Lusthof Emmaüskasteeltje

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie Oost-Vlaanderen
Gemeente Gent
Deelgemeente Gent
Straat Hoveniersberg
Locatie Hoveniersberg zonder nummer, Gent (Oost-Vlaanderen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Actualisatie Gent (actualisaties: 01-01-2006 - 24-09-2007).
  • Adrescontrole Gent (adrescontroles: 25-09-2007 - 25-09-2007).
  • Inventarisatie Gent (geografische inventarisatie: 01-01-1976 - 31-12-1983).
Links

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Lusthof Emmaüskasteeltje

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

omvat de bescherming als monument Lusthof Emmaüskasteeltje
gelegen te Hoveniersberg zonder nummer (Gent)

Deze bescherming is geldig sinds 09-12-1964.

omvat de bescherming als monument Lusthof Emmaüskasteeltje: 19de-eeuwse delen met ijskelder
gelegen te Hoveniersberg zonder nummer (Gent)

Deze bescherming is geldig sinds 25-03-1996.

is deel van de bescherming als stads- of dorpsgezicht, intrinsiek Hoveniersberg en omgeving

Deze bescherming is geldig sinds 25-03-1996.

Beknopte karakterisering

Beschrijving

Zogeheten "Emmaüskasteeltje". Het huidige complex gebouw gelegen op de vrij steile oosthelling van de Blandijnberg, temidden van groenbeplanting omvat rechts het zogeheten lusthofje, daterend uit de eerste helft van de 16de eeuw (voorkomend op het panoramisch zicht van Gent van 1534) met, naar het water toe, een hard gerestaureerde zandstenen trapgevel, aan de westzijde een manke bakstenen trapgevel en ronde aanleunende traptoren. Links werden in het derde kwart van de 19de eeuw industriële gebouwen toegevoegd, met name een brouwerij met ijskelder. Voor dit gebouw bevindt zich een bakstenen gebouwtje, vermoedelijk eveneens daterend uit de 16de eeuw.

16de-eeuws lusthof met oostgevel uitziende op de Schelde: hard gerestaureerde verankerde zandstenen trapgevel (5 traveeën + topstuk) met drie bouwlagen van twee traveeën onder zadeldak (Vlaamse pannen). Bij de restauratie vrijgekomen benedenverdieping met gebogen deur en beluikt kruiskozijn. Vernieuwde kruiskozijnen op de bovenverdieping, verbonden door omlopende waterlijsten. Bolkozijn en vierkant venstertje in de geveltop. Sporen van sculpturen en gevelsteen verdwenen bij de restauratie.

Oorspronkelijke westgevel van baksteen met gepekte plint, gekalkte onderbouw en verwerking van zandsteen voor aflijnende hoekblokken, waterlijsten en vensterkruisen.

Twee bouwlagen hoge manke trapgevel (5 traveeën) met links aanleunende halfronde traptoren met afgeknotte top. De overgang tussen de ronde toren en de gevel wordt gevormd door een kleine portiek met twee geprofileerde spitsbogen ondersteund door een ronde zuil met vierkante dekplaat onder pannendakje heden omgebouwd tot gesloten hal met toegevoegde deur en venster. Een deur met lateiconsooltjes verleent toegang binnenin tot de traptoren, geleed door een omlopende waterlijst en verrijkt met ruitvormige motieven van geglazuurde baksteen (volgens sommigen met voorstelling van het Bourgondisch kruis en het Gulden Vlies). Venstertje met zandstenen lateien en hoekblokken.

Rechtertravee met blinde, gekalkte benedenverdieping verrijkt met ruitvormige, gesculpteerde doch zeer verweerde gevelsteen met het wapen van de familie van Waesberghe (eigenaars vanaf eind 17e eeuw tot begin 19e eeuw naar wie het ook wel eens het Hof van Waesberghe genoemd werd).

Oorspronkelijk kruiskozijn en vierkant venstertje in verweerde zandsteenomlijsting met hoekblokken en kwartholle dagkanten en behouden duimen; ontlastingsboog met aanzet- en sluitsteen van zandsteen. Gedicht kruiskozijn in linkerzijgevel boven een lagere aanbouw van één travee met één bouwlaag en breed zadeldak (Vlaamse pannen), vermoedelijk daterend uit de 17e eeuw. Westgevel met bolkozijn onder de gootlijst. Links, in de late 19de eeuw aangebouwde bakstenen gebouwen van de voormalige "Brasserie et Glacière du petit Château d'Emmaüs". Voorgevel van drie bouwlagen met twee verspringende traveeën en ronde hoektoren, (boven ijskelder op niveau van de Schelde) geleed door omlopende lijsten en baksteenfriezen doorbroken door rechthoekige openingen. Sterk overkragende bakstenen kroonlijst.

Een, vermoedelijk eveneens uit de 16de eeuw daterend bijgebouwtje met tuitgevel onder steil zadeldak (Vlaamse pannen) bevindt zich links van laatstgenoemd complex. Bakstenen gebouwtje met één bouwlaag, afgezet met zandstenen hoekblokken. Getraliede bolkozijnen onder zandstenen latei en ontlastingsboogjes. Steigergat in de geveltop.

  • Stadsarchief Gent, Atlas Goetghebuer, F.30/D.20.
  • BERGMANS P 1902: Le petit Château d'Emaüs, Inventaire archéologique de Gand, Gent, 262.
  • BERGMANS P. 1897: Rapport sur la première excursion archéologique, Bulletijn van den Geschied- en Oudheidkundigen Kring van Gent IV, Gent, 232-234.
  • S.N. 1900: A propos du petit Château d'Emaüs, Bulletijn der Maatschappij van Geschied- en Oudheidkunde te Gent VIII, Gent, 276-291, 303.

Bron: Bogaert C., Lanclus K. & Verbeeck M. met medewerking van Linters A. 1979: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Stad Gent, Bouwen door de eeuwen heen  in Vlaanderen 4NB Z-W, Brussel - Gent.

Auteurs: Bogaert, Chris; Lanclus, Kathleen & Verbeeck, Mieke

Datum tekst: 1979

Relaties

maakt deel uit van Hoveniersberg

Hoveniersberg (Gent)

maakt deel uit van Hoveniersberg en omgeving

Hoveniersberg 2-34, Sint-Pietersnieuwstraat 99-111 (Gent)

is gerelateerd aan Twee ijskelders van brouwerij-frisdrankenbedrijf Donny-Bartsoen

Sint-Pietersnieuwstraat zonder nummer, Hoveniersberg zonder nummer, Gent (Oost-Vlaanderen)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.