Beschermd stads- of dorpsgezicht, intrinsiek

Graslei en Korenlei

Beschermd stads- of dorpsgezicht, intrinsiek van 20-07-1994 tot heden

ID: 9803   URI: https://id.erfgoed.net/aanduidingsobjecten/9803

Besluiten

Groepering van gebouwen
definitieve beschermingsbesluiten: 20-07-1994  ID: 2729

Beschrijving

Het stadsgezicht omvat de groepering van monumenten en onroerende goederen aan de Gras- en Korenlei met aanpalende panden in de Jan Breydelstraat, Pensmarkt, Hooiaard en Hof van Fiennes.



Waarden

De groepering van monumenten en onroerende goederen aan de Gras- en Korenlei met aanpalende panden in de Jan Breydelstraat, Pensmarkt, Hooiaard en Hof van Fiennes is beschermd als stadsgezicht omwille van het algemeen belang gevormd door de:

historische waarde

als vroegere binnenhaven en handelscentrum van Gent met aan weerszij van de gekanaliseerde Leie en de aanpalende straten een aaneenschakeling van historische gebouwen die zowel de havenactiviteiten en handel weerspiegelen als een stijlevolutie in de burgerlijke architectuur weergeven.

artistieke waarde

van de verschillende gebouwen gaande van de romaanse periode tot het begin van de 20ste eeuw.

historische waarde

in casu documentaire waarde:

Aanduiding van

Is de bescherming van

Omgeving Graslei en Korenlei

Drabstraat, Graslei, Hazewindstraatje, Hof van Fiennes, Hooiaard, Jan Breydelstraat, Korenlei, Korenmarkt, Pakhuisstraat, Pensmarkt, Schuddeveestraatje, Sint-Michielsplein 21 (Gent)
De Graslei en Korenlei vormden van de 11de tot de 18de eeuw de middeleeuwse haven van Gent. De huidige bebouwing herinnert nog sterk aan deze havenactiviteiten, zoals handelspanden en gildehuizen.

Is de omvattende bescherming van

't Middelhuus en De Witte Leeuw

Graslei 6 (Gent)
Breedhuis van vijf traveeën en drie bouwlagen onder zadeldak (leien) met een zijtrapgevel en voorzien van twee getrapte dakkapellen, uit de 17de eeuw, opgetrokken in 1913 naar ontwerp van architect A.R. Janssens. Lijstgevel in traditionele bak- en zandsteenstijl, verankerd met versierde gevelankers.


Achterhuisje van De Wapens van Zeeland

Graslei 9 (Gent)
Gekanteelde bakstenen lijstgevel van één travee en twee bouwlagen, volgens archiefstukken daterend van 1701.


Burgerhuis

Korenlei 2 (Gent)
Huis met trapgevel van 6 trappen en een topstuk, drie bouwlagen van vier traveeën onder zadeldak, met vermoedelijke kern uit de 17de eeuw doch volledig wederopgericht met vernieuwd materiaal in begin 20ste eeuw. Traditionele bak- en zandsteenarchitectuur. Achterpuntgevel en twee bijbouwen uitkomend op de Leie.


Burgerhuis

Hof van Fiennes 1 (Gent)
Enkelhuis met vier traveeën en twee bouwlagen onder een mansardedak (leien), volgens archiefstukken daterend van 1757. Hoger opgetrokken middenpartij van twee traveeën bekroond met een driehoekig fronton voorzien van een oeil-de-boeuf met schelpmotieven.


Burgerhuis

Hooiaard 2 (Gent)
Huis onder geknikt zadeldak (Vlaamse pannen); halsgevel van vijf traveeën en twee bouwlagen met hoger opgetrokken middentravee bekroond met uitgewerkt driehoekig fronton, volgens archiefstukken gedateerd 1714.


Burgerhuis

Hooiaard 3 (Gent)
Huis met halsgevel, vier traveeën en drie bouwlagen, onder zadeldak (Vlaamse pannen), uit de eerste helft van de 18de eeuw.


