Geografisch thema

Sint-Clarastraat

ID: 10210   URI: https://id.erfgoed.net/themas/10210

Beschrijving

Van Sint-Joris- naar Calvariebergstraat. Benaming, reeds vóór 1302, verwijst naar het clarissenklooster, aansluitend bij de clarissenorde van de franciscaanse tweede ordezusters, van 1263 tot 1783 gevestigd aan het einde van de Sint-Clarastraat tussen Sint-Claradreef en Komvest. Bij Marcus Gerards (1562), een gesloten straatbeeld met afwisselend bebouwing en tuinmuren onderbroken door enkele, ook verdwenen zijstraatjes. Tegenover de huidige Rijksmiddelbare school, tussen 1578 en 1569 refuge voor Engelse kartuizers op de plaats van het zogenaamde " 't Hof van Roye", en van 1592 tot vestiging op 't Zand in 1620, onderdak voor kapucijnen, zie 't Zand en Boeveriestraat. In 1867 opnieuw vestiging van de kapucijnen nu op de gronden van het clarissenklooster; sloop van de oude kloostergebouwen en vervangen door nieuwe (1867-1869) met kerk in neoromaanse stijl naar ontwerp van architect H. Leclef (Antwerpen). Tot de sloop in 1970 sluit de kerk van het kapucijnenklooster visueel de Sint-Clarastraat af. Tussen nummer 163 en Sint-Claradreef nummer 3 bepaalde een rij lage huisjes, afgebroken in het derde kwart van de 20ste eeuw, mee het besloten karakter. Van 1671 tot 1829; locatie van het cisterciëzerklooster Hemelsdale met 17de-eeuwse en 18de-eeuwse gebouwen. Van 1829 tot 1878 vestiging aldaar van een kostschool, in 1878-79 overgebracht naar de Wapenmakersstraat nummer 14; van 1882-1888 tijdelijk onderbrengen van de Rijksnormaalschool; tot 1948 gebruikt door het leger en vanaf 1948 door de Rijksmiddelbare school. Geleidelijke sloop van de vervallen gebouwen met als laatst, in 1966, de kapel aan de straatkant; in 1955 vervangen door nieuwe schoolgebouwen naar ontwerp van architect M. De Vocht (Antwerpen). In het begin van de straat, van 1862 tot 1970 aanwezigheid van de zusters der armen (nummer 12). De voormalige hoeve nummer 48 bis getuigt van de vroegere landbouwactiviteit. In de loop van de 19de eeuw aan noordwestkant; locatie van verschillende tuinbouwbedrijven. Ter hoogte van nummer 107 doorgang naar vroegere blekerijvelden, nu garages. Heden voornamelijk woonfunctie doch ook onderwijs-, administratieve socio-medische en socio-culturele functie onder meer met parochiezaal (nummer 67). Licht bochtig verloop, gekasseid en geleidelijk verwijdend vanaf de Biddersstraat tot aan splitsing Sint-Claradreef/ Calvariebergstraat. Plantsoen met banken vóór de Rijksmiddenschool (nummer 46) en op het straateinde verlenen tegenwoordig het geheel een meer open karakter. Verder vanaf de Rijksnormaalschool groen accent ingebracht door de lindebomenrij. Sedert 1987 ter hoogte van vroegere nummers 131 en 151, doorgang naar nieuwe James Wealestraat met nieuwbouwwijk.

Heterogene scenografie met bebouwing oplopend tot de 16de eeuw. Overwegend breedhuizen van twee tot vier traveeën en één à drie bouwlagen onder zadeldak. Weinige oorspronkelijke gevelopstanden onder meer ten gevolge van aanpassingen uit de 19de-eeuw en het eerste kwart van de 20ste eeuw of vervangen van top- door lijstgevels: al dan niet met oude kern zie nummer 2 (1878), nummers 6, 8, 52, 53-55 (1866) met in de zijgevel aan de Kapelstraat sporen van een 19de-eeuwse (?)-rondbooggalerij, nummers 57-59 (1846), nummer 151; ook vernieuwd 20ste-eeuws parement zie nummer 4 in 1993 ontpleisterd en gerestaureerd naar ontwerp van architect J. Strubbe (Brugge), nummer 7 (1963) naar ontwerp van architect G. Maene (Brugge) in plaats van trapgevel, nummers 9, 10, 13 (1905?), nummer 29 (1962) naar ontwerp van architect R. Gellynck (Brugge) in plaats van tuitgevel, nummer 31. Verder 19de-eeuwse gevels zie nummers 40, 42, 81, 105 met blanco fries en nummer 163 met imitatievoegen op de begane grond. Ook 19de-eeuwse eenheidsbebouwing met arbeidershuizen soms in plaats van vroegere muur zie nummers 64-68 (nummer 68 met gevel van 960), nummers 75-79, 83-95, 111-125, 145-153 en gevels uit het vierde kwart van de 19de eeuw tot het eerste kwart van de 20ste eeuw zie nummers 21-23, 22-24, 25, 34-36, 52. Gevels uit de eerste helft van de 20ste eeuw als resultaat van verbouwing of nieuwbouw: onder meer nummer 27 (1903); in historiserende stijl nummer 20 (1909) naar ontwerp van architect D. Hano (Brugge), en nummer 60 (1924). Nummers 26-32 (1910) en nummers 45-51 (1906): eenheidsbebouwing met bakstenen lijstgevels getypeerd door gebruik van witgeglazuurde bakstenen voor de doorlopende banden en afgewisseld met rood- of groengeglazuurde bakstenen voor de strekken, houten dakkapelletjes met driehoekig fronton; nummer 30 heeft gevelbrede cartouche. Uit het interbellum dateren: nummer 61, nummers 63 en 65 van 1935, laatst genoemde naar ontwerp van architect A. Goigne (Brugge). Nummer 44 met gevel van 1946 naar ontwerp van architect A. De Nolf in plaats van lijstgevel. Nieuwbouwgevels: nummer 50 (1998) naar ontwerp van architect F. Delacourt (Brugge), nummer 121 (1999) naar ontwerp van architect P. Stroobandt (Brugge) en nummer 157 (1993) naar ontwerp van architect E. Van Biervliet (Brugge).

