Beschermd stads- of dorpsgezicht, intrinsiek

Dorpskom Sinaai

Beschermd stads- of dorpsgezicht, intrinsiek van 03-02-1983 tot heden
ID: 10705   URI: https://id.erfgoed.net/aanduidingsobjecten/10705

Besluiten

Geografisch pakket Sinaai
definitieve beschermingsbesluiten: 03-02-1983  ID: 1883

Beschrijving

De bescherming als dorpsgezicht omvat de dorpskom van Sinaai.

Het beschermingsdossier motiveert de historische waarde van de Dries met kerk en aanpalende bebouwing als volgt: als oorspronkelijk Driesdorp met karakteristieke open structuur. Omwille van de historische waarde van de omliggende bebouwing die bestaat uit zowel kleinschalige, in kern tot de 17de en 18de eeuw teruggaande bebouwing als uit ruimere, in hoofdzaak in de 19de eeuw geëvolueerde tweelaagse woningen waarvan een aantal een handelsfunctie hebben gekregen. Omwille van de historische waarde van de gebondenheid van dries en kerkhof die zowel historisch als esthetisch gezien één geheel vormen.

  • Onroerend Erfgoed Oost-Vlaanderen, Beschermingsdossier DO000701, Dorpskom (VAN DEN BOSSCHE H., 1983).


Waarden

De dorpskom van Sinaai is beschermd als dorpsgezicht omwille van het algemeen belang gevormd door de:

historische waarde

-


Aanduiding van

Is de bescherming van

Dorpskom Sinaai

Belselewegel, Dries, Edgard Tinelstraat, Hulstbaan, Katharinastraat, Sinaaidorp, Vleeshouwersstraat (Sint-Niklaas)
De dorpskom van Sinaai is een prototype van een centrumdorp dat zich centrifugaal vanuit het dorpsplein met kerk en schepenhuis heeft ontwikkeld.


Is de omvattende bescherming van

Burgerhuis

Dries 32 (Sint-Niklaas)
Vijf traveeën en twee bouwlagen onder zadeldak (nok parallel aan de straat, Vlaamse pannen), uit het vierde kwart van de 18de eeuw; bovenverdieping mogelijk toegevoegd in de tweede helft van de 19de eeuw.


Burgerhuis

Dries 21 (Sint-Niklaas)
Burgerhuis met lijstgevel van vier traveeën en twee bouwlagen onder mansardedak (nok parallel aan de straat, leien) met drie dakkapellen, uit het eerste kwart van de 20ste eeuw.


Burgerhuis

Dries 18 (Sint-Niklaas)
Huis met ontpleisterde lijstgevel uit de 19de eeuw van zes traveeën en twee bouwlagen onder zadeldak.


Burgerhuis

Dries 57 (Sint-Niklaas)
Huis van drie traveeën en drie bouwlagen onder zadeldak, van 1900 (gevelsteen).


Burgerhuizen

Dries 45-49 (Sint-Niklaas)
Driegezinswoning van samen elf traveeën en twee en een halve bouwlaag onder zadeldak (nok parallel aan de straat, eternietleien), uit de tweede helft van de 19de eeuw.


Dorpswoning

Sinaaidorp 6 (Sint-Niklaas)
Huis uit dezelfde periode, en analoog aan nummer 4, doch met arduinen plint en gebogen rollijst boven de benedenvensters (verwijderde luiken).


Dorpswoning

Sinaaidorp 4 (Sint-Niklaas)
Vijf traveeën en twee bouwlagen onder zadeldak, uit de tweede helft van de 18de eeuw. Bakstenen lijstgevel op plint met vernieuwd parement.


Dorpswoning

Sinaaidorp 13 (Sint-Niklaas)
Drie traveeën en één bouwlaag onder zadeldak met centrale dakkapel, uit de 18de of de 19de eeuw.


Dorpswoning

Dries 28 (Sint-Niklaas)
Huisje van drie traveeën en één bouwlaag.


Dorpswoning

Dries 26 (Sint-Niklaas)
Vijf traveeën en twee bouwlagen onder zadeldak uit de eerste helft van de 19de eeuw.


Dorpswoning

Dries 23 (Sint-Niklaas)
Huis van vijf traveeën en aanvankelijk (1798) slechts één bouwlaag. Tweede bouwlaag toegevoegd in de tweede helft van de 19de eeuw; afdekking door middel van zadeldak met centrale dakkapel met driehoekig, open fronton.


Dorpswoning

Dries 20 (Sint-Niklaas)
Huisje van drie traveeën en één bouwlaag onder zadeldak met centrale dakkapel, uit de tweeede helft van de 19de eeuw.


Dorpswoning

Edgard Tinelstraat 15 (Sint-Niklaas)
Huisje met kleine voortuin; bepleisterde en beschilderde gevel van vier traveeën en één bouwlaag onder zadeldak uit de eerste helft van de 19de eeuw.