Burgerhuis

Hooiaard 4 (Gent)
Oorspronkelijk diephuis, heden met vier bouwlagen en drie traveeën, onder afgesnuit dak (pannen); 19de-eeuwse lijstgevel doch met oudere kern.


Burgerhuis

Hooiaard 5 (Gent)
Huis met halsgevel, drie traveeën en drie bouwlagen onder zadeldak (Vlaamse pannen), uit de eerste helft van de 18de eeuw met mooie, aangepaste houten winkelpui uit de 19de eeuw.


Burgerhuis

Korenlei 8 (Gent)
Huis van vijf traveeën met twee bouwlagen en zadeldak, in kern opklimmend tot de zeventiende eeuw met vernieuwde deur van 1756, verbouwd tot een bepleisterde lijstgevel in de tweede helft van de negentiende eeuw, in 1952 in oorspronkelijke staat hersteld naar ontwerp van architect P. Eeckhout. Bakstenen voorgevel met in- en uitgezwenkte top.


Burgerhuis De Beerie

Graslei 5 (Gent)
Enkelhuis van vijf traveeën en twee bouwlagen met kelderverdieping, onder geknikt zadeldak, gedateerd 1726 op twee gevelstenen. Volgens archiefstukken oorspronkelijk met houten gevel, in 1625-1626 vervangen door stenen gevel en in 1726 gewijzigd; voorgevel in 1912 gereconstrueerd onder leiding van architect A.R. Janssens.


Burgerhuis De Wapens van Zeeland

Korenmarkt 20 (Gent)
Diephuis van vier traveeën en drie bouwlagen met schilddak in Lodewijk XIV-stijl, volgens geschilderde catering op fries en volgens archiefstukken opgetrokken in 1702.


Burgerhuis met trapgevel

Korenlei 23 (Gent)
Bak- en zandsteenbouw met trapgevel van 7 trappen en een topstuk, drie bouwlagen van drie traveeën onder zadeldak, met kern uit de 17de eeuw tot de eerste helft van de 18de eeuw, bepleisterd in de loop van de 19de eeuw en begin 20ste eeuw gerestaureerd in traditionele stijl. Nagenoeg blinde zijgevel met grote schouw, eindigend op twee overkragende rondbogen op de begane grond, en achtertrapgevel.


Burgerhuis van 1934

Korenlei 6, 6A (Gent)
Diephuis met trapgevel, drie bouwlagen van twee traveeën onder zadeldak op gevelsteen gedateerd "ANNO 1934", naar ontwerp van architect Th. De Smet als poging tot integratie van nieuwbouw te midden van historische gebouwen.


Burgerhuis, gedateerd 1934

Jan Breydelstraat 8 (Gent)
Diephuis met trapgevel in neotraditionele stijl, gedateerd en gesigneerd "ANNO / 1934" architect C. Bar. Bak- en zandsteenarchitectuur met drie bouwlagen en drie traveeën brede voorgevel onder zadeldak. Zijgevel van drie traveeën met getrapt dakvenster en kruiskozijnen. Achteraan, tuitgevel en aanleunend hierbij enkele bijbouwen in dezelfde stijl.


Classicistisch hoekhuis met de Graslei

Pensmarkt 1 (Gent)
Classicistisch hoekhuis met de Graslei, uit het derde tot vierde kwart van de 18de eeuw, in de loop van de 19de euw aangepast en met één verdieping verhoogd, doch samen met de huizen op de Gras- en Koornlei, de "Spijker" en het "Vleeshuis" gerestaureerd in het kader van de wereldtentoonstelling van 1913.


Cooremetershuys

Graslei 12 (Gent)
Het Cooremetershuys is een meerlagig middeleeuws pand opgetrokken uit Doornikse kalksteen met een vormentaal (decoratieve kapitelen) en constructiemethode (Opus Incertum, zuilen, balkenlagen, rechthoekige ramen met bolkozijnen, haarden, plint met waterlijst) eigen aan de 13de eeuw.


