Papeteries Anversoises G. Moorrees & Cie.

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Alternatieve naam Indian Caps
Provincie Antwerpen
Gemeente Antwerpen
Deelgemeente Antwerpen
Straat Pottenbrug, Engelse Beurs, Jeruzalemstraat
Locatie Pottenbrug 1-3, 4, Engelse Beurs 4, 8, Jeruzalemstraat 17-19, Antwerpen (Antwerpen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Actualisatie Antwerpen (actualisaties: 05-01-2006 - 05-01-2007).
  • Adrescontrole Antwerpen (adrescontroles: 23-07-2007 - 23-07-2007).
  • Inventarisatie Antwerpen (geografische inventarisatie: 01-01-1976 - 31-12-1992).

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Fabriek Papeterie Anversoise

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

is beschermd als monument Indian Caps

Deze bescherming is geldig sinds 17-07-1981.

Beschrijving

Dit imposant bouwblok deed tot 1956 dienst als papierfabriek en daarna als uniformenatelier 'Indian Caps'. Ondanks de uitbreidingen werd de neoclassicistische stijl consequent doorgetrokken.

Historiek

Dit pand stond tot 1956 gekend als 'Papeterie Anversoise'. Sinds 1964 deed het gebouw dienst als fabriek van sierknopen, -gespen, en dergelijke meer. Het pand kreeg toen de naam 'Indian Caps'.

Het indrukwekkend bouwblok blijkt het resultaat te zijn van progressieve uitbreidingen in voortgezette stijl, doch globaal te dateren omstreeks 1900. Een eerste grote uitbreiding van het complex dateert waarschijnlijk van 1902-03, toen het pand Engelse Beurs nummer 2 reeds als 'atelier' omschreven werd. De vraag werd gesteld om hiervan de vensters van de tweede verdieping en het dak te mogen afbreken, en om deze tweede verdieping te mogen verhogen en een derde bij te bouwen. Tevens werd gevraagd om de huizen Pottenbrug nummers 2 en 3 te slopen, en hier een gebouw van drie verdiepingen te bouwen voor burelen, opslagruimten en een conciërgewoning. Bij deze uitbreidingen werd rekening gehouden met de stijl van de bestaande delen. Ook de huidige onderkeldering van het complex duidt op heterogene woonhuisbebouwing voordien.

Beschrijving

Het betreft een indrukwekkend blok van vier verdiepingen in neoclassicistische stijl, begrensd door de Pottenbrug, de Engelse Beurs en de Jeruzalemstraat.

De bepleisterde en beschilderde lijstgevels zijn verrijkt met arduin. Per gevel is er een centrale ingangstravee met rechthoekige geprofileerde poortomlijsting, bekroond door een balkon op consoles, op de bovenverdieping gemarkeerd door lisenen die uitlopen op verkropping in de kroonlijst. De tweede en derde bouwlaag worden geritmeerd door ronde boogvensters met geprofileerde arduinen booglijsten op onderling verbonden imposten. De bel-etage wordt extra gemarkeerd door brede doorlopende onderdorpels waarop ijzeren leuningen uitgewerkt zijn met neo-empiremotieven. Voorts zijn de gevels voorzien van rechthoekige vensters, op de begane grond in vlakke arduinen omlijsting, op de hoogste verdieping enkel met lekdrempels. Ten slotte is er sprake van een klassieke gevelbekroning door middel van een geleed kordon en gekorniste kroonlijst op klossen.

Ter gelegenheid van de bouwaanvragen van 1902 werden bouwtekeningen bijgevoegd van de wijze waarop alle vloeren met vermoedelijk ijzeren balken op geringde zuilen zouden versterkt worden. Uit dit document kon echter niet worden afgeleid of deze zuilen voordien al dan niet in de bouw aanwezig waren. Op het ogenblik van de inventarisatie (1976) vond men in het interieur gietijzeren zuilen, waarop ijzeren I-balken, voordien met houten vloeren of troggewelven met fabriekstegels (op sommige plaatsen nog merkbaar), doch in 1976 met betonnen bevloering. Ook de recentere bouw en verbouwingen bleken uitgevoerd in beton. Verlichting eveneens langs binnenuit via drie grote lichtkokers en een kleine (momenteel op de begane grond overdekte) binnenkoer. De gietijzeren wenteltrap verbindt de drie verdiepingen.

De persen en andere installaties van het bedrijf 'Indian Caps' dateren voor een groot deel uit het eerste kwart van de 20ste eeuw. De firma bewaarde een unieke collectie matrijzen.

  • Stadsarchief Antwerpen, bouwdossiers 1902#572, 1903#861; architect J. L. Hasse. Aanbouw van zeven traveeën en vier verdiepingen in de richting van de Kleine Goddaert in zakelijker stijl van 1898: Stadsarchief Antwerpen, bouwdossiers 1898#638; architect J.L. Hasse.

Bron: -

Datum tekst: 2014

Alle teksten

Relaties

Geen afbeelding beschikbaar

maakt deel uit van Engelse Beurs

Engelse Beurs (Antwerpen)

Geen afbeelding beschikbaar

maakt deel uit van Jeruzalemstraat

Jeruzalemstraat (Antwerpen)

Geen afbeelding beschikbaar

maakt deel uit van Pottenbrug

Pottenbrug (Antwerpen)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.