitspringende traveeën ten overstaan van de voorgevel. Links en rechts lagere aanbouwsels ter hoogte van laatstgenoemde waardoor voortuintjes ontstonden.

Resterende rechterdwarsvleugel met twee bouwlagen onder vooraan afgeschuind zadeldak (leien). Gevel uitziend op de binnenkoer met drieëntwintig traveeën, gemarkeerd door middenrisaliet onder gebogen fronton. Blinde travee (oorspronkelijk aansluiting op de voorvleugel) en zes traveeën uitziend op de voortuin.

Bepleisterde begane grond met imitatiebanden, getoogde vensters. Bakstenen bovenbouw geritmeerd door getoogde omlijste vensters onder waterlijst. Eén travee uitziend op de straat met gelijkaardige ordonnantie en bekronend gebogen fronton. Rechts aanleunende vleugel van zeven traveeën met één bouwlaag onder afzonderlijk schilddak (leien). Bepleisterd en beschilderd parement met getoogde vensters.

  • Stadsarchief Gent, Atlas Goetghebuer, F.154 / D.90.
  • s.n. 1974: Duizend jaar Ekkergem, Gent, 235-241.
  • WYLLEMAN L. 1973: Architect Adolphe-Eduard Theodore Pauli, 1820-1895, onuitgegeven licentiaatsverhandeling, Universiteit Gent, 204-226.

Bron: Bogaert C., Lanclus K. & Verbeeck M. 1983: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Stad Gent, 19de- en 20ste-eeuwe stadsuitbreiding, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 4NC, Brussel - Gent.

Auteurs: Bogaert, Chris; Lanclus, Kathleen & Verbeeck, Mieke

Datum tekst: 1983

Aanvullende informatie

Oorlogsgedenkteken tegen de gevel, opgericht door 'Souvenir Italien', ter ere van Italiaanse soldaten die te Gent in gevangenschap omkwamen. Het centrale laagreliëf bestaat uit een soldatenbuste. Op het brons bevindt zich de signatuur "Le Roy, Hipp. 1922", evenals op de blauwe hardsteen. Het is onzeker naar welke bronsgieterij de signatuur "Fonderie Vindevogel" verwijst.

  • DEPESTEL, SARAH, Monumenten ter ere van gesneuvelden uit de Eerste en Tweede Wereldoorlog in Gent: een (kunst)historisch overzicht met voorstellen ter bevordering van de instandhouding en eventuele restauratie, Masterproef Monumenten- en Landschapszorg, Artesis Hogeschool Antwerpen, 2009.

Depestel, Sarah (01-01-2009 )

Relaties

maakt deel uit van Martelaarslaan (19e- en 20e-eeuwse stadsuitbreiding)

Martelaarslaan (Gent)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.