De Lintworm en Krocht

Korenlei 24-26, Sint-Michielsplein 21 (Gent)
Oorspronkelijk romaans steen van circa 1200 opgetrokken uit Doornikse steen, waarvan enkel de onderbouw en de in 1909 herbouwde zijgevels verwijzen naar een vroegere vorm. Volgens archiefstukken werd in 1662 op de behouden romaanse onderbouw een traditionele bak- en zandstenen trapgevel opgericht, in de loop van de 19de eeuw verbouwd, maar in 1909 hersteld in 17de-eeuwse toestand met volledig vernieuwde topgevel en gebruik van nieuwe materialen; de romaanse gevels werden tegen de zijgevels heropgebouwd.


Gildehuis Den Enghel

Graslei 8 (Gent)
Het voormalig gildehuis Den Enghel is een meerlagig middeleeuws pand opgetrokken uit Doornikse kalksteen met een constructiemethode (Opus Incertum, segmentbogen) en vormentaal (decoratieve kapitelen) eigen aan de 13de eeuw.


Gildehuis der Onvrije Schippers

Korenlei 7, 7A-D (Gent)
Barokke voorgevel daterend van 1739, naar ontwerp van architect Bernard de Wilde. Bepleisterde en beschilderde voorgevel boven een arduinen plint met keldervensters, met rijk versierde in- en uitgezwenkte geveltop met bekronend gebogen fronton.


Gildehuis der Vrije Schippers

Graslei 14 (Gent)
Huis zogenaamd "Windas" in 1530 gekocht door deken van de gilde der Vrije Schippers die een nieuwe gevel liet ontwerpen door bouwmeester Christoffel van den Berghe. Eigenlijke huis, zij- en voorgevel vernieuwd door Elooi de Key. Dubbelhuis van zes traveeën en drie bouwlagen met zadeldak (leien), gedateerd 1531 op banderol boven deur.


Graanspijker

Pensmarkt 3-9 (Gent)
Zou eertijds een verpleeghuis voor melaatsen geweest zijn dat onder toezicht stond van het Sint-Janshospitaal; in 1322 aangekocht door de stad en omgevormd tot stapelplaats voor graan. Thans zijn er vier caféetjes in onder gebracht, namelijk "De Stad Leuven", " 't Engels Peerd", "De Pensemarkt" en het "Gauden Mandeken".


Herenhuis

Korenlei 20 (Gent)
Huis met twee bouwlagen van vijf ongelijke traveeën onder mansardedak met dakkapellen, uit begin 20ste eeuw naar ontwerp van architect Marchand. Lijstgevel van het enkelhuistype met voorgevelparement uit Franse kalkzandsteen.


Herenhuis

Korenlei 22, 22A (Gent)
Hoekhuis met het Hof van Fiennes, met twee bouwlagen en mansardedak met houten dakkapellen, op de fries gedateerd 1731. Bepleisterd en beschilderd dubbelhuis van vijf traveeën en twee bouwlagen. Vijf traveeën brede bakstenen zijgevel boven een plint van Doornikse steen met twee getoogde vensters. Geknikte achterpuntgevel met muurvlechtingen.


Herenhuis het Maagdeken

Graslei 7 (Gent)
Huis van drie traveeën en drie bouwlagen met zadeldak (leien) uit de 16de tot 17de eeuw, opgetrokken in 1913 naar ontwerp van architect Amandus Robert Janssens.


Herenhuis Hotel de Ghellinck

Korenlei 17-18, 19 (Gent)
Neoclassicistisch herenhuis van vijf traveeën met drie bouwlagen onder lichthellend zadeldak van 1849, gebouwd op een deel van het vroegere "Hof van Gruuthuuse". Bepleisterde en beschilderde lijstgevel met enkelhuisopstand, horizontaal geleed door een geprofileerde puilijst, kroonlijst en attiek en gemarkeerd door kolossale pilasters.