  • Dienst Infrastructuur en Ruimtelijke Ordening Brugge, Bouwvergunningen, nummer 961/1987, nummers 958, 1808 en 1981/1993, nummer 44/1998, nummer 1293/1999.
  • Stadsarchief Brugge, Bouwvergunningen, nummer 60/1846, nummer 91/1866, nummer 65/1878, nummer 280/1903, nummer 285/1905, nummers 148 tot en met 151/ 1906, nummer 155/1909, nummer 480/1910, nummer 229/1924, nummers 1159 en 1162/1935, nummers 341 en 440/1946, nummer 270/1960, nummer 344/1962, nummer 625/1963.
  • DEVLIEGHER L. 1975: De huizen van Brugge, Kunstpatrimonium van West-Vlaanderen 2-3, Tielt, 334-336.

Bron     : Gilté S., Vanwalleghem A. & Van Vlaenderen P. 2004: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Stad Brugge, Middeleeuwse stadsuitbreiding, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 18NB Noord, Brussel - Turnhout.
Auteurs :  Gilté, Stefanie, Van Vlaenderen, Patricia, Vanwalleghem, Aagje
Datum  : 2004


Relaties

  • Is deel van
    Sint-Gilliskwartier
    Brugge (Brugge)

  • Omvat
    Arbeiderswoningen
    Sint-Clarastraat 15, 17, 19 (Brugge)

  • Omvat
    Burgerhuis
    Sint-Clarastraat 1 (Brugge)

  • Omvat
    Burgerhuis
    Sint-Clarastraat 3 (Brugge)

  • Omvat
    Burgerhuis
    Sint-Clarastraat 103 (Brugge)

  • Omvat
    Burgerhuis
    Sint-Clarastraat 109 (Brugge)

  • Omvat
    Burgerhuizen
    Sint-Clarastraat 54, 56 (Brugge)

  • Omvat
    Eenheidsbebouwing van stadswoningen
    Sint-Clarastraat 97, 99, 101 (Brugge)

  • Omvat
    Gelijkaardige stadswoningen
    Sint-Clarastraat 16, 18 (Brugge)

  • Omvat
    Herberg 't Maekelaersheester
    Sint-Clarastraat 39, 41, 43 (Brugge)

  • Omvat
    Huize Sint-Clara
    Sint-Clarastraat 12 (Brugge)

  • Omvat
    Langgestrekte hoeve
    Sint-Clarastraat 48B (Brugge)

  • Omvat
    Neogotische parochiezaal Ons Huis
    Sint-Clarastraat 67 (Brugge)

  • Omvat
    Samenstel van stadswoningen
    Sint-Clarastraat 137, 139, 141, 143 (Brugge)

  • Omvat
    Stadswoning
    Sint-Clarastraat 11 (Brugge)

  • Omvat
    Stadswoning
    Sint-Clarastraat 37 (Brugge)

  • Omvat
    Stadswoning
    Sint-Clarastraat 38 (Brugge)

  • Omvat
    Stadswoning
    Sint-Clarastraat 58 (Brugge)

  • Omvat
    Stadswoning
    Sint-Clarastraat 33-35 (Brugge)

  • Omvat
    Stadswoning
    Sint-Clarastraat 14 (Brugge)

  • Omvat
    Stadswoningen
    Sint-Clarastraat 69, 71 (Brugge)

  • Omvat
    Weeshuis Heilige Engelbewaarder
    Sint-Clarastraat 48 (Brugge)