Stadskern Damme

Beschermd stads- of dorpsgezicht, intrinsiek van 30-03-1987 tot heden

Locatie

Provincie West-Vlaanderen
Gemeente Damme
Deelgemeente Damme
Straat Romboutswervedijk, Damse Vaart West, Damse Vaart-Zuid, Rabattestraat, Oude Sluissedijk, Kerkstraat, Markt, Jacob van Maerlantstraat, Burgstraat, Pottenbakkersstraat, Slekstraat, Speystraat, Ketelstraat, Haringmarkt, Corneliestraat, Sint-Janstraat, Dammesteenweg, Polderstraat
Locatie Burgstraat, Corneliestraat, Dammesteenweg, Damse Vaart West, Damse Vaart-Zuid, Haringmarkt, Jacob van Maerlantstraat, Kerkstraat, Ketelstraat, Markt, Oude Sluissedijk, Polderstraat, Pottenbakkersstraat, Rabattestraat, Romboutswervedijk, Sint-Janstraat, Slekstraat, Speystraat (Damme)

Administratieve gegevens

Andere nummers
  • 4.02/31006/708.1
  • OW000450

Is de (gedeeltelijke) bescherming van

Stadskern Damme

Burgstraat, Corneliestraat, Dammesteenweg, Damse Vaart West, Damse Vaart-Zuid, Haringmarkt, Jacob van Maerlantstraat, Kerkstraat, Ketelstraat, Markt, Oude Sluissedijk, Polderstraat, Pottenbakkersstraat, Rabattestraat, Romboutswervedijk, Sint-Janstraat, Slekstraat, Speystraat (Damme)

De stadskern van Damme wordt omsloten door een 17de-eeuwse aarden vesting met bastions, ravelijnen en grachten en bestaat uit een concentrische aanleg, kruisgewijs doorsneden door de historische Kerkstraat en door de vaart van Brugge naar Sluis.

Is de omvattende bescherming van

"Le Rêve"

Damse Vaart-Zuid 12, Damme (West-Vlaanderen)

Z.g. "Le Rêve", deels teruggaand op de voormalige 19de-eeuwse herberg "De Vlaamsche Leeuw". Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.De voormalige herberg wordt ca. 1864-1865 gebouwd voor Jacobus Blauwet, die voordien zijn kolenhandel heeft in het "Uilenkot

't Schuurtje

Burgstraat 16, Damme (West-Vlaanderen)

Eénlagig gebouw voorheen behorend bij nr. 14, vermoedelijk opklimmend tot de 18de eeuw.

20ste-eeuws brugwachtershuisje

Damse Vaart-Zuid zonder nummer, Damme (West-Vlaanderen)

* Damse Vaart-Zuid z.nr. Voormalig 20ste-eeuws brugwachtershuisje gelegen op steiger aan de hoge dijkoever van de vaart. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Klein witgeschilderd éénlagig bakstenen gebouwtje op gecementeerde en zwart geschilderde plint, onder licht overkragend zadeldak (nok evenwijdig met straat; mechanische pa

Beeld van Jacob van Maerlant

Markt zonder nummer, Damme (West-Vlaanderen)

* Markt z.nr. <italic>Beeld van Jacob van Maerlant</italic>. Opgericht op initiatief van het stadsbestuur, bestendigd bij besluit van de Belgische regering (K.B. van 15 mei 1859). Gemaakt door de Brugse beeldhouwer Hendrik Pickery (1828-1894) en onthuld op 9 september 1860. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987. Een -evenwel ni

Brug over het Zuidervaartje

Kerkstraat zonder nummer, Damme (West-Vlaanderen)

* Kerkstraat z.nr. Brug over het Zuidervaartje, gegraven in 1841-1848 om het overtollig water vanuit Sint-Michiels, Sint-Kruis en Assebroek (Brugge) af te voeren, hierbij ter hoogte van het stadscentrum het zuidelijk tracé van de 17de-eeuwse stervormige vesting volgend.Brug vermoedelijk uit de tweede helft van de 19de eeuw ter vervanging van een oudere brug met houten balustrade. Opgenomen

Burgerhuis

Jacob van Maerlantstraat 1, Damme (West-Vlaanderen)

* Jacob Van Maerlantstraat nr. 1. Breedhuis, thans "<italic>Eetcafé De Spieghel</italic>", naar verluidt daterend van de 17de eeuw met mogelijk oudere kern cf. kaart van Marcus Gerards (1562), waar op deze plaats enkele diephuizen weergegeven worden. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Dubbelhuis van vijf traveeën en twee bouw

Burgerhuis

Kerkstraat 17, Damme (West-Vlaanderen)

* Kerkstraat nr. 17. "<italic>Antiekzaak Violet</italic>", voorheen "<italic>Herberg In Den Arend</italic>" en later bar-dancing "<italic>the Cliff</italic>". Burgerhuis met laatclassicistische inslag vermoedelijk uit eind 18de-eerste kwart 19de eeuw, mogelijk met oudere kern, cf. weergave van bebouwing (diephuis) op kaart van A. Sanderus (1641-1644). Opgenomen in het stadsgezicht, bescher