Herenhuis in neoclassicistische stijl

Korenlei 15-16 (Gent)
Neoclassicistisch hoekhuis met drie en een halve bouwlaag onder een zijdelings afgewolfd dak, in 1852 gebouwd op de plaats van het voormalige "Hof van Gruuthuuse". Naar verluidt met behouden kern. Vijf traveeën brede bepleisterde en beschilderde voorgevel van het dubbelhuistype, gemarkeerd door een breder middenrisaliet met bekronend driehoekig fronton.


Herenhuis in rococostijl

Drabstraat 1-9, Korenlei 5, 4A, 5A (Gent)
Aanvankelijk een groot hoekhuis in late Lodewijk XV-stijl met drie bouwlagen onder mansardedak op het fronton gedateerd 1765, mogelijk met behouden oudere kern uit de 17de eeuw. Negen traveeën brede bepleisterde en beschilderde voorgevel van het dubbelhuistype, gemarkeerd door een hoger opgetrokken middenrisaliet van drie traveeën met bekronend driehoekig fronton met oeil-de-boeuf. Zijgevel in de Drabstraat van dertien traveeën.


Hoekhuis

Drabstraat 2, Jan Breydelstraat 1, 1A-B (Gent)
Hoekhuis met vier bouwlagen en respectievelijk vier en vijf traveeën onder afgewolfd dak uit einde 18de eeuw tot 19de eeuw, voorzien van een bepleisterde en beschilderde lijstgevel.


Hoekhuis

Graslei 1-2, 2A (Gent)
Hoekhuis in traditionele bak- en zandsteenstijl, uit de eerste helft van de 17de eeuw, volledig hersteld in 1911.


Hoekhuis

Graslei 4 (Gent)
Voorheen zogenaamd "Het Verberrende Steen" en oorspronkelijk één geheel vormend met Hooiaard nummer 6. Hoekhuis van twee bouwlagen met vier traveeën brede voorgevel en zijgevel van twee traveeën onder zadeldak, uit de eerste helft van de 18de eeuw, geheel gerestaureerd in 1911 naar ontwerp van architect A.R. Janssens.


Hoekhuis

Hooiaard 6 (Gent)
Hoekhuis met de Graslei, met drie bouwlagen en drie traveeën brede voorgevel met halsgevel, onder zadeldak (Vlaamse pannen, nokrichting loodrecht op de straat) op de fries gedateerd 1725.


Hoekhuis

Korenlei 1 (Gent)
Smal hoekhuis met drie bouwlagen en twee traveeën brede voorgevel met in- en uitgezwenkte top en bekronend gebogen fronton, onder zadeldak (leien); vermoedelijke kern uit begin 18de eeuw, aangepast in de loop van de 19de eeuw, in 1911 vrij hard wederopgebouwd in een geïnterpreteerde barokstijl, met vernieuwd materiaal.


Hoekhuis

Korenlei 3 (Gent)
Hoekhuis met de Jan Breydelstraat, met drie bouwlagen van respectievelijk drie en vier traveeën onder mansardedak, met mogelijke kern uit de 18de eeuw doch eerder in een neo-Lodewijk XVI-stijl gerestaureerd.


Hoekhuis

Korenlei zonder nummer (Gent)
Hoekhuis met de Gruuthuusestraat, met vier bouwlagen van respectievelijk drie en zeven traveeën onder een afgesnuit dak; huidige gevel uit de eerste helft van de 19de eeuw doch hoogst waarschijnlijk oudere kern, gekenmerkt door bepleisterde en beschilderde lijstgevels.


Huis De Stadt Doornick

Korenlei 11-12 (Gent)
Breedhuis van vijf traveeën met drie bouwlagen en zadeldak en twee, bij de restauratie aangebrachte dakkapellen in klokvorm, met vermoedelijke kern uit de 16de-17de eeuw, aangepast in de 19de eeuw doch heropgebouwd in 1955 naar ontwerp van architect P. Eeckhout, met vernieuwd gevelparement uit Franse kalkzandsteen.


