Parochiekerk Sint-Pieter

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie West-Vlaanderen
Gemeente Koksijde
Deelgemeente Koksijde
Straat Kerkstraat
Locatie Kerkstraat 30A, Koksijde (West-Vlaanderen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Actualisatie Koksijde (actualisaties: 25-06-2008 - 25-06-2008).
  • Adrescontrole Koksijde (adrescontroles: 06-11-2007 - 06-11-2007).
  • Inventarisatie Koksijde (geografische inventarisatie: 01-01-1982 - 28-05-1982).
Links

Juridische gevolgen

is beschermd als monument Parochiekerk Sint-Pieter

Deze bescherming is geldig sinds 11-04-1984.

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Parochiekerk Sint-Pieter

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

Beknopte karakterisering

Beschrijving

Neogotische kruiskerk met voorgeplaatste westtoren, van 1845-1848 (aannemer Dekeuwer, Nieuwpoort) ter vervanging van een rond 1700-1705 gebouwde kerk, welke reeds de in 1216 door de Sint-Walburga van Veurne opgerichte Simoenskapel verving. Eerste herstellingen in 1867 en 1889 aan kerktoren. 1951-1952: restauratie glasramen. Omringend kerkhof met gietijzeren calvarie.

Gele baksteenbouw; leien bedakingen. De plattegrond ontvouwt een voorgeplaatste westtoren, een twee traveeën tellend schip, een één travee brede, uitspringende dwarsbeuk en een koor van twee rechte traveeën met driezijdige sluiting; aangebouwde sacristie tegen zuidelijke kooroksel.

Westtoren van drie geledingen, verstevigd door middel van hoeksteunberen uitlopend op pinakels onder stenen spits; rechthoekige inkom in geprofileerde spitsboog onder windberg met bekronend kruis; gekoppelde, spitsbogige galmgaten op afzaat ter hoogte van tweede geleding; octogonale bovengeleding; soortgelijke galmgaten met bekronende windberg; naaldspits.

Flankerende zijingangen met spitsboogdeur onder aanleunend dak. Traveeën van schip, koor en transept gemarkeerd door steunberen met versnijdingen, laatst genoemde overhoeks en bekroond met pinakel onder spits op de hoeken, en geajoureerd door middel van spitsboogvensters (tweelichten) met doorlopende druiplijst en afzaat; breed, kort spitsboogvenster (rozet) in transepteinden; vernieuwd maaswerk; lagere aanbouwsels tegen transepteinden.

Bepleisterd interieur; kruisribgewelven rustend op halfzuilen; glasramen van 1847-1848 geïspireerd op deze van kathedraal van Chartres, in de Tweede Wereldoorlog vernield; thans trouwe weergave.

Mobilair: Neogotisch: Onze-Lieve-Vrouwe-altaar van 1877; koorgestoelte van 1870; biechtstoel in noordtransept van 1865, in zuidtransept van 1870; preekstoel en communiebank; orgel (firma Loncke) van 1881.

  • DEVOS-STOCKMAN A., ROOSE-MEIER B., VERSCHRAEGEN H., Fotorepertorium van het meubilair van de Belgische bedehuizen. Provincie West-Vlaanderen. Kanton Veurne, Brussel, 1975, p. 25.
  • GEEREBAERT M., Geschiedenis van Koksijde (De Duinen). Bulletin van het Wetenschappelijk en Kultureel Centrum van de Duinenabdij en de Westhoek, 10, p. 2-19.

Bron: Delepiere A.-M. & Lion M. met medewerking van Huys M. 1982: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie West-Vlaanderen, Arrondissement Veurne, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 8N, Brussel - Gent.

Auteurs: Delepiere, Anne Marie & Lion, Mimi

Datum tekst: 1982

Aanvullende informatie

Op het omringende kerkhof, dat aan de noordelijke zijde is ommuurd en aan het zuidelijke gedeelte overgaat in een begraafplaats bleef een collectie graftekens bewaard die de periode van na de Eerste Wereldoorlog tot vandaag overspant. De oudste graftekens bevinden zich in het noordelijke deel van het kerkhof en bestaan uit gietijzeren kruisen, houten kruisen, grafkruisen, pinakels, cippes, stèles … in arduin en graniet (jaren 1960 – 2012). Tegen de muur van het kerkhof zijn grafkelders aangelegd die dateren van na de Tweede Wereldoorlog. Aan het zuidelijke deel van de kerk bevinden zich de kindergraven en een Franse en Belgische militaire begraafplaats.

Mertens, Joeri (02-05-2016 )

In en rond de kerk verschillende relicten die herinneren aan de Eerste Wereldoorlog.

In het portaal: rechthoekige witmarmeren gedenkplaat met afgeronde bovenzijde, bekroond met kruis, voor militaire slachtoffers van Koksijde.

Aan de zuidgevel: witmarmeren rechthoekige gedenkplaat met uitgewerkte hoeken voor het 4de Regiment Zoeaven, met daaronder kleine rechthoekige witmarmeren gedenkplaat voor onderluitenant Jean Stolz. Op het kerkhof: burgerlijk graf voor arts en oud-strijder Jozef Verduyn, oprichter van het "Katholiek Vlaamsch Studenten Verbond" en stuwkracht achter de oprichting van het "Verbond der Vlaamse Oud-Strijders".

  • DECOODT H. & BOGAERT N. 2002-2005: Inventarisatie van het Wereldoorlogerfgoed in de Westhoek, project in opdracht van de provincie West-Vlaanderen, "Oorlog en Vrede in de Westhoek", en Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap, Afdeling Monumenten en Landschappen.

Marchand, Sofie (20-04-2017 )

Relaties

maakt deel uit van Koksijde-Dorp

Koksijde (Koksijde)

omvat Orgel kerk Sint-Pieter

Koksijde (Koksijde)

is gerelateerd aan Frans militair ereperk en graf Perroquin

Kerkstraat zonder nummer, Koksijde (West-Vlaanderen)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.