Dries van Sinaai

Dries (Sint-Niklaas)
Sinaai is het prototype van een centrumdorp dat zich centrifugaal vanuit het dorpsplein met kerk en schepenhuis heeft ontwikkeld. De dorpskom wordt bepaald door een rechthoekige structuur van het kerkhof en de dries, welke reeds in 1219 is aangelegd. Centraal op de dries staan een imposante solitaire eik, waarschijnlijk een vrijheidsboom.


Gemeentehuis van Sinaai en aanpalende woningen

Dries 78-82, 86-90 (Sint-Niklaas)
Gemeentehuis aan weerszijden geflankeerd door lagere bakstenen woonhuizen en aldus de noordwestzijde van het gemeenteplein uitmakend.


Gemeentepomp

Dries zonder nummer (Sint-Niklaas)
Zware arduinen piramidale pomp op vierkante plattegrond, met bekronende sierbol.


Herenhuis

Hulstbaan 4 (Sint-Niklaas)
Vervallen herenhuis met verwilderde voortuin met monumentale lindebomen en gietijzeren hek.


Herenhuis en brouwerij St Huybrecht

Dries 34 (Sint-Niklaas)
Voormalige brouwerij met aan de straat gelegen woonhuis en achterin gelegen dienstgebouwen. Herenhuis van vijf traveeën en twee bouwlagen onder zadeldak (nok parallel aan de straat, Vlaamse pannen) met driehoekig fronton boven de drie middelste traveeën, uit de tweede helft van de 18de eeuw.


Hoeve Bal

Edgard Tinelstraat 4 (Sint-Niklaas)
Boerenwoning met verankerde baksteengevel van zeven traveeën onder zadeldak (nok loodrecht op de straat, Vlaamse pannen) uit het derde kwart van de 17de eeuw.


Klooster van Maria Reparatrix

Dries 53, Sinaaidorp 7-9 (Sint-Niklaas)
Op 14 november 1896 tekenen broeder Maubert en zijn oud-leerling architect Pauwels de plannen voor de te bouwen kapel en klooster. Eerste steenlegging op 7 september 1897. Inwijding van de kapel door Mgr. A. Stillemans op 21 september 1899. De kloostergebouwen zijn pas volledig voltooid in juni 1905.


Moerbei

Edgard Tinelstraat 4 (Sint-Niklaas)
Tegenover een beschermde 17de-eeuwse hoeve staat een oude moerbeiboom. Met een stamomtrek van ruim meer dan drie meter is hij vermoedelijk een van de oudste moerbezies in België.


Oorlogsmonument

Dries zonder nummer (Sint-Niklaas)
Oorlogsmonument voor de gesneuvelden van Sinaai tijdens de Eerste Wereldoorlog, onthuld in 1920. Het monument (gesigneerd) is een ontwerp van bouwmeester Van der Gucht uit Antwerpen en werd gebeeldhouwd door de lokale steenkapper Ch. Willems uit Lokeren.


Opgaande eik als vrijheidsboom

Dries zonder nummer (Sint-Niklaas)
Op de dries van Sinaai staat een oude eik, ooit aangeplant als vrijheidsboom.


Parochiekerk Sint-Catharina

Dries zonder nummer, zonder nummer, zonder nummer (Sint-Niklaas)
Ruime driebeukige kerk omringd door het kerkhof met arduinen hekpijlers uit de tweede helft van de 18de eeuw. Op de noordwestelijke hoek, een oorlogsgedenkteken.


Pastorie

Dries 68 (Sint-Niklaas)
Alleenstaand herenhuis in neotraditionele stijl van 1907 naar ontwerp van architect Jules Goethals (Aalst).


Stadswoning

Sinaaidorp 15 (Sint-Niklaas)
Huis van vier traveeën en twee en een halve bouwlaag onder zadeldak uit de tweede helft van de 19de eeuw. Bepleisterde en beschilderde lijstgevel op arduinen plint.


Stadswoning

Hulstbaan zonder nummer (Sint-Niklaas)
Huis van vier traveeën en twee bouwlagen onder zadeldak (nok parallel aan de straat, mechanische pannen), uit het derde kwart van de 19de eeuw.


Stadswoning

Dries 16 (Sint-Niklaas)
Twee traveeën en twee bouwlagen onder mansardedak, uit het eerste kwart van de 20ste eeuw. Parement van gele machinesteen en arduinen plint.


Tweegezinswoning

Dries 41-43 (Sint-Niklaas)
Tweegezinswoning als één geheel te aanzien; bepleisterde en beschilderde lijstgevel van zeven traveeën en één bouwlaag onder zadeldak.


Villa Aimée

Hulstbaan 26 (Sint-Niklaas)
Alleenstaand kasteeltje in 1901 gebouwd door de familie C. De Bock-Bauwens (gevelsteen) in een ruim en mooi aangelegd park met vijver en ijzeren straathek met gemetselde pijlers.