Huis De Zwaene

Korenlei 9-10 (Gent)
Breedhuis met drie bouwlagen van vier traveeën onder zadeldak met twee getrapte dakvensters en houten dakkapellen, in kern opklimmend tot de tweede helft van de zestiende eeuw, sterk gewijzigd in loop van negentiende eeuw, grondig hersteld in 1949 door de vrienden van "Oud Gent" naar ontwerp van architect P. Eeckhout.


Korenmetershuis

Graslei 9 (Gent)
Eerste Korenmetershuis, van 1435 tot 1540 gildehuis van de korenmeters. Enkelhuis van vier traveeën en drie bouwlagen onder zadeldak (nok loodrecht op de straat, leien), uit de eerste helft van de 16de eeuw, wederopgebouwd in 1913 naar ontwerp van architect Amandus Robert Janssens.


Neoclassicistisch herenhuis

Korenlei 21, 21A-J (Gent)
Haaks geplaatst, sober neoclassicistisch herenhuis uit de tweede helft van de 19e eeuw. Vijf traveeën brede bepleisterde en beschilderde voorgevel uitziend op een driehoekig pleintje; drie bouwlagen onder schilddak. Zijgevels langs Leie en in de Ravensteinstraat respectievelijk van zeven en vijf traveeën.


Postgebouw

Graslei 15, Korenmarkt 16, 16A, Pakhuisstraat 1-2 (Gent)
Het Postgebouw werd in 1899-1910 in eclectische stijl gebouwd naar ontwerp van ingenieur-architect Louis Cloquet met medewerking van provinciaal architect Stephane Mortier.


Romaans stapelhuis Spijker

Graslei 10 (Gent)
Licht voorover buigende gevel van zeven traveeën en drie bouwlagen met zadeldak (nok loodrecht op de straat, leipannen), uit het vierde kwart van de 12de eeuw. Tot 1734 opslagplaats voor het graan dat langs de Leiehaven vervoerd werd. Gerestaureerd in 1903 naar ontwerp van architect August Van Assche.


Stadswoning

Jan Breydelstraat 2 (Gent)
Rijhuis met drie traveeën en drie bouwlagen onder zadeldak, met gevelelementen die dateren uit de 19de eeuw.


Stadswoning

Graslei 3, 3A-B (Gent)
Dubbelhuis van vijf traveeën en drie bouwlagen met kelderverdieping onder zadeldak (nok parallel aan de straat, Vlaamse pannen) met twee schuin geplaatste zijtrapgevels, uit de eerste helft van de 17de eeuw.


Stadswoning

Jan Breydelstraat 4 (Gent)
Huis met drie bouwlagen en drie traveeën onder zadeldak met empire-getinte voorgevel uit het eerste kwart van de 19de eeuw.


Stadswoning

Jan Breydelstraat 3 (Gent)
Oorspronkelijk diephuis, heden met vier bouwlagen, in kern opklimmend tot de 17de eeuw, aangepast en hoger opgetrokken in de 18de tot de 19de eeuw. Bewaarde achterpuntgevel.


Stadswoning

Jan Breydelstraat 6 (Gent)
Heden drie verdiepingen hoog breedhuis van vier traveeën, met zadeldak in kern opklimmend tot de 17de eeuw, aangepast en hoger opgetrokken in de 19de eeuw.


Tolhuisje

Graslei 11 (Gent)
Hier werden in de 17de en 18de eeuw de taksen op het graan geïnd werden door stedelijke ambtenaren. Enkelhuisje van twee traveeën en twee bouwlagen met zadeldak (nok loodrecht op de straat, Vlaamse pannen) gedateerd 1682 aan de hand van cartouche op geveltop, hersteld in 1912 zoals vermeld op gevelsteen.

Andere relaties

Is gerelateerd aan

Sint-Michielsbrug

Sint-Michielshelling zonder nummer (Gent)