Burgerhuis De Slotele

Jacob van Maerlantstraat 9, Damme (West-Vlaanderen)

* Jacob Van Maerlantstraat nr. 11. Z.g. huis "<italic>De Slotele</italic>", voormalige patriciërswoning uit de 16de-17de eeuw met mogelijk oudere kern cf. weergegeven als breedhuis op kaart van A. Sanderus (1641-1644) (breedhuis ?). Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Breedhuis in laatgotische stijl van vier traveeën en twee

Classicistisch postkantoor

Jacob van Maerlantstraat 5, Damme (West-Vlaanderen)

* Jacob Van Maerlantstraat nr. 5. Restaurant "<italic>ter Kloeffe</italic>", voorheen in gebruik als postgebouw, opgetrokken ca. tweede helft 18de-begin 19de eeuw met mogelijk oudere kern cf. bebouwing (diephuis) op kaart van Marcus Gerards (1562). Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Breedhuis van vier traveeën en twee bouwlag

Classicistisch woonhuis

Kerkstraat 13-15, Damme (West-Vlaanderen)

* Kerkstraat nrs. 13-15. Voormalig breedhuis met laatclassicistische inslag vermoedelijk daterend uit ca. eerste helft van de 19de eeuw, cf. als één volume aangeduid op het primitief kadasterplan (1834); oudere kern cf. kelders en weergave van bebouwing (diephuizen) op kaart van A. Sanderus (1641-1644). Thans opgedeeld in twee panden, m.n. restaurant "<italic>Bij Lamme Goedzak</italic>" (n

Dorpswoning

Burgstraat 1, Damme (West-Vlaanderen)

* Burgstraat nr. 1. Dubbelhuis van drie traveeën en twee bouwlagen met half ondergrondse kelderverdieping volgens kadaster opgetrokken in 1879. Naar verluidt voormalig woonhuis van Rochus Watelle (1879-1956), kleermaker en laatste roededrager van Damme. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Onbeschilderde baksteenbouw onder schi

Dorpswoning

Kerkstraat 37, Damme (West-Vlaanderen)

* Kerkstraat nr. 37. Haaks ingeplant éénlaagshuis, licht vooruitspringend ten opzichte van de rooilijn, minimaal opklimmend tot de eerste helft van de 19de eeuw cf. huidig volume aangeduid op primitief kadasterplan (1834), mogelijk met oudere kern cf. bebouwing weergegeven op Ferrariskaart (1770-1778). In latere fase vergroot en uitgebreid met evenwijdig doch iets lager bijgebouw aan zuidz

Dorpswoning

Slekstraat 5, Damme (West-Vlaanderen)

* Slekstraat nr. 5/ Ketelstraat. Eénlagig woonhuis opgetrokken volgens kadaster in 1899 op de plaats van een ouder gebouw. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Hoekpand van drie traveeën met witgekalkte lijstgevel op zwartgeschilderde en van schijnvoegen voorziene gecementeerde plint, onder zadeldak (nok evenwijdig met straat;

Dorpswoning

Jacob van Maerlantstraat 21, Damme (West-Vlaanderen)

* Jacob Van Maerlantstraat nr. 21. Haaks op de straat ingeplant éénlagig woonhuis, in oorsprong bestaande uit twee kleine huisjes opklimmend tot de 18de eeuw cf. twee volumes weergegeven op Ferrariskaart (1770-1778) ; cf. L. Devliegher elk met een woonkamer en onderkelderde opkamer; in het derde kwart van de 20ste eeuw verbouwd en uitgebreid. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.

Dorpswoning

Pottenbakkersstraat 5, Damme (West-Vlaanderen)

* Pottenbakkersstraat nr. 5. Gerenoveerd éénlaagshuisje daterend uit de eerste helft van de 19de eeuw cf. weergegeven op primitief kadasterplan (1834). Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Verankerde baksteenbouw, voorheen witgekalkt op hoge gecementeerde en van schijnvoegen voorziene plint, thans vlak gecementeerd met dito pli

Dorpswoning

Oude Sluissedijk 6-8, Damme (West-Vlaanderen)

Oude Sluissedijk nr. 6. Gerenoveerd woonhuis, voorheen samenstel van twee dorpswoningen in spiegelbeeldschema, cf. gedichte deuropening rechts, opgetrokken volgens kadaster ca. 1914. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Breedhuis van vier traveeën en anderhalve bouwlaag onder nieuw pannen zadeldak (nok evenwijdig met straat). M

Dorpswoning

Kerkstraat 43, Damme (West-Vlaanderen)

* Kerkstraat nr. 43. Dorpswoning volgens kadaster opgetrokken in 1905, gelegen aan de splitsing met de Oude Sluissedijk. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Breedhuis van vier traveeën en anderhalve bouwlaag onder zadeldak (nok evenwijdig met straat; Vlaamse pannen). Lijstgevel getypeerd door kleurrijk materiaalgebruik, cf. ge

Dorpswoning

Speystraat 1, Damme (West-Vlaanderen)

* Speystraat nr. 1. Achterin gelegen éénlaagshuisje, afgescheiden van de straat door witgekalkt bakstenen muurtje en ijzeren hek. Gaat terug op L-vormig volume, weergegeven op primitief kadasterplan (1834). Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987. Deels gekasseide voortuin. Geplaveide stoep. Woonhuis van drie traveeën, witgekalkt

Dorpswoning

Burgstraat 7, Damme (West-Vlaanderen)

* Burgstraat nr. 7. Half vrijstaand woonhuis opgetrokken volgens kadaster in 1883. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Dubbelhuis van vijf traveeën en één bouwlaag met half ondergrondse kelderverdieping (dichtgemetseld) onder zadeldak (nok evenwijdig met de straat; Vlaamse pannen). Geschilderde en verankerde baksteenbouw op zw

Dorpswoning 't Uylenkot

Slekstraat 18, Damme (West-Vlaanderen)

* Slekstraat nr. 18. Z.g. "'t Uylenkot", beeldbepalend langgestrekt woonhuis gedateerd "1771" cf. muurankers westzijgevel. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987. Historiek.Het bestaand bouwvolume kan terug gaan op oudere bebouwing, cf. weergave van vrijstaand langgestrekt volume langsheen de noordzijde van de R

Dorpswoning in classicistische stijl

Jacob van Maerlantstraat 8, Damme (West-Vlaanderen)

* Jacob Van Maerlantstraat nr. 6B. Woonhuis, thans "<italic>Eethuis de Zuidkant</italic>" daterend uit ca. tweede helft 18de-begin 19de eeuw met mogelijk oudere kern cf. bebouwing (diephuis) weergegeven op kaart van Marcus Gerards (1562); voorheen met aanpalend éénlagig bijgebouw (nr. 6A). Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.B

Dorpswoning met bijgebouw

Pottenbakkersstraat 3, Damme (West-Vlaanderen)

* Pottenbakkersstraat nr. 3. Woonhuis met bijgebouw inspringend ten opzichte van de rooilijn van nr. 1, teruggaand op twee kleinere panden weergegeven op primitief kadasterplan (1834). Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Witgekalkte en verankerde baksteenbouw met hoge gepekte plint van twee + één travee(ën) en anderhalve bouwl

Dorpswoningen

Damse Vaart-Zuid 13, 14, 14A-B, Damme (West-Vlaanderen)

* Damse Vaart-Zuid nrs. 13-14. Woonhuizen opgetrokken volgens kadaster in 1898 op de plaats van twee oudere panden, aangeduid op het primitief kadasterplan (1834). Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Dubbelhuizen met onbeschilderde bakstenen lijstgevels op natuurstenen plint onder pannen zadeldaken (nok evenwijdig met straat;

Dorpswoningen

Ketelstraat 2-4, Damme (West-Vlaanderen)

* Ketelstraat nrs. 2-4. Kleinschalige rijhuizen volgens kadaster opgetrokken in 1907. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987. Verankerde baksteenbouw van anderhalve bouwlaag en resp. drie en twee traveeën onder pannen zadeldak (nok evenwijdig met straat; Vlaamse pannen). Witgeschilderde straatgevels op lage zwartgeschilderde plin

Drinkwaterpomp

Haringmarkt zonder nummer, Damme (West-Vlaanderen)

* Haringmarkt z.nr. <italic>Drinkwaterpomp</italic>. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Reeds in de 13de eeuw (1269) wordt, omwille van het brakke grondwater door de aanwezigheid van zeewater, een loden pijp aangelegd om drinkwater uit de vijvers van het kasteel van Male naar Damme te leiden (cf. Vivenkapelle, Pijpeweg). Het

Eenheidsbebouwing van kleine dorpswoningen

Corneliestraat 6-20, Damme (West-Vlaanderen)

* Corneliestraat nrs. 6-20. Eenheidsbebouwing van kleine dorpswoningen opgetrokken in 1907 cf. ingewerkte gevelsteen op bovenverdieping tussen nrs. 10 en 12. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Enkelhuizen in spiegelbeeldschema (nrs. 8-20) van twee à drie traveeën en anderhalve bouwlaag onder zadeldak (nok evenwijdig met stra

Eenheidsbebouwing van kleine dorpswoningen

Corneliestraat 1-5, Damme (West-Vlaanderen)

* Corneliestraat nrs. 1-5. Eenheidsbebouwing van kleine dorpswoningen uit het begin van de 20ste eeuw. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Eénlagige enkelhuizen van drie tot vier traveeën onder pannen zadeldak (nok evenwijdig met straat; mechanische pannen bij nrs. 1-3, Vlaamse pannen bij nr. 5). Geschilderde straatgevels op z

Ensemble van drie arbeiderswoningen

Ketelstraat 1-3, Damme (West-Vlaanderen)

* Ketelstraat nrs. 1-3/ Speystraat. Ensemble van oorspronkelijk drie arbeidershuisjes volgens kadaster gebouwd in 1844, waarvan thans twee samengevoegd (nr. 3). Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987. Verankerde baksteenbouw van anderhalve bouwlaag en in totaal zeven traveeën onder mank zadeldak (nok evenwijdig met straat, Vlaams

Ensemble van drie dorpswoningen

Pottenbakkersstraat 10, 14, Damme (West-Vlaanderen)

* Pottenbakkersstraat nrs. 10-12-14. Ensemble van drie éénlaagshuizen in repeterend schema, opgetrokken volgens kadaster in 1901 (nr. 14) en uitgebreid met nrs. 10-12 ca. 1927. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Gecementeerde en witgeschilderde baksteenbouw voorheen met hoge gecementeerde (nr. 14 voorzien van schijnvoegen) pl

Ensemble van vier dorpswoningen

Slekstraat 2-4, 8, Damme (West-Vlaanderen)

* Slekstraat nrs. 2-8. Ensemble van vier éénlaagshuisjes in spiegelbeeldschema opgetrokken volgens kadaster in 1839-1840; thans gerenoveerd. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Kleinschalige rijbebouwing van resp. drie (nrs. 2-4) en twee (nrs. 6-8) traveeën onder zadeldak (nieuwe pannen); nr. 4 voorheen met opkamer cf. oude fo

Gedenkplaat voor de gesneuvelden van de Eerste Wereldoorlog

Markt zonder nummer, Damme (West-Vlaanderen)

* Markt z.nr. <italic>Gedenkplaat voor de gesneuvelden van de Eerste Wereldoorlog</italic>. Bas-reliëf in natuurstenen muurtje links van het stadhuis, oorspronkelijk geplaatst aan de voorkant van het trappenbordes van het stadhuis. Uitgevoerd door de Brugse beeldhouwer Karel Laloo (1883-1957) naar ontwerp van Edward Schelstraete (Brugge, 1895-?) (cf. signering) en onthuld op 23 juli 1922.

Geknotte linde als welkomstboom

Jacob van Maerlantstraat 29 (Damme)

Een geknotte lindeboom staat als welkomstboom bij de erftoegang.

Gekoppelde dorpswoningen

Haringmarkt 1-3, Damme (West-Vlaanderen)

* Haringmarkt nrs. 1-2-3. Eénlagige, gekoppelde woonhuizen opgetrokken volgens kadaster ca. 1837 als vrijstaand volume aan de noordwestelijke zijde van het plein. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Verankerde en witgekalkte baksteenbouw met gepekte plint onder een groot pannen zadeldak (nok evenwijdig met plein; mechanische

Gemeentelijke jongensschool

Burgstraat 5, Damme (West-Vlaanderen)

* Burgstraat nr. 5. Voormalige gemeentelijke jongensschool gebouwd in 1953 op een onbebouwd stuk grond, eigendom van de Commissie der Openbare Onderstand (het latere OCMW). In de jaren 1960 in gebruik als openbare bibliotheek en in de jaren 1980 als voorlopige huisvesting van het gemeentelijk Uilenspiegelarchief. Thans zijn er o.m. twee boekhandels in gevestigd en vindt het "<italic>museum

Gereconstrueerd hoekhuis

Kerkstraat 18A-B, Damme (West-Vlaanderen)

Gereconstrueerd hoekpand (2000-2001) met laatclassicistische inslag, oorspronkelijk daterend uit de 17de-18de eeuw met oudere kern. Opgetrokken op de plaats van 14de-eeuws diephuis z.g. "De (gouden) Cop" met voorgevel uitgevend op de Markt, cf. weergegeven op stadsplannen van Marcus Gerards (1562) en J. Blaeu (1649). Opgenomen in het st

Half vrijstaand burgerhuis

Damse Vaart-Zuid 3, Damme (West-Vlaanderen)

* Damse Vaart-Zuid nr. 3. Half vrijstaand woonhuis opgetrokken volgens kadaster in 1861 en volgens iconografische bronnen met een bouwlaag opgehoogd in het eerste kwart van de 20ste eeuw. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Breedhuis van vier traveeën en twee bouwlagen onder pannen zadeldak (nok evenwijdig met straat; Vlaamse

Herberg

Speystraat 4, Damme (West-Vlaanderen)

* Speystraat nr. 4. Zie Kerkstraat nr. 5.

Herberg Craenenburg

Kerkstraat 2, Damme (West-Vlaanderen)

* Kerkstraat nr. 2/ Damse Vaart-Zuid. Voormalige herberg "<italic>Cra(e)nenburg</italic>", vermoedelijk daterend uit de eerste helft van de 19de eeuw cf. bebouwing weergegeven op primitief kadasterplan (1834). Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Hoekpand met laatclassicistische inslag van zes traveeën en twee bouwlagen onder m

Herberg De Hertog van Brabant

Kerkstraat 38, Damme (West-Vlaanderen)

* Kerkstraat nr. 38. Half vrijstaand breedhuis met neoclassicistische inslag, voormalige oude herberg "De Hertog van Brabant", tijdens de Eerste Wereldoorlog tijdelijk gekend als "Den Hertog van Beieren"; thans brasserie z.g. "Tante Marie". Eén van de grootste en meest beklante herbergen in Damme ca. 1900. Vermoedelijk teruggaand op oudere

Herberg Estaminet Soetkin

Kerkstraat 1, Damme (West-Vlaanderen)

* Kerkstraat nr. 1/ Damse Vaart-Zuid. Hoekpand z.g. "Estaminet Soetkin", reeds aangeduid op het primitief kadasterplan (1834), doch mogelijk met oudere kern, cf. bebouwing langs de middeleeuwse Korenmarkt die verdwijnt bij de aanleg van de Damse Vaart vanaf 1810, weergegeven op kaart van Marcus Gerards (1562). Voorheen gekend als "Café Batavia", de enige h

Herberg In de Oude Beurs

Kerkstraat 10, Damme (West-Vlaanderen)

* Kerkstraat nr. 10. Breedhuis volgens L. Devliegher daterend uit de 17de eeuw, voorheen gekend als Herberg "(In) de Oude Beurs", thans handelspand met zelfde benaming. Inspringende ligging ten opzichte het huis nr. 8, waardoor beide, samen met nr. 12, als het ware deel uitmaken van de noordoostzijde van de markt gekenmerkt door rooilijn met tandgewijs verloop. Vormt voorh

Herberg Jacob van Maerlant met smidse

Kerkstraat 6, Damme (West-Vlaanderen)

* Kerkstraat nr. 6/ Slekstraat/ Speystraat. Eet- en praatcafé "<italic>De Smisse</italic>", voorheen "<italic>'t Edelsmidje</italic>", z.g. naar de 19de-eeuwse herberg "<italic>Jacob van Maerlant</italic>" met smidse. Opgetrokken gr.m. op de plaats van de vroegere Speiebrug over de Reie, cf. kaarten van Marcus Gerards (1562) en A. Sanderus (1641-1644) en weergegeven in situ door middel van

Herdenkingsboom 75 jaar België

Haringmarkt zonder nummer (Damme)

Op het graspleintje aan de Haringmarkt staat een opgaande linde (Tilia platyphyllos ssp. platyphyllos ‘Sanguinea’). Deze boom is aangeplant in 1905 ter herdenking van het 75-jarig bestaan van België. De linde is door zijn omvang en ligging beeldbepalend op het plein.

Herenhuis De Roos

Kerkstraat 27, Damme (West-Vlaanderen)

* Kerkstraat nr. 27/ Kattestraat. Huis z.g. "De Roos", half vrijstaand herenhuis opgetrokken ca. eerste helft van de 19de eeuw, cf. volume reeds weergegeven op het primitief kadasterplan (1834). Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Oorspronkelijk vrijstaand herenhuis met bijgebouw aan noordzijde, gelegen op een

Hoekhuis

Kerkstraat 8, Damme (West-Vlaanderen)

* Kerkstraat nr. 8/ Speystraat. Hoekpand naar verluidt daterend uit de 16de eeuw (1539 ?) cf. thans deels verdwenen gevelankers. Vooruitspringende ligging ten opzichte van de rooilijn aan de zuidzijde waardoor het huis als het ware de markt aan de noordzijde afsluit. Vormt voorheen met het naast- en inspringend gelegen -vermoedelijk 17de-eeuws- pand (nr. 10) één geheel. Opgenomen in het st

Hoekhuis

Kerkstraat 31, Damme (West-Vlaanderen)

Hoekpand minimaal opklimmend tot eind 18de-eerste helft 19de eeuw, mogelijk met oudere kern zie bebouwing (breedhuis) weergegeven op kaarten van Marcus Gerards (1562) en A. Sanderus (1641-1644); huidig volume aangeduid op primitief kadasterplan (1834). Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.

Hoeve

Damse Vaart West 5, Damme (West-Vlaanderen)

Minimaal opklimmend tot de 18de eeuw; hoeve reeds weergegeven op de Atlas der Buurtwegen van 1845. Woonhuis beschermd als monument bij M.B. van 13/10/1986. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.

Hoeve d'Oude Schaapskooi

Damse Vaart West 6, Damme (West-Vlaanderen)

Hoeve zogenaamd "d'Oude Schaapskooi". Hoeve met 20ste-eeuws woonhuis en losstaande schuur met schaapstal uit eind 18de-begin 19de eeuw aan de westzijde van het erf. Eertijds behorend bij de "Sint-Christoffelhoeve". Schuur heropgebouwd in 1970 wegens vervallen toestand. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.

Hoeve met drie linden

Kerkstraat 48, Damme (West-Vlaanderen)

* Kerkstraat nr. 48. Historische stadshoeve gekend als "Hoeve met drie linden", gelegen recht tegenover de kerkwegel, in kern opklimmend tot de 18de eeuw, cf. jaartalsteen "1792" in puntgevel van het woonhuis. Uitgebreid in 1830 met stalvleugel langs de straat en in de loop van de 19de-20ste eeuw met losstaande, achterliggende bijgebouwen, o.m. schuur. In het begin van de

Huis Biscaeyen

Kerkstraat 11, Damme (West-Vlaanderen)

* Kerkstraat nr. 11. Huis eertijds z.g. "Biscaeyen" naar verluidt uit 1659 (verdwenen datering) mogelijk met oudere kern, cf. bebouwing van diephuizen weergegeven op stadsplannen van A. Sanderus (1614-1644) en J. Blaeu (1649). Voorheen bestaande uit twee diephuizen met dubbele puntgevel; linkerpuntgevel als bijkomende vleugel in 1860 opgetrokken op een nog onbebouwd percee

Huis Sint-Jan

Jacob van Maerlantstraat 11-13, Damme (West-Vlaanderen)

* Jacob Van Maerlantstraat nr. 13-15. Huis "Sint-Jan" of "Sint-J(e)an d'Angely", imposant 15de-eeuws patriciërshuis in laatgotische stijl met oudere kern, voorheen gekend als het "Van Maerlantmuseum". Beschermd als monument bij R.B. van 18/06/1946. Tevens opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.

Kapel

Romboutswervedijk zonder nummer, Damme (West-Vlaanderen)

* Romboutswervedijk z.nr. Kapel gebouwd in 1931 in opdracht van Eugène Braet-Marie Tuytens, na onverwachte genezing van zijn zoon. Gelegen aan de oostzijde van slag die de verbinding maakt met de Damse Vaart-West. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Omhaagd perceel geflankeerd door bomen. Bakstenen kapel met trapgevel (vijf tr

Kazemat van de Lieve

Haringmarkt zonder nummer, Damme (West-Vlaanderen)

Kazemat van de Lieve, één van de materiële getuigen van diverse waterwerken te Damme uit de periode na 1616, hoewel door sommige bronnen ouder gedateerd Beschermd als monument bij M.B. van 17/10/1997.

Kerkhof ten zuiden van de Onze-Lieve-Vrouw-Hemelvaartkerk

Kerkstraat zonder nummer, Damme (West-Vlaanderen)

Kerkhof ten zuiden van de Onze-Lieve-Vrouw-Hemelvaartkerk. Samen met de kerk en het kerkplein gelegen in grotendeels ommuurd terrein ten zuidwesten van het stadscentrum.

Lagere meisjesschool

Slekstraat 3, Speystraat 2, Damme (West-Vlaanderen)

Stedelijke Basisschool "'t Dambord", gelegen op deels ommuurd en omhaagd perceel begrensd door de Slekstraat (noord), de Ketelstraat (oost) en de Speystraat (zuid). Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Voormalige lagere meisjesschool opgericht in 1861, in 1893 in gebruik

Langgestrekte dorpswoning

Pottenbakkersstraat 1, Damme (West-Vlaanderen)

* Pottenbakkersstraat nr. 1. Langgestrekt woonhuis vooruitspringend ten opzichte van de zuidelijke rooilijn, met aan westzijde bijgebouw verbonden door tuinmuur, oorspronkelijk vier kleine dorpswoningen met bijgebouw opgetrokken volgens kadaster ca. 1844; achtereenvolgens samengevoegd in 1890 tot twee woningen en in 1893 tot één woonhuis. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. v

Molenaarswoning

Damse Vaart West 4, Damme (West-Vlaanderen)

Molenaarshuis, opgetrokken volgens kadaster in de jaren 1920 op de plaats van een ouder molenaarshuis; thans gerenoveerd. Onderdeel van stadsgezicht beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.

Neoclassicistisch hoekhuis

Jacob van Maerlantstraat 9a, Damme (West-Vlaanderen)

* Jacob Van Maerlantstraat nr. 10/ Ketelstraat. Hoekpand, thans uitgebaat als restaurant "<italic>De Lieve</italic>", opgetrokken volgens kadaster in 1902 op een nog onbebouwd perceel. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Breedhuis in neoclassicistische stijl van vier traveeën en twee bouwlagen onder zadeldak (nok evenwijdig me

Parochiekerk Onze-Lieve-Vrouw-Hemelvaart

Kerkstraat zonder nummer, Damme (West-Vlaanderen)

* Kerkstraat nr. 39/2. Onze-Lieve-Vrouw-Hemelvaartkerk. Overgebleven gedeelte van 13de-eeuwse georiënteerde vroeggotische kerk (Scheldegotiek), uitgebreid in de loop van de 13de tot de 16de eeuw en waarvan schip, transept en torenspits afgebroken in 1725-1727. De koorpartij die in de loop van de tweede helft van de 13de eeuw omgevormd wordt tot hallenkoor is één van de ou

Pastorie van de Onze-Lieve-Vrouwparochie

Burgstraat 9, Damme (West-Vlaanderen)

* Burgstraat nr. 9. Diepergelegen vrijstaande pastorie in tuin gelegen ten noordwesten van de O.-L.-Vrouwekerk. Opgetrokken ca. 1854-1856 (opgetekend door kadaster in 1859) op de plaats van de vroegere -vermoedelijk 18de-eeuwse- pastorie, waarvan thans het bijgebouw ten westen is overgebleven. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/19

Poortgebouw

Kerkstraat 22, Damme (West-Vlaanderen)

* Kerkstraat z.nr. (tussen nrs. 22 en 22A). Groot bakstenen poortgebouw als toegang tot het voormalige erf van het *<italic>huis</italic> "<italic>De Grote Sterre</italic>" (cf. Jacob van Maerlantstraat nr. 3). Voorheen één geheel vormend met nr. 22, een voormalige dwarsschuur met inrijpoort, in de eerste helft van de 20ste eeuw omgevormd tot woonhuis met topgevel. Opgenomen in het stadsge

Samenstel van dorpswoningen

Kerkstraat 23-25, Damme (West-Vlaanderen)

* Kerkstraat nrs. 23-25/ Kattestraat. Samenstel van twee enkelhuizen met laatclassicistische inslag in spiegelbeeldschema, vermoedelijk daterend uit eind 18de-eerste kwart 19de eeuw, met oudere kern (kelder) cf. bebouwing (diephuizen) weergegeven op kaart van A. Sanderus (1641-1644). Nr. 23, z.g. "<italic>Café 't Wapen van Damme</italic>"; nr. 25 eertijds z.g. "<italic>In De Paradijsappel<

Samenstel van twee dorpswoningen

Oude Sluissedijk 2-4, Damme (West-Vlaanderen)

* Oude Sluissedijk nrs. 2-4/ Kerkstraat. Samenstel van twee interbellumwoonhuizen in spiegelbeeldschema, opgetrokken volgens kadaster ca. 1930, schuin ingeplant ten opzichte van rooilijn. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Enkelhuizen van telkens drie traveeën en twee bouwlagen onder zadeldak (nok evenwijdig met straat; nieuw

Sas (of sluis) van de Lieve

Ketelstraat zonder nummer, Damme (West-Vlaanderen)

* Ketelstraat z.nr. Sas (of sluis) van de Lieve, één van de materiële getuigen van diverse waterwerken te Damme uit de periode kort na 1616 (cf. *kazemat, Haringmarkt en *sluis van het Zwin, Rabattestraat). Beschermd als monument bij M.B. van 17/10/1997. Tevens opgenomen in het stadsgezicht beschermd bij M

Semi-gesloten stadshoeve

Sint-Janstraat 1, 2A, Damme (West-Vlaanderen)

* Sint-Janstraat nr. 1/ Speystraat. Historische stadshoeve opklimmend tot de 18de eeuw, gelegen in het centrum van Damme. Beschermd als monument bij M.B. van 13/10/1986; tevens opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Hoeve met 18de-eeuws boerenhuis en bijgebouwen, reeds weergegeven op Ferrariskaart (1770-1778) en eind 18de-begin 1

Sint-Christoffelhoeve

Dammesteenweg 1, Damme (West-Vlaanderen)

Imposante hoeve opklimmend tot de 16de eeuw, gelegen in het historisch stadscentrum aan de brug over de Damse Vaart. De hoeve is beschermd als monument bij K.B. van 21/09/1962; de omgeving is beschermd als landschap bij K.B. van 29/05/1964. De hoeve is tevens opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.

Sint-Christoffelhoeve met omgeving

Dammesteenweg, Damse Vaart West (Damme)

Het graslandschap aan de Damse Vaart wordt gekenmerkt door de Sint-Christoffelhoeve en is gelegen binnen de 17de-eeuwse vestinggordel rond Damme.

Sint-Janshospitaal

Kerkstraat 33, Burgstraat 2-4, Damme (West-Vlaanderen)

Sint-Janshospitaal, 13de-eeuws hospitaal opgetrokken in vroeggotische stijl, in de loop van de 15de tot de 20ste eeuw uitgebreid met diverse bijgebouwen. Is één van de zeldzaam bewaarde vroege voorbeelden van burgerlijke architectuur in Vlaanderen.

Sluis van het Zwin

Rabattestraat zonder nummer, Damme (West-Vlaanderen)

Sluis van het Zwin, ook gekend als de zogenamade "Sleckeput", één van de materiële getuigen van diverse waterwerken te Damme uit de periode na 1616, hoewel door sommige bronnen ouder gedateerd (zie kazemat, Haringmarkt en sas van de Lieve, Ketelstraat). Beschermd als monument bij M.B. van 17/10/1997. Tevens opgenomen in het beschermde stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.

Smidse en herberg In de Nieuwe Smisse

Kerkstraat 44-46, Damme (West-Vlaanderen)

Ensemble van twee panden met neoclassicistische inslag, thans eetgelegenheden "Uylenspiegel" (nummer 44) en "'t Hemeltje" (nummer 46). Gaat terug op voormalige smidse en herberg "In de Nieuwe Smisse", aangeduid als één bouwvolume op het primitief kadasterplan (1834), later opgesplitst. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.

Stadhuis van Damme

Markt 1, Damme (West-Vlaanderen)

Stadhuis in tertiaire (Brabantse) gotiek, opgetrokken op in 1464-1467 op de plaats van de toendertijd bouwvallige grotere halle van 1241, dit naar ontwerp van de Brusselse bouwmeester Godevaert de Bosschere en zijn zoon Willem. Beschermd als monument bij K.B. van 25/03/1938. Tevens opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.

Stadswoning

Burgstraat 14, Damme (West-Vlaanderen)

Hoekpand opgetrokken volgens kadaster in 1881 op de plaats van een boerenhuis met aanpalende schuur.

Twee burgerhuizen

Kerkstraat 30-32, Damme (West-Vlaanderen)

Twee woonhuizen, nummer 30 voorheen gekend als "'t Trompetje", vermoedelijk teruggaand op één groot diephuis met dubbele trapgevel en ondiepe zijaanbouw weergegeven op stadsplannen van Marcus Gerards (1562) en J. Blaeu (1649) en als dusdanig aangeduid op het primitief kadasterplan (1834). In de loop van de 19de-20ste eeuw opgedeeld in twee panden.

Twee kazematten

Kerkstraat zonder nummer, Damme (West-Vlaanderen)

Twee kazematten aan weerszijden van de weg. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.

Uilenspiegelmonument

Damse Vaart-Zuid zonder nummer, Damme (West-Vlaanderen)

* Damse Vaart-Zuid z.nr. <italic>Uilenspiegelmonument</italic> gerealiseerd door de beeldhouwer Jef Claerhout (°Tielt, 1937) en geschonken door VTB-VAB in 1979 ter herdenking van het overlijden van Charles de Coster (München, 1827-Brussel, 1879), auteur van het Uilenspiegel-epos. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987. Het verha

Verbroederingsmonument Damme-Jodoigne

Damse Vaart-Zuid zonder nummer, Damme (West-Vlaanderen)

* Damse Vaart-Zuid z.nr. <italic>Verbroederingsmonument</italic> "DAMME-JODOIGNE" naar ontwerp van de Brugse beeldhouwer Jef Innegraeve (°1936) cf. signering, opgesteld aan de parking ten zuidwesten van het stadscentrum. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987. Vierkant natuurstenen plateau waarop twee gesculpteerde stenen, een vl

Verbroederingsmonument van Damme en de Duitse stad Damme-Oldenburg

Haringmarkt zonder nummer, Damme (West-Vlaanderen)

Verbroederingsmonument van Damme en de Duitse stad Damme-Oldenburg, gerealiseerd door de kunstenaar Jef Claerhout (°Tielt, 1937).

Vier dorpswoningen

Pottenbakkersstraat 9-11, Damme (West-Vlaanderen)

* Pottenbakkersstraat nrs. 9-11/ Haringmarkt. Oorspronkelijk vier éénlaagshuisjes opklimmend tot de eerste helft van de 19de eeuw, cf. weergegeven op het primitief kadasterplan (1834), thans omgevormd tot twee woonhuizen. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.Witgekalkte baksteenbouw met gepekte plint van thans twee maal vier tr

Wachterswoning Klein Stadhuis

Kerkstraat 7, Damme (West-Vlaanderen)

Hoekpand minimaal opklimmend tot de 18de eeuw met mogelijk oudere kern. Voormalig sashuis of huis van de speihouder of sluismeester, vanaf de 17de eeuw zogenaamd "Klein Stadhuis".

Waterpomp 't Zeugsken

Kerkstraat zonder nummer, Damme (West-Vlaanderen)

Waterpomp zogenaamd "'t Zeugsken" daterend uit de 19de eeuw en geplaatst tegen de uiterste rechtse penant van het huis nr. 38. Beschermd als monument bij M.B. van 13/10/1986. Tevens opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.

Windmolen Schellemolen

Damse Vaart West 3, Damme (West-Vlaanderen)

Koren- en oliemolen gelegen op kunstmatige heuvel aan de noordzijde van de Damse Vaart. Beschermd als monument bij R.B. van 20/07/1946. Onderdeel van stadsgezicht beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987. In het gebied ten noorden van Schellemolen, is het natuurreservaat "De Oude Stadswallen" gelegen.

Woonhuis Polderoord met kunstsmederij en kopergieterij

Damse Vaart West 2, Damme (West-Vlaanderen)

Woonhuis met kunstsmederij en kopergieterij in grote tuin, opgetrokken volgens kadaster circa 1947 in opdracht van kunstsmid Frans Wiro van Hinsberg, die in 1959-1960 het 15de-eeuwse torenuurwerk van het stadhuis restaureert. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/03/1987.

Woonwinkelhuis Tijl en Nele

Jacob van Maerlantstraat 2, Damme (West-Vlaanderen)

* Jacob Van Maerlantstraat nr. 2. Woonwinkelhuis z.g. "<italic>Tijl en Nele</italic>" in regionalistische, historiserende bouwstijl, opgetrokken volgens kadaster in 1903 als eigendom van de Burgerlijke Godshuizen op de plaats van een oudere schuur, reeds aangeduid op primitief kadasterplan (1834). Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 13/10/1986, gewijzigd bij M.B. van 30/

Beschrijving

De stadskern van Damme is beschermd als dorpsgezicht op 13-10-1986. De bescherming als dorpsgezicht werd op 30 maart 1987 gewijzigd naar een bescherming als stadsgezicht.

Waarden

Artikel 2 van het ministerieel besluit van 13 oktober 1986 houdende bescherming van monumenten, stads- en dorpsgezichten wordt vervangen door volgend artikel:
Art. 2. - Wordt beschermd als stadsgezicht, zoals afgebakend op bijgaand plan, overeenkanstig de bepalingen van het decreet van 3 maart 1976, om reden van historische, artistieke en sociaal-culturele waarde:
1. Damme: Stadsgezicht